II SA/Go 61/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Mirosław Trzecki Protokolant specjalista Ewa Kłosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi E.L. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2009 roku Starosta Powiatowy uznał E.L. za osobę bezrobotną – z dniem [...] października 2009 roku i przyznał jej zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 575 zł – z dniem [...] października 2009 roku. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu 23 października 2009 roku, co potwierdziła ona własnoręcznym podpisem na decyzji złożonej w aktach administracyjnych. W dniu 11 grudnia 2009 roku E.L. złożyła osobiście w organie I instancji (w Powiatowym Urzędzie Pracy) odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] października 2009 roku. W uzasadnieniu wskazywała, iż została wprowadzona w błąd i dopiero po dwóch miesiącach dowiedziała się, że "powróciła do starego zasiłku", a powinna mieć przyznany nowy. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 roku (znak [...]) Wojewoda, działając na podstawie przepisu art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity : Dz.U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm. – powoływanej jako: Kpa) stwierdził uchybienie przez E.L. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] października 2009 roku . W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, iż decyzja organu I instancji została doręczona stronie w dniu 23 października 209 roku. Zawierała pouczenie o terminie i trybie złożenia odwołania. W wynikającym z art. 129 § 2 Kpa ustawowym terminie 14-tu dnia strona nie skorzystała z prawa wniesienia odwołania. Ten środek zaskarżenia E.L. wniosła osobiście w dniu 11 grudnia 2009 roku, a więc z przekroczeniem obowiązującego terminu, co skutkowało koniecznością stwierdzenia uchybienia terminu i w konsekwencji pozostawieniem odwołania bez rozpatrzenia. Jednocześnie też organ wskazał, iż strona w swym odwołaniu nie wniosła o przywrócenie terminu do złożenia odwołania ani nie podała żadnych okoliczności