II SA/Go 539/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-12-15
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Joanna Brzezińska, Anna Juszczyk - Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rada gminy może przekazać dyrektorowi placówki oświatowej uprawnienia do ustalania szczegółowych zasad i kryteriów przyznawania dodatku motywacyjnego dla nauczycieli, zamiast określenia ich w regulaminie wynagradzania?Ratio decidendi
Rada gminy, jako organ prowadzący szkołę, nie może przekazać swoich ustawowych kompetencji do ustalania szczegółowych zasad i kryteriów przyznawania dodatku motywacyjnego dla nauczycieli dyrektorom placówek. Kompetencje te powinny być określone w regulaminie wynagradzania uchwalonym przez radę gminy, zapewniając jednolite zasady dla wszystkich nauczycieli zatrudnionych w szkołach prowadzonych przez ten sam organ. Ponadto, zapisy regulaminu dotyczące przyznawania dodatku motywacyjnego muszą być precyzyjne, jasno określając warunki i terminy, od których jego przyznanie jest uzależnione.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Gminy w sprawie określenia regulaminu wynagradzania nauczycieli, zarzucając naruszenie przepisów Karty Nauczyciela. Skarżący podniósł, że rada gminy scedowała swoje uprawnienia do ustalania szczegółowych zasad i kryteriów przyznawania dodatku motywacyjnego na dyrektora placówki, co jest niezgodne z ustawą. Zakwestionowano również nieprecyzyjność zapisu dotyczącego przyznawania dodatku motywacyjnego nauczycielom rozpoczynającym pracę. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że regulamin uwzględnia zróżnicowaną kondycję finansową placówek i zapewnia równe traktowanie nauczycieli poprzez konsultacje z organizacjami związkowymi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej § 3 w punktach 8, 9 i 10 Regulaminu wynagradzania nauczycieli i orzekł, że uchwała w tej części nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska (spr.), Protokolant Agnieszka Lasecka, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze s ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia regulaminu wynagradzania nauczycieli zatrudnionych w oświatowych jednostkach organizacyjnych Gminy I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej paragraf 3 w punktach: 8, 9 i 10 Regulaminu wynagradzania nauczycieli zatrudnionych w oświatowych jednostkach organizacyjnych Gminy, stanowiącego załącznik do uchwały, II. orzeka, że zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie I, nie podlega wykonaniu.
II SA/Go 539/05
Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęła skarga Wojewody na uchwałę Nr [...] Rady Gminy z dnia [...] grudnia 2004r. w sprawie określenia regulaminów wynagradzania nauczycieli zatrudnionych w oświatowych jednostkach organizacyjnych gminy.
Uchwale powyższej zarzucono istotne naruszenie przepisów art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 91 d pkt 1 ustawy z dnia 26 styczni 1982r. - Kart Nauczyciela i wniesiono o stwierdzenie jej nieważności w części dotyczącej § 3 pkt 8, 9 i 10 złącznika do uchwały. Zdaniem skarżącego, Rada Gminy poprzez postanowienie, że ,,szczegółowe zasady i kryteria przyznania dodatku, motywacyjnego dla nauczycieli zatrudnionych w placówkach , w granicach posiadanych środków finansowych, ustala dyrektor placówki w uzgodnieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi" scedowała swoje uprawnienia w zakresie unormowania szczegółowych zasad i kryteriów przyznania dodatku motywacyjnego na dyrektora szkoły. Natomiast treść art. 30 ust. 6 pkt 1 Karty Nauczyciela wyraźnie wskazuje, że to regulamin wynagradzania nauczycieli uchwalony przez radę gminy na mocy art. 91 d pkt 1 Karty Nauczyciela jest aktem, który powinien normować szczegółowe zasady i kryteria przyznawania dodatku motywacyjnego.
