II SA/Go 61/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska (spr.), Protokolant Ewa Siudek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2005 r. sprawy ze skargi H. i J.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody solidarnie na rzecz H. i J.G. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. II SA/Go 61/05 UZASADNIENIE Państwo H.i J.G. w dniu [...]r. złożyły wniosek o wydanie pozwolenia na budowę. Zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę (budynek mieszkalny, garaż dwustanowiskowy, stalowy zbiornik na ścieki wraz z przyłączeniem, studni głębinowej z przyłączeniem, zasilania energetycznego zalicznikowego). Skarżący decyzję otrzymali [...]r. Uczestnicy postępowania – Państwo D.- otrzymali przedmiotową decyzję [...]r., a odwołanie złożyli [...]r. W dniu [...] zostało wszczęte postępowanie z urzędu w sprawie legalności zabudowy na działce. W dniu [...]r. odwołanie przekazano Wojewodzie . Z odwołania wynikało, że na działce wybudowano bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę budynek garażowy zbliżony do granicy z działką będącą własnością wnoszących odwołanie. W dniu [...]r. zostało zawieszone postępowanie odwoławcze – w związku z prowadzonym postępowaniem o legalności zabudowy. W dniu [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją umorzył postępowanie w sprawie legalności zabudowy na działce. Wojewoda wniósł o zbadanie prawidłowości przeprowadzonego przez PINB we W. postępowania. W wyniku tego wszczęto postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...]r. W dniu [...]r. została wydana decyzja stwierdzająca nieważność PINB. W dniu [...]r. PINB we W. postanowieniem [...] nakazał Państwu G. – wstrzymać roboty przy wykonywaniu budynku mieszkalnego, garażu dwustanowiskowego, stalowego zbiornika na ścieki wraz z przyłączeniem, studni głębinowej z przyłączeniem, zasilania energetycznego zalicznikowego, realizowanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Od przedmiotowego postanowienia Skarżący wnieśli zażalenie. W postępowaniu zażaleniowym organ II instancji w dniu [...] utrzymał w mocy przedmiotowe postanowienie. Postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stwierdzono nieważność postanowienia z dnia [...] oraz poprzedzającego go postanowienia PINB we W. nr [...] gdyż nie zawierało podstawowych wymaganych prawem elementów. Ustalono również, że wybudowany garaż dwustanowiskowy wybudowano zgodnie z projektem ale na podstawie nieostatecznej decyzji. W dniu [...]r. PINB ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 15.000zł za zrealizowanie garażu bez ostatecznej decyzji (postanowienie [...]). W dniu [...]r. podjęto z zawieszenia postępowanie odwoławcze i [...]r. Wojewoda wydał decyzję w której uchylił w całości decyzję Starosty W. z dnia [...]r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę obejmującą budowę budynku mieszkalnego, garażu dwustanowiskowego, stalowego zbiornika na ścieki wraz z przyłączem, zasilanie energetyczne zalicznikowe i umorzył postępowanie organu I instancji w sprawie. W uzasadnieniu Wojewoda podał, że inwestor zrealizował część obiektów budowlanych objętych przedmiotowym pozwoleniem. Decyzja o pozwoleniu na wykonywanie robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych nawet jeśli nie zostało wykonane w całości powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę- decyzja ta doręczona została stronie [...] r. Ponadto w dniu [...]r. PINB ponownie nakazał postanowieniem nr [...] wstrzymać roboty przy wykonywaniu budynku mieszkalnego, garażu dwustanowiskowego, stalowego zbiornika na ścieki wraz z przyłączeniem, studni głębinowej z przyłączeniem, zasilania energetycznego zalicznikowego. Od decyzji Wojewody go państwo G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego- w dniu 15.03.2004r. W skardze Strona podnosi, że Wojewoda powołuje się na decyzję legalizacyjną wydaną w związku z postanowieniem w stosunku do którego stwierdzono nieważność. W skardze Skarżący opisali przebieg postępowania administracyjnego z wskazaniem postępowania które doprowadziło do stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...]r Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jak i postanowienia z dnia [...]r. go Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego . Strona wniosła o sprawiedliwe rozstrzygnięci, podając, że działkę budowlaną nabyli za oszczędności całego życia z przeznaczeniem na wybudowanie w systemie gospodarczym z pomocą dzieci niewielkiego domu do którego zamierzali się przeprowadzić po przejściu na emeryturę, przede wszystkim ze względów zdrowotnych. Zaznaczono, że decyzja Wojewody go o uchyleniu w całości pozwolenia na budowę jest dla Skarżących krzywdząca. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi . Przytoczył również argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podaje również, że w sytuacji gdy garaż dwustanowiskowy został zrealizowany przez inwestorów przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę spowodowało bezprzedmiotowość postępowania wszczętego na wniosek Skarżących z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W przedmiotowej sprawie skargę należało uwzględnić. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z póz.zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. Powyższe uregulowanie oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonego aktu lub czynności. W takiej sytuacji żądanie skarżącego powinno być traktowane jedynie jako niewiążący dla Sądu wniosek. Jedynym ograniczeniem możliwości wyboru przez Sąd właściwego orzeczenia jest zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego wyrażonego w uzasadnieniu, że decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych nawet jeżeli nie została wykonana całość tych robót powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego. W orzecznictwie zarówno Sądu Najwyższego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, prezentowana była i jest konsekwentnie zasada, wedle której w sytuacji gdy roboty budowlane zostały wykonane, wydanie pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa i postępowanie w tym przedmiocie winno ulec umorzeniu. Inwestor podejmując prace budowlane na mocy nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę działa na własne ryzyko. Należy jednak zwrócić uwagę, że w przedmiotowej sprawie wniosek Skarżących o pozwolenie na budowę dotyczył budynku mieszkalnego, garażu dwustanowiskowego, stalowy zbiornik na ścieki wraz z przyłączeniem, studni głębinowej z przyłączeniem, zasilania energetycznego zalicznikowego. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że Skarżący bez ostatecznego pozwolenia na budowę wybudowali tylko dwustanowiskowy garaż. Wymierzona opłata legalizacyjna dotyczyła wyłącznie – jak wynika z postanowienia [...] – zrealizowanego bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę dwustanowiskowego garażu. Z tego względu postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę tylko w części dotyczącej przedmiotowego garażu należało uznać za bezprzedmiotowe i w tej części istniały podstawy do umorzenia postępowania. Nie można natomiast zgodzić się ze stwierdzeniem organu II instancji, że w przedmiotowej sprawie postępowanie stało się w całości bezprzedmiotowe. Wydawana decyzja – pozwolenie na budowę – z założenia swoim zakresem obejmuje całe zamierzenie budowlane. W przedmiotowej sprawie zamierzeniem tym była budowa obiektów wymienionych w pozwoleniu na budowę z dnia [...]r. . Wydane pozwolenie na budowę obejmowało swoim zakresem kilka obiektów, nie spowodowało jednak, że wymienione obiekty stały się jednym obiektem. . Zgodnie z treścią art. 33 ust 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994- Prawo budowlane (tj. Dz.U z 2003r. Nr 207 poz. 2016 z póz.zm.) pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego. Z uwagi na powyższe brak jest podstaw do uznania za prawidłowe stanowisko organu II instancji, że wybudowanie jednego z obiektów wymienionych w pozwoleniu na budowę spowodowało bezprzedmiotowość całego postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę dotyczącego zamierzenia budowlanego kilku obiektów. Realizację robót budowlanych należało rozpatrzyć pod kątem każdego z wymienionych w pozwoleniu na budowę obiektów. Z akt sprawy przedłożonych Sądowi wynika, że roboty budowlane rozpoczęto w odniesieniu tylko do jednego z obiektów. Ponadto w odniesieniu tylko do tego obiektu wymierzono opłatę legalizacyjną. Zgodnie z zaprezentowanym przez organ II instancji stanowiskiem opłata ta powinna zostać wymierzona również w odniesieniu do pozostałych obiektów wymienionych w pozwoleniu na budowę, których realizacja się faktycznie nie rozpoczęła. Organ II instancji uchylając w całości decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie uniemożliwił Skarżącym zrealizowanie budowy budynku mieszkalnego, stalowego zbiornika na ścieki wraz z przyłączeniem, studni głębinowej z przyłączeniem, zasilania energetycznego zalicznikowego. Z tego też względu należy przyznać rację Skarżącym, że decyzja umarzająca w całości postępowanie jest dla nich krzywdząca. Ponadto decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisu art. 105 § 1 k.p.a. Z uwagi na powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 wyżej powołanej ustawy. A. Juszczyk-Wiśniewska M. Bohdanowicz G. Staniszewska