II SA/Go 544/14
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-09-10
Skład orzekający: Marek Szumilas, Michał Ruszyński, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy działka zabudowana budynkiem mieszkalnym, stanowiąca część gospodarstwa rolnego, może zostać zaliczona do gruntów rolnych zabudowanych (Br) w ewidencji gruntów i budynków, jeśli nie jest to działka siedliskowa z zabudową zagrodową?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że działka zabudowana wyłącznie budynkiem mieszkalnym, nawet jeśli stanowi część gospodarstwa rolnego, nie może być zaliczona do gruntów rolnych zabudowanych (Br), jeśli nie jest to działka siedliskowa z zabudową zagrodową. Kluczowe jest, aby działka siedliskowa była integralną częścią gospodarstwa rolnego i posiadała zabudowę zagrodową, a nie tylko funkcję mieszkalną.Stan faktyczny
Skarżący S.G. zwrócił się do Starosty o zmianę zapisu w ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...], która jest jego własnością i jest zabudowana domem mieszkalnym. Wnioskodawca twierdził, że działka ta jest siedliskowa i stanowi integralną część prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, wnosząc o zaliczenie jej do gruntów rolnych zabudowanych. Starosta odmówił zmiany, a decyzję tę utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący zaskarżył decyzję organu odwoławczego do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2014 r. sprawy ze skargi S.G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowa wprowadzenia zmiany w operacie ewidencyjnym oddala skargę. .
Wnioskiem z [...] stycznia 2014 r. S.G. zwrócił się do Starosty o zmianę błędnego zdaniem wnioskodawcy zapisu w ewidencji gruntów i budynków użytku gruntowego B o powierzchni 0.0723 ha na działce nr [...], stanowiącej jego własność. Wnioskodawca oświadczył, że ww. działka jest działką siedliskową wchodzącą w skład gospodarstwa rolnego, które prowadzi w miejscowości [...] i wniósł o sprostowanie tego zapisu na integralną część gospodarstwa rolnego w [...]. W kolejnym piśmie wyjaśnił, że działka zajęta jest pod dom mieszkalny i wnosi o zaliczenie użytku do gruntów rolnych zabudowanych, ponieważ w decyzji podatkowej jest to działka podzielona na grunty orne i grunty pozostałe siedlisko.
W toku postępowania ustalono, że S.G. jest właścicielem nieruchomości oznaczonych działkami nr [...] o powierzchni 0.23 ha i [...] o powierzchni 1.3071 ha położonych w [...], które nabył umową przeniesienia własności i posiadania gospodarstwa rolnego z [...] kwietnia 1980r. Działka nr [...] zabudowana jest budynkami mieszkalnymi oraz budynkami gospodarczymi (produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa) i posiada użytki gruntowe B-R – grunty rolne zabudowane oraz S-R – sady. Działka nr [...] stanowi działkę rolną, oznaczoną użytkiem gruntowym R – grunty orne.
W 1999r. S.G. stał się współwłaścicielem w udziale 1/2, a w 2010r., na podstawie umowy darowizny, jedynym właścicielem działki nr [...] (dawny numer działki [...]) o powierzchni 0.1336 ha, w tym użytek B – tereny mieszkaniowe o powierzchni 0,723 ha oraz R-IVa – grunty orne o powierzchni 0.0613 ha, położonej w [...]. Według opisu zawartego w umowie darowizny w formie aktu notarialnego działka ta zabudowana jest domem mieszkalnym jednorodzinnym oznaczonym numerem 31 o powierzchni zabudowy budynku 106 m2 .
Na mapie klasyfikacji gruntów z 1962 r. na działce obecnie o numerze [...] widnieje użytek gruntowy "B". W rejestrze gruntów prowadzonym od roku 1980 użytki gruntowe na działce nr [...] o powierzchni 0.1136 ha oznaczone są jako: grunty orne klasy IVa o powierzchni 0.0613 ha oraz tereny osiedlowe zabudowane o powierzchni 0.0723 ha.
Z zaświadczenia Burmistrza nr [...] z [...] stycznia 2014 r. dotyczące przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działki nr [...] oraz kopii dokumentów potwierdzających istniejącą zabudowę na działce [...] (dawny numer działki [...], powierzchnia 0.1302 ha) przy ul. [...] (dawniej przy ul. [...]) wynika, że w obowiązującym do końca 2003r. miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy działka posiadała przeznaczenie: "A 29M" – teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na działkach wolnostojących i w zabudowie szeregowej. Zgodnie zaś z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy działka nr [...] położona jest w obszarze o funkcji: "M 8" Mieszkalnictwo, obszar zabudowany do adaptacji i uzupełnień.
