II SA/Go 536/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 1 października 2009 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.R. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: 1. zwolnić skarżącą od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 lipca 2009 r. G.R. została wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 200 zł. Dnia 3 września 2009 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku G.R. podała, że pobiera emeryturę w wysokości 1.494,54 zł. W uzupełnieniu wniosku skarżąca przedłożyła wyciąg z rachunku bankowego i inne rachunki związane z eksploatacją mieszkania. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej G.R. uzasadnia uwzględnienie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Należy wskazać, że jedynym źródłem utrzymania skarżącej jest emerytura w wysokości 1.494,54 zł (netto). Z wyciągu z rachunku bankowego wynika, że skarżąca posiada zadłużenie (debet). W świetle zasad doświadczenia życiowego jest zarazem oczywiste, że posiadane środki pieniężne pozwalają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącej. Nie posiada zatem skarżąca możliwości pokrycia kosztów sądowych (wpisu od skargi - 200 zł) jak i kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek G.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.