II SA/Go 521/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu w dniu 25 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.S., G.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r., Nr [...] Prezydent Miasta zmienił decyzję o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. wydaną L.A. dla inwestycji: budowa zespołu zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej – budynki mieszkalne wielorodzinne oznaczone literami A i B z parkingiem podziemnym oraz infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...], w zakresie zmiany projektu zagospodarowania terenu obejmującego budowę dodatkowych dwóch budynków oznaczonych literami C i D, stanowiącej uzupełnienie zespołu zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej bezpośrednio przy granicy działek ewid. Nr [...]. Na skutek odwołania złożonego przez G.S. decyzją z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Pismem z dnia [...] maja 2021 r. G.S. i G.S. wnieśli od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Przy czym postanowieniem z dnia 24 września 2021 r. skarga G.S. została odrzucona przez tutejszy Sąd (postanowienie nie jest prawomocne). W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2021 r. pełnomocnik skarżących wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji albowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku jej wykonania. Wniosek powtórzony został w kolejnym piśmie procesowym pełnomocnika skarżących z [...] września 2021 r. Jednocześnie pełnomocnik skarżących załączył do wniosku decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2021 r. nakazującą G.S. i H.O. opróżnienie w całości budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] bezpośrednio grożącego zawaleniem w terminie do 1 września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd może wstrzymać na wniosek strony skarżącej wykonanie aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, że spełniona została któraś z przesłanek, określonych w powołanym powyżej przepisie ustawy. Akt, którego wykonanie ma być wstrzymane, powinien kwalifikować się do wykonania, a uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w orzecznictwie, że przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, należy rozumieć taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 12 października 2021 r. , II OZ 648/21). Zdaniem Sądu określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostały spełnione w niniejszej sprawie. Według Sądu strona skarżąca uprawdopodobniła, iż zachodzi obawa, że dalsze prowadzenie inwestycji w oparciu o zaskarżoną decyzję może pociągnąć za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Za powyższym przemawia treść - załączonej do pisma procesowego z [...] września 2021 r. - decyzji PINB z [...] sierpnia 2021 r., nakazującej opróżnienie skarżącej budynku mieszkalnego przy ul. [...] z uwagi na niebezpieczeństwo zawalenia związane z niedostateczną statecznością zbocza skarpy. Jak wynika z treści w/w decyzji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r. organ (PINB) nakazał wstrzymać roboty budowlane związane z budową zespołu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej w bezpośrednim sąsiedztwie budynku mieszkalnego przy ul. [...], wykonać zabezpieczenie oraz prowadzić stały dozór stateczności skarpy. Powyższe uprawdopodabnia podniesione przez skarżącą, będącą współwłaścicielem nieruchomości (działka nr [...]) sąsiadującej z terenem inwestycji (działka [...]), w treści wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, twierdzenia co do niebezpieczeństwa powstania szkody lub nieodwracalnych następstw, ale także wskazuje na istniejące niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia. Stwierdzić należy, iż w tych okolicznościach usunięcie ewentualnych negatywnych skutków prowadzenia prac budowlanych może przekroczyć zwykłe następstwa wykonania prac budowlanych na podstawie zaskarżonej decyzji. Ze względu na charakter zagrożonych dóbr Sąd uznał, że nie ma podstaw do uzależnienia zastosowania instytucji wstrzymania wykonalności od złożenia przez stronę skarżącą kaucji w trybie art. 35a ust. 1 Prawa budowlanego. Na marginesie warto nadmienić, iż rozpoznając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi. Ta bowiem kwestia będzie przedmiotem rozważania dopiero w trakcie merytorycznego rozpoznania skargi. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.