Wśród zgromadzonych w toku postępowania kopii dokumentów znalazł się również m. in.: wniosek do Komisji Osadnictwa Nierolniczego przy Starostwie Powiatowym (Grodzkim) o przekazanie nieruchomości nierolniczej – domu mieszkalnego przy ul. [...], a także orzeczenie Nr [...] Komisji Osadnictwa Nierolniczego z [...] lipca 1950 r. o przyznaniu prawa do nabycia nieruchomości położonej w [...] stanowiącej plac o powierzchni około 1302 m² wraz z domem mieszkalnym jednorodzinnym i szopą" osobie fizycznej. Z dokumentu tego wynika, że nieruchomość ta zabudowana była domem mieszkalnym i szopą. Prawo do jej nabycia od Skarbu Państwa przyznane było przez Komisję Osadnictwa Nierolniczego na podstawie przepisów Dekretu z [...] grudnia 1946 r. o przekazywaniu przez Państwo mienia nierolniczego na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska. Wynika z tego, że nieruchomość nie miała charakteru rolniczego.
Decyzją z [...] kwietnia 2014r. nr [...] Starosta, działając na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm.), odmówił S.G. wprowadzenia zmiany w operacie ewidencyjnym. Zdaniem organu pierwszej instancji istota sprawy sprowadzała się do tego, czy grunt zabudowany budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym położony na obszarze miasta [...], spełnia wymogi przepisów dotyczących prowadzenia ewidencji gruntów i budynków w zakresie możliwości zakwalifikowania go do użytku Br – grunty rolne zabudowane.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Starosta zwrócił uwagę, iż od momentu założenia ewidencji gruntów część przedmiotowej działki zabudowanej budynkiem oznaczono jako tereny mieszkaniowe – B i stan taki figuruje do chwili obecnej.
Termin "działka siedliskowa" nie posiada jednoznacznej definicji prawnej. Jednakże, z treści art. 2 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r., nr 121 poz. 1266 ze zm.), można wywieść, że za działkę siedliskową uważa się grunty rolne pod wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego budynkami mieszkalnymi oraz innymi budynkami i urządzeniami służącymi wyłącznie produkcji rolniczej oraz przetwórstwu rolno-spożywczemu.
Z pojęciem działki siedliskowej związany jest termin "zabudowa zagrodowa". Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75 poz. 690 ze zm.), zabudową zagrodową jest kompleks złożony z budynków mieszkalnych, gospodarskich i inwentarskich w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych - w tym również w Państwowym Gospodarstwie Leśnym Lasy Państwowe.
Z kolei, zgodnie z treścią art. 55³ Kodeksu cywilnego za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.
Natomiast pojęcia "gospodarstwo rodzinne" i "rolnik indywidualny" zostały zdefiniowane w ustawie z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. Nr 64, poz.592 ze zm.). I tak, za gospodarstwo rodzinne uważa się gospodarstwo rolne prowadzone przez rolnika indywidualnego, oraz w którym łączna powierzchnia użytków rolnych jest nie większa niż 300 ha. Natomiast przepisy art. 6 i art. 7 ww. ustawy stanowią, że za rolnika indywidualnego uważa się osobę fizyczną, będącą właścicielem lub dzierżawcą nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni użytków rolnych nieprzekraczającej 300 ha, prowadzącą osobiście gospodarstwo rolne, posiadającą kwalifikacje rolnicze, zamieszkałą w gminie, na obszarze której położona jest jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład tego gospodarstwa. Osoba fizyczna osobiście prowadzi gospodarstwo rolne, jeżeli podejmuje wszelkie decyzje dotyczące prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie. Dowodem potwierdzającym osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego jest oświadczenie prowadzącego to gospodarstwo, poświadczone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Dowodem potwierdzającym zamieszkanie jest dokument określający zameldowanie na pobyt stały w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Działka nr [...] nie jest i nie była w chwili zakupu ani też wcześniej działką siedliskową, gdyż nigdy nie posiadała charakteru rolnego. Bezspornym jest fakt, że S.G. posiada gospodarstwo rolne w [...]. W świetle przepisów cytowanego wyżej rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków spełniony musi być warunek istnienia zabudowy zagrodowej w ramach istniejącej działki siedliskowej. Zatem nawet jeśli działka nr [...] zabudowana domem mieszkalnym, stanowi z gospodarstwem rolnym w [...] zorganizowaną całość w sensie funkcjonalnym i wnioskodawca jest rolnikiem, to nie spełnia wymogu istnienia zabudowy zagrodowej na działce siedliskowej. Działka siedliskowa wydzielana jest bowiem z działki rolnej, dlatego też nie każdą nieruchomość można uznać za taką działkę. Ma to miejsce w tej konkretnej sytuacji, gdyż istnieją dowody na to, że działka nr [...] nigdy nie była działką (nieruchomością) rolną. Bycie rolnikiem i posiadanie gospodarstwa rolnego wcale nie przesądza, że wszystkie nieruchomości danego właściciela są automatycznie gruntami rolnymi i służą produkcji rolnej.