Skarżący zakwestionował również zapis § 3 pkt 9 zaskarżonej uchwały, gdyż w uchwalonym brzmieniu jest nieprecyzyjny. Jego stosowanie przez wykonujących uchwałę będzie powodowało trudności interpretacyjne, a także nierówne traktowanie nauczycieli. Rada Gminy określając szczegółowe warunki przyznania dodatku motywacyjnego powinna jednoznacznie określić, po upływie jakiego okresu zatrudnienia dodatek będzie nauczycielowi mógł być przyznany. Zdaniem skarżącego stwierdzenie, że: "przyznanie dodatku motywacyjnego dla nauczycieli rozpoczynających pracę w placówce może nastąpić po upływie okresu umożliwiającego ocenę jego pracy" warunku tego nie spełnia.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rady Gminy wniósł o jej oddalenie, wskazując, że Rada Gminy nie naruszyła wskazanych przepisów. Regulamin uchwalony przez Radę Gminy określał warunki przyznawania dodatków w ten sam sposób dla nauczycieli wszystkich szkól. Ratio legis wprowadzenia regulacji z § 3 ust.8 Regulaminu(..) jest uwzględnienie w tym regulaminie niejednolitej kondycji finansowej placówek objętych uchwałą. Rada zagwarantowała równe traktowanie nauczycieli nakładając na dyrektora obowiązek konsultacji z zakładowymi organizacjami związkowymi. Zapis taki odzwierciedla kompromis między wspomnianymi wyżej organizacjami a Radą Gminy. Organizacje związkowe nie wyrażały zgody na przyjęcie regulaminu w innej formie. Zdaniem organu, regulamin określa katalog warunków niezbędnych do uzyskania dodatków oraz kryteria ich przyznawana, określono również dolną granicę dodatku. Pozostawienie dyrektorom pewnego luzu decyzyjnego uprawnia ich jedynie do przyznania przedmiotowych dodatków w kwocie wyższej, niż minimalne. Pełnomocnik organu wskazał również, że ze wskazanej przez skarżącego podstawy zaskarżenia uchwały, nie wynika obowiązek określania konkretnego terminu, po upływie którego należy dodatek motywacyjny przyznawać. Rada konstruując przedmiotowy zapis miała na celu stworzenie instrumentu umożliwiającego bardziej zindywidualizowane traktowanie nauczycieli.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że na podstawie § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wlkp. i Kielcach rozpoznawanie spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187, poz. 1926) w związku z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 13 sierpnia 2004r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 187. poz. 1927) sprawy w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie woj. lubuskiego zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu -zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wlkp. Na mocy cytowanych przepisów Sąd ten, z dniem 01 lipca 2005r. stał się właściwy do rozpatrzenia przedmiotowej skargi.
Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z treścią art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela organ prowadzący szkołę będący jednostką samorządu terytorialnego, uwzględniając przewidywaną strukturę zatrudnienia, określa corocznie dla nauczycieli poszczególnych stopni awansu zawodowego, w drodze regulaminu obowiązującego od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia, wysokość stawek dodatków: za wysługę lat, motywacyjnego, funkcyjnego oraz za warunki pracy, oraz szczegółowe warunki przyznawania tych dodatków.
W pełni należy podzielić, zdaniem Sądu, stanowisko skarżącego organu nadzoru co do niezgodności z treści art. 30 ust. 6 pkt 1 Karty Nauczyciela, § 3 pkt 8, 9 i 10 załącznika do zaskarżonej uchwały (regulaminu).
Zasadnie podnosi organ skarżący, iż kompetencje do określenia w drodze regulaminu m.in. wysokości stawek oraz szczegółowych warunków przyznawania dodatków motywacyjnych wysokości i warunków wypłacania nagród dla nauczycieli, zostały przyznane organowi prowadzącemu szkołę. Nie jest zatem dopuszczalne przekazanie tych kompetencji przez ten organ innym podmiotom. Kompetencje do ustalenia regulaminu przypisano więc organowi prowadzącemu szkołę, a nie pracodawcy. Do przekazania kompetencji na rzecz dyrektorów szkół doszło zatem bez podstawy prawnej. Sąd podziela stanowisko organu skarżącego, że przyznanie przez ustawodawcę uprawnień w powyższym zakresie tylko radzie gminy, jako organowi prowadzącemu szkołę na terenie gminy miało na celu ustalenie jednakowych zasad przyznawania dodatków wszystkim nauczycielom zatrudnionym w szkołach prowadzonych przez ten sam organ. Zasady przyznawania dodatku motywacyjnego nie mogą być uzależnione od niejednolitej kondycji finansowej placówek prowadzonych przez ten sam organ prowadzący.
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem prezentowanym przez pełnomocnika Rady Gminy, że równe traktowane zostało zagwarantowane poprzez nałożenie na dyrektora obowiązku konsultacji z zakładowymi organizacjami związkowymi. Zapis art. 30 ust. 6a Karty Nauczyciela w swoim brzmieniu, nie wymaga zgody zakładowych organizacji związkowych na przyjęcie regulaminu. Treść przywołanego przepisu przewiduje uzgodnienia z tym związkami. Z tego też względu argument, że związki zawodowe nie wyrażały zgody na przyjęcie regulaminu w innej formie - nie może zostać uwzględniony.
Normy zawarte w wydanym na podstawie art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela regulaminie, jako normy prawa miejscowego, powinny być na tyle szczegółowe, aby stanowiły wystarczającą podstawę do ustalenia przez dyrektora szkoły wynagrodzenia dla konkretnego nauczyciela, a jednocześnie tak sformułowane, by znajdowały zastosowanie we wszystkich placówkach oświatowych prowadzonych przez Gminę, przy uwzględnieniu ich specyfiki. W odniesieniu do przyznawania dodatku motywacyjnego nie ma znaczenia kondycja finansowa poszczególnej szkoły. Założeniem ustawodawcy było, aby nauczyciele zatrudnieni w placówkach prowadzonych przez ten sam organ, objęci byli takimi samymi zasadami przyznawania dodatku motywacyjnego, niezależnie od kondycji finansowej poszczególnej szkoły. Instrumentem umożliwiającym zindywidualizowane traktowanie nauczycieli winien być regulamin uchwalony przez Radę Gminy, a nie swobodne uznanie dyrektora szkoły, ograniczone tylko kwotą minimalną dodatku.
Przepis § 3 pkt 9 załącznika do zaskarżonej uchwały w brzmieniu "przyznanie dodatku motywacyjnego dla nauczycieli rozpoczynających pracę w placówce może nastąpić po upływie okresu umożliwiającego ocenę jego pracy" jest nieprecyzyjny. Zgodzić się należy z pełnomocnikiem Rady Gminy, że przepisy nie określają konkretnego terminu, po upływie którego należy przyznać dodatek motywacyjny. Z tego właśnie względu regulamin przyznawania tego dodatku, musi określać precyzyjnie zarówno zasady jak i terminy od których przyznanie dodatku jest uzależnione dla wszystkich nauczycieli zatrudnionych w placówkach podległych organowi prowadzącemu, na jednakowych zasadach. Musi jednoznacznie też określać zasady przyznania tych dodatków dla nauczycieli rozpoczynających pracę w placówkach prowadzonych przez Gminę. Z tego też względu określić upływ jakiego okresu jest niezbędny do dokonania oceny pracy nauczyciela.
Z uwagi na powyższe w odniesieniu do zapisu § 3 pkt 9 załącznika do zaskarżonej uchwały również należało stwierdzić jego nieważność.
Z tego też względu na podstawie art. 147 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak na wstępie. Zgodnie z treścią art. 152 wyżej wymienionej ustawy stwierdzono, że zaskarżona uchwała w części w której stwierdzono jej nieważność, nie podlega wykonaniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło