II SA/Go 609/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Referendarz sądowy Jarosław Piątek (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] na decyzję Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie : Umorzenie postępowania administracyjnego p o s t a n a w i a Odmówiono przyznania prawa pomocy W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od złożonej skargi w wysokości 500 zł, R.S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 25 października 2007 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez: 1. przedstawienie aktualnego odcinka renty oraz kserokopię decyzji w sprawie przyznania świadczenia przedemerytalnego oraz podanie kwoty przeznaczanej miesięcznie na wyżywienie, 2. przedłożenie rachunków dotyczących opłat związanych z eksploatacją domu oraz potwierdzających zakup leków, 3. przedłożenie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za okres od 08/2007 do 10/2007, 4. złożenie oświadczenia o wysokości ewentualnie ponoszonych przez skarżącą miesięcznych wydatków na potrzeby typu papierosy, prasa, telewizja kablowa itp., pod rygorem rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy wyłącznie w oparciu o treść dokumentów i oświadczeń znajdujących się w aktach sprawy. Powyższe zarządzenie zostało doręczone skarżącej w dniu 2 listopada 2007 r. R.S. nie odpowiedziała na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Należy wskazać skarżącej, że co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 r. (FZ 478/04, niepublikowane) stwierdził, że opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby czy osób na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącej z obowiązku ich ponoszenia. Należy także z naciskiem podkreślić, że ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, co jednoznacznie wynika z treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. który stanowi, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W niniejszej sprawie R.S. nie uzupełniła złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tej sytuacji nie sposób zatem jedynie w oparciu o okoliczności podane w formularzu "PPF" przyjąć, iż skarżąca wykazała, że nie posiada możliwości poniesienia kosztów sądowych. Z treści formularza "PPF" wynika między innymi, że skarżąca wraz z mężem z tytułu renty oraz świadczenia przedemerytalnego posiada dochód w wysokości 1.804,99 zł (brutto). R.S. nie przedłożyła stosownych dokumentów potwierdzającego wysokość osiąganego dochodu, jak i innych dokumentów wskazanych w wezwaniu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tym samym niemożliwa jest prawidłowa analiza sytuacji majątkowej skarżącej i jej rodziny. Nie można także tracić z pola widzenia, że w postępowaniu w przedmiocie przyznania prawa pomocy podlega również badaniu majątek wnioskodawcy. Ze złożonego formularza PPF wynika między innymi, iż skarżąca jest właścicielem domu oraz nieruchomości rolnej (1,65 ha). Jak już wyżej wskazano, prawo pomocy przyznawane jest osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, z reguły nie posiadających żadnego majątku. W konkluzji należy zatem stwierdzić, że wniosek R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.