Od powyższej decyzji Starosty S.G. wniósł odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, kwestionując jej zasadność i zgodność z prawem.
Decyzją z [...] czerwca 2014r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty.
Zdaniem organu odwoławczego wniosek skarżącego z [...] stycznia 2014 r. o usunięcie błędnego zapisu w ewidencji gruntów jest bezpodstawny i nie może być rozpatrzony pozytywnie w oparciu o ewentualnie mogący mieć zastosowanie w przypadku takiego wniosku przepis § 45 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Z aktów notarialnych, a także z zapisów w dokumentach graficznych operatu ewidencyjnego, czyli wskazywanych map z 1962 r., oraz zapisów rejestru gruntów, które nie zmieniły się od co najmniej 1980 r. wynika, że można je uznać za zgodne, gdyż widniejące w operacie ewidencyjnym oznaczenie "B" w okresie od 1969 do 2001 roku oznaczało "tereny osiedlowe zabudowy mieszkaniowej", a od dnia wejścia w życie ww. rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. oznaczenie "B" stanowi "grunty zabudowane i zurbanizowane – tereny mieszkaniowe".
Wnioskodawca w piśmie skierowanym do Starosty dnia [...] lutego 2014 r. zmienił charakter swego wniosku, gdyż już nie pisze o sprostowaniu i błędnym zapisie w ewidencji, ale wskazując na obecny sposób zagospodarowania ("grunty te są zajęte pod dom mieszkalny") prosi "o zaliczenie do gruntów rolnych zabudowanych". Z kolei zgodnie z art. 22 ust. 3 ww. ustawy starosta ma prawo zażądać od osoby zgłaszającej zmianę dostarczenia dokumentów geodezyjnych, kartograficznych i innych niezbędnych do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Starosta uznając, że wniosek S.G. nie powinien być rozpatrywany jako zgłoszenie zmiany danych ewidencyjnych, przyjął procedurę postępowania administracyjnego wskazaną w pierwszej części § 47 ust. 3 ww. rozporządzenia, dlatego we własnym zakresie pozyskał niezbędne do ustalenia okoliczności sprawy dokumenty, a w tym m.in. ww. zaświadczenie o przeznaczeniu działki w planie zagospodarowania przestrzennego.
Jak ustalono w punkcie nr 5 Załącznika Nr 6 do ww. rozporządzenia – do gruntów rolnych zabudowanych, oznaczanych jako "Br" zalicza się m.in. grunty objęte zabudową zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w szczególności m.in. zajęte pod budynki mieszkalne, jeżeli tworzą z gruntami rolnymi i budynkami, o których mowa w pkt 1 i 2, zorganizowaną całość gospodarczą.
W przypadku gdy w granicach istniejącej działki siedliskowej znajdują się tylko budynki i urządzenia, o których mowa w pkt 3, to grunty zajęte pod te budynki i urządzenia zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych, jeżeli z projektu zagospodarowania działki lub terenu wynika, że stanowią one zorganizowaną całość gospodarczą z innymi projektowanymi budynkami, przeznaczonymi do produkcji rolniczej, objętymi ważnym pozwoleniem na budowę".
W myśl § 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.) przez zabudowę zagrodową należy rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. Z kolei pojęcie działki siedliskowej nie zostało zdefiniowane w żadnym akcie prawnym, ale jak stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 15 grudnia 1969 r., III CZP 12/69, za którym w analogiczny sposób definiują to pojęcie sądy administracyjne, działką siedliskową jest działka pod budynkami wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego.
W związku z faktem, że oba ww. terminy, wiążące zasady zaliczania gruntów do rolnych zabudowanych, tzn. zabudowy zagrodowej oraz działki siedliskowej, opierają się na pojęciu gospodarstwa rolnego, którego definicji nie określono w przepisach ww. ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i w przepisach wykonawczych do tej ustawy, należy wskazać, że zgodnie z przyjętą w orzecznictwie sądowym zasadą, za właściwą definicję gospodarstwa rolnego, w rozumieniu ww. rozporządzenia, należy przyjmować wskazaną w art. 553 Kodeksu cywilnego.
Analizując łącznie wszystkie ww. uwarunkowania prawne oraz okoliczności stanu faktycznego, WINGiK stwierdził, że wnioskodawca w żaden sposób nie uwiarygodnił, że część przedmiotowej działki nr [...] – zajęta pod budynek mieszkalny, a oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako "B" – teren mieszkaniowy, spełnia ww. wymogi, czyli stanowi lub może stanowić zorganizowaną całość gospodarczą wraz z gruntami, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i ewentualnie inwentarzem, a znajdującymi się we wsi [...], tym bardziej, że w tej wsi znajduje się już działka siedliskowa (działka nr [...] z użytkiem "B-RIIIb ") na której skarżący zamieszkuje, o czym świadczy fakt, że na każdym z pism kierowanych w przedmiotowej sprawie wskazuje jako adres zamieszkania "[...]".
WINGiK powyższy pogląd oparł na założeniu, które zostało już zastosowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., że prowadzenie w sposób zorganizowany gospodarstwa rolnego wiąże się z działalnością kierowaną i koordynowaną z jednego głównego miejsca zamieszkania, powiązanego funkcjonalnie z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, tzn. obejmującym m.in. budynki gospodarcze, przechowywanie sprzętu rolniczego, płodów rolnych, a także chowem inwentarza. Skarżący natomiast, oprócz funkcji mieszkalnej, jaka potencjalnie mogłaby się wiązać z prowadzeniem przedmiotowego gospodarstwa rolnego, nie wskazał na żadną inną okoliczność przemawiającą za zaliczeniem części przedmiotowej działki do gruntów rolnych zabudowanych, dlatego pozostawienie bez zmiany dotychczasowego oznaczenia użytków gruntowych, funkcjonującego od 1962 r., jako "B" tereny mieszkaniowe, jest w ocenie organu odwoławczego całkowicie uzasadnione.
Na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i kartograficznego S.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Podniósł, że działka nr [...] należy do całości gospodarstwa rolnego, jest jego integralną częścią, które nie powinno być podzielone na część rolniczą i nierolniczą. Organy administracyjne nie powinny stosować podwójnych standardów prawnych do poszczególnych części tego gospodarstwa. W obowiązującym prawie nie ma zapisów zabraniających posiadania więcej niż jednej działki siedliskowej. Z powyższych względów zdaniem skarżącego nie można zgodzić się z zaskarżoną decyzją.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W rozumieniu powyższych przepisów, sąd administracyjny bada legalność, czyli innymi słowy zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami proceduralnymi, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Po myśli art. 134 §1 P.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 P.p.s.a, skarga podlega oddaleniu w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.
W ocenie Sądu, tego rodzaju naruszeń prawa nie można przypisać zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencyjnym.
Stan faktyczny sprawy jest niesporny. Wynika z niego, że skarżący jest właścicielem nieruchomości oznaczonych działkami nr [...] o powierzchni 0.23 ha i [...] o powierzchni 1.3071 ha położonych w [...]. Działka nr [...] zabudowana jest budynkami mieszkalnymi oraz budynkami gospodarczymi (produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa) i posiada użytki gruntowe B-R – grunty rolne zabudowane oraz S-R – sady. Działka nr [...] stanowi działkę rolną, oznaczoną użytkiem gruntowym R – grunty orne. W 1999 r. skarżący stał się współwłaścicielem w udziale 1/2, a w 2010 r., na podstawie umowy darowizny, jedynym właścicielem działki nr [...] (dawny numer działki [...]) o powierzchni 0.1336 ha, w tym użytek B – tereny mieszkaniowe o powierzchni 0,723 ha oraz R-IVa – grunty orne o powierzchni 0.0613 ha, położonej w [...]. Według opisu zawartego w umowie darowizny w formie aktu notarialnego działka ta zabudowana jest domem mieszkalnym jednorodzinnym oznaczonym numerem 31 o powierzchni zabudowy budynku 106 m2 . Na mapie klasyfikacji gruntów z 1962 r. na działce obecnie o numerze [...] widnieje użytek gruntowy "B". W rejestrze gruntów prowadzonym od roku 1980 użytki gruntowe na działce nr [...] o powierzchni 0.1136 ha oznaczone są jako: grunty orne klasy IVa o powierzchni 0.0613 ha oraz tereny osiedlowe zabudowane o powierzchni 0.0723 ha.
Skarżący - wnioskiem z [...] stycznia 2014r. - zwrócił się do Starosty o zmianę błędnego jego zdaniem zapisu w ewidencji gruntów i budynków użytku gruntowego B o powierzchni 0.0723 ha na działce nr [...], stanowiącej jego własność. Wnioskodawca oświadczył, że ww. działka jest działką siedliskową wchodzącą w skład gospodarstwa rolnego, które prowadzi w miejscowości [...] i wniósł o sprostowanie tego zapisu na integralną część gospodarstwa rolnego w [...]. W kolejnym piśmie wyjaśnił, że działka zajęta jest pod dom mieszkalny i wnosi o zaliczenie użytku do gruntów rolnych zabudowanych, ponieważ w decyzji podatkowej jest to działka podzielona na grunty orne i grunty pozostałe siedlisko.
Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm., dalej: P.g.k) ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 (właściciele, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części) i art. 51 (władający), są obowiązane zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z decyzji właściwych organów (art. 22 ust. 2 P.g.k). Na żądanie starosty osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, zgłaszające zmiany są obowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków (art. 22 ust. 3 P.g.k). Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Wprowadzenie zmian danych ewidencyjnych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., nr 38, poz. 454, dalej: r.e.g.b) może nastąpić w dwojakim trybie: albo w trybie czynności materialno-technicznej w postaci wprowadzenia do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o którym organ tylko zawiadamia, albo w drodze decyzji. Tę drugą formę rozstrzygnięcia, zgodnie z przepisem § 47 ust. 3 r.e.g.b, stosuje organ wtedy, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Wówczas starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne, które kończy się decyzją wprowadzającą zmiany lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 119/08, LEX nr 510289). Zgodnie z § 45 ust. 1 pkt 3 r.e.g.b aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu wyeliminowania danych błędnych. Załącznik Nr 6 do r.e.g.b w punkcie 5 (grunty rolne zabudowane Br) stanowi, że do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się grunty objęte zabudową zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w szczególności m.in zajęte pod budynki mieszkalne, jeżeli tworzą z gruntami rolnymi i budynkami, zorganizowaną całość gospodarczą. Co należy rozumieć pod pojęciem zabudowy zagrodowej wyjaśnia w § 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm.), zgodnie z którym przez zabudowę zagrodową należy rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. Słusznie organ odwoławczy zauważył, że pojęcie działki siedliskowej nie zostało zdefiniowane w żadnym akcie prawnym. Należy zatem posiłkować się odnośnie jego wykładni orzecznictwem Sądu Najwyższego (a także orzecznictwem sądów administracyjnych) który w uchwale z 15 grudnia 1969 r. III CZP 12/69 przyjął, że działką siedliskową jest działka pod budynkami wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego. Za gospodarstwo rolne uważa się natomiast grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego (art. 553 Kodeksu cywilnego).
Skarżący w toku prowadzonego postępowania a także w skardze wskazał, że na części nieruchomości (działki nr [...], która w ewidencji gruntów i budynków oznaczona jest symbolem B – tereny mieszkaniowe) należącej do jego gospodarstwa rolnego, znajduje się mieszkanie dla jego rodziców. Skarżący wskazuje zatem tylko na funkcję mieszkalną części działki nr [...]. Trudno zatem przyjąć, że ta część działki zajęta tyko i wyłącznie pod budynek mieszkalny a oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako B – teren mieszkaniowy, stanowi lub może stanowić zorganizowaną całość gospodarczą wraz z gruntami, budynkami, urządzeniami (inwentarzem), znajdującymi się w innej miejscowości (wsi [...]), tym bardziej, że jak słusznie wskazał organ odwoławczy we wsi tej znajduje się działka siedliskowa (nr [...] z użytkiem "B-RIIIb") na której skarżący zamieszkuje. Trudno też przyjąć, że działka siedliskowa w [...] obejmuje także drugą działkę zlokalizowaną w [...], zabudowaną domem mieszkalnym jednorodzinnym. To zaś oznacza, że nie było podstaw do wprowadzenia zmiany zapisu w istniejącym operacie ewidencyjnym użytku gruntowego z B – tereny mieszkaniowe na Br – grunty rolne zabudowane, na części działki nr [...].
Zważywszy powyższe Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło