II SA/Go 556/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.B. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. D.B. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o wydanie odpisu lub kserokopii odpowiedzi jakie zostały udzielone Kolegium przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, Przewodniczącego Rady Miasta, Prezydenta Rady Miasta i innych według dyspozycji. Uzasadniając wniosek wskazała, że o wydanie powyższych dokumentów zwracała się bezpośrednio do wyżej wskazanych organów, tam jednak odesłano ją do Kolegium. Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustosunkowując się do powyższego wniosku wyjaśniło D.B., że wszystkie składane przez nią pisma, których adresatem były: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, Przewodniczący Rady Miasta, Prezydent Miasta, Rzecznik Osób Niepełnosprawnych oraz inne organy administracji publicznej Kolegium przekazywało do tych instytucji, które badały i analizowały składane przez nią wnioski, postulaty i zadania. Natomiast stanowiska zajęte przez te organy były wysyłane nie tylko do Kolegium lecz także od zainteresowanej na wskazany przez nią adres. Samorządowe Kolegium odwoławcze wskazało, że nie było takiej sytuacji, aby którekolwiek ze złożonych przez D.B. pism pozostało bez odpowiedzi. Jednocześnie przypomniało D.B., że wielokrotnie żądała zaprzestania wysyłania do niej pism związanych z rozpoznawaniem jej wniosków dotyczących pomocy społecznej. Nadto w piśmie tym Kolegium stwierdziło, że z uwagi na to, że D.B. zawsze otrzymywała wszystkie pisma będące odpowiedziami na jej wnioski i żądania nie znajduje podstaw prawnych do uwzględnienia żądań wskazanych we wniosku z dnia [...] czerwca 2011 r. Pismem z dnia [...] lipca 2011 r., złożonym za pośrednictwem Kolegium, D.B. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. kilka decyzji, postanowień oraz pism Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w tym pismo z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...]. W uzasadnieniu skargi D.B. odniosła się ogólnie do wszystkich zaskarżonych aktów, zarzucając, że są one sztampowe i nie skutkują przyznaniem żądanej pomocy prawnej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie wskazując, że zgodnie z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły skarżącej w postępowaniu przed organami właściwymi w sprawie. Kolegium stwierdziło, że takie środki D.B. nie przysługiwały, bowiem pismo Kolegium w żaden sposób nie narusza prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Na wstępie zaznaczyć należy, że badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zaznaczyć należy, że art. 3 p.p.s.a. ogranicza zakres tej kontroli enumeratywnie wyliczając formy działania administracji publicznej podlegające kontroli sądów administracyjnych. Jak wynika z treści art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. W przedmiotowej sprawie należało zatem rozważyć czy zaskarżone pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] stanowi jedną z prawnych form działania administracji wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Z analizy treści zaskarżonego pisma, znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wynika, że nie jest ono decyzją ani postanowieniem. W dalszej kolejności zatem należało rozważyć czy mieści się ono w kategorii "innych aktów lub czynności" organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, skierowane do konkretnego podmiotu, 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2008, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29- 31). Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2008, s.32). Mając na uwadze powyższe należało przyjąć, że zaskarżone pismo Kolegium nie spełnia także wymogów innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaskarżonym pismem Kolegium informuje skarżącą, że wszystkie składane przez nią pisma, których adresatem były: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, Przewodniczący Rady Miasta, Prezydent Miasta, Rzecznik Osób Niepełnosprawnych oraz inne organy administracji publicznej Kolegium przekazywało do tych instytucji, które badały i analizowały składane przez nią wnioski, postulaty i zadania. Natomiast stanowiska zajęte przez te organy były wysyłane nie tylko do Kolegium lecz także od zainteresowanej na wskazany przez nią adres. Samorządowe Kolegium odwoławcze wskazało, że nie było takiej sytuacji, aby którekolwiek ze złożonych przez D.B. pism pozostało bez odpowiedzi. Jednocześnie przypomniało D.B., że wielokrotnie żądała zaprzestania wysyłania do niej pism związanych z rozpoznawaniem jej wniosków dotyczących pomocy społecznej. Nadto Kolegium stwierdziło, że nie znajduje podstaw prawnych do uwzględnienia żądań wskazanych we wniosku z dnia [...] czerwca 2011 r. Na marginesie zaznaczyć należy, że zgodnie z treścią art. 73 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej jako k.p.a.) strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Z kolei w art. 74 § 2 k.p.a. wskazano, że odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie skarżąca może domagać się od organu wydania postanowienia odnośnie wniosku z dnia [...] czerwca 2011 r., a następnie, jeśli zajdzie taka potrzeba, może je zaskarżyć zgodnie z przepisami k.p.a. Dopiero wyczerpanie trybu przewidzianego procedurą administracyjną umożliwi D.B. wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W chwili obecnej zaskarżone pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] nie może być uznane za postanowienie wskazane w art. 74 § 2 k.p.a. Jest to jedynie pismo informacyjne, nie zawierające konkretyzacji w odniesieniu do skarżącej jakiegokolwiek uprawnienia lub obowiązku, w związku z czym nie może podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zgodnie z regulacją art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a sąd odrzuca skargę, jeśli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Natomiast § 3 tego przepisu wskazuje, że sąd odrzuca skargę postanowieniem, które może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił.