II SA/Go 531/18
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-09-13
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wypowiedzenie umowy najmu lokalu mieszkalnego przez organ wykonawczy gminy stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegającą kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Wypowiedzenie umowy najmu lokalu mieszkalnego przez organ wykonawczy gminy jest czynnością cywilnoprawną, a nie aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej. Sprawy wynikające z umów najmu należą do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W związku z tym skarga na takie działanie organu jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący M.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na działania Burmistrza polegające na wypowiedzeniu mu umowy najmu lokalu mieszkalnego. Wypowiedzenie nastąpiło w związku z nieodpowiednim stanem technicznym budynku, stwierdzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, oraz odmową przyjęcia lokalu zastępczego. Skarżący zarzucił naruszenie prawa i interesu prawnego, a także represyjny charakter działań organu. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na cywilnoprawny charakter sprawy.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 12 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.M. na działania Burmistrza w przedmiocie wypowiedzenia umowy najmu lokalu postanawia odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] maja 2018 r. Zastępca Burmistrza wypowiedział umowę najmu lokalu mieszkalnego M.M.. W uzasadnieniu pisma organ wskazał, iż decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego z uwagi na nieodpowiedni stan techniczny, zdecydował wyłączyć z użytkowania części budynku mieszkalnego w [...] na działce o nr ewid. [...]. Organ uznał, iż stan techniczny budynku powoduje zagrożenie dla bezpieczeństwa własnej konstrukcji oraz bezpieczeństwa zdrowia lub życia osób go użytkujących. Wobec odmowy przyjęcia lokalu zastępczego, gmina wypowiedziała umowę najmu i wezwała M.M. do opuszczenia i opróżnienia lokalu.
Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. M.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na działania Burmistrza w przedmiocie wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego we wsi [...]. Zdaniem skarżącego wypowiedzenie zostało wydane na podstawie dokumentów naruszających prawo oraz interes prawny i fizyczny skarżącego. Ponadto wskazał, że działania organu noszą znamiona represji wobec niego. Wniósł o uchylenie decyzji organu wymuszającą na nim opuszczenie mieszkania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na to, że sprawa dotycząca ustalenia istnienia stosunku najmu jest sprawą cywilną a nie sprawą sądowoadministracyjną. Zatem kontrola zgodności z prawem w przedmiotowej czynności nie należy do właściwości sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 3) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przy czym poddanie we wskazanym przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej p.p.s.a.), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne.
W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego – dalej jako k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest działanie Burmistrza w przedmiocie wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego we wsi [...]. Zasadniczą do rozstrzygnięcia w rozpatrywanym przypadku kwestią jest ustalenie czy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego.
Pismo z dnia [...] maja 2018 r. stanowi oświadczenie woli Zastępcy Burmistrza o wypowiedzeniu stosunku najmu lokalu mieszkalnego. Pisma tego nie można zakwalifikować jako decyzji administracyjnej, ani innego aktu z zakresu administracji publicznej, na który przysługiwałaby skarga do sądu administracyjnego.
Wypowiedzenie stosunku najmu lokalu mieszkalnego jest czynnością cywilnoprawną. Roszczenia wynikające z umów najmu mogą być dochodzone przez strony stosunku cywilnoprawnego jedynie przed sądem powszechnym, bowiem sprawy ze stosunku najmu należą do spraw z zakresu prawa cywilnego (art. 659-692 Kodeksu cywilnego).
W świetle powyższego należy stwierdzić, że zaskarżona działalność Burmistrza polegająca na wypowiedzeniu umowy najmu lokalu mieszkalnego, nie spełnia wymogów koniecznych do zakwalifikowania jej do którejkolwiek z form aktów lub czynności, wydawanych z zakresu administracji publicznej i poddanych kognicji sądów administracyjnych, bowiem należy do spraw ze sfery prawa cywilnego, do rozpatrzenia których właściwe są sądy powszechne.
W tych okolicznościach, uznać należy, że sprawa nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego a zatem skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło