II SA/Go 57/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2009 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.A. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Burmistrza z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wskazania pomieszczenia tymczasowego postanawia: 1. zwolnić skarżącą od ponoszenia kosztów sadowych, 2. ustanowić adwokata. B.A. w skardze z dnia 15 stycznia 2009 r. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., na decyzję Burmistrza z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wskazania pomieszczenia tymczasowego, zawarła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dnia 13 marca 2009 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku B.A. podała, że dochód jej trzyosobowej rodziny wynosi 2.800 zł (brutto). Skarżąca wskazała, że nie posiada oszczędności, spłaca dług związany z mieszkaniem, które jest własnością dłużnika P.P. a także przedstawiła wyciąg z rachunku bankowego i inne rachunki związane z eksploatacją mieszkania. B.A. oświadczyła, że na opłaty i spłatę długów przeznacza miesięcznie 400 zł, zaś na utrzymanie rodziny pozostaje jej kwota 400 zł. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie fakty podane przez B.A. świadczą o jej trudnej sytuacji materialnej. Skarżąca i jej rodzina utrzymuje się wyłącznie z wynagrodzenia męża w wysokości 2.240,35 zł (brutto - zaświadczenie pracodawcy). Po opłaceniu niezbędnych wydatków związanych z eksploatacją mieszkania, spłatą długu, pozostaje skarżącej niewielka suma pieniężna (400 zł). W świetle zasad doświadczenia życiowego jest zarazem oczywiste, iż posiadane środki pieniężne pozwalają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącej i jej rodziny. Nie posiada zatem skarżąca możliwości pokrycia kosztów sądowych (wpisu od skargi - 200 zł) jak i kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek B.A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.