II SA/Go 543/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2012 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.C. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych. Na podstawie zarządzenia z dnia 13 lipca 2012r. Przewodniczącego Wydziału M.C. został wezwany do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 200 zł. 25 lipca 2012 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. M.C. oświadczył, że otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1.500 zł (brutto), a jego żona w kwocie 800 zł (brutto). Skarżący podał, że posiada zobowiązanie z tytułu pożyczki (4.500 zł). Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Należy wskazać, że z przedłożonych zaświadczeń wynika, że M.C. i jego żona z tytułu zatrudnienia posiadają miesięczny dochód w wysokości 1.836,82 zł (netto). Zważyć trzeba, iż skarżący spłaca pożyczkę (4.500 zł). W świetle zasad doświadczenia życiowego w pełni uprawniony jest wniosek, że środki pieniężne posiadane przez skarżącego i jego żonę pozwalają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. Nie ma również racjonalnych podstaw do kwestionowania oświadczenia skarżącego odnośnie braku oszczędności. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek M.C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyczerpuje ustawową przesłankę o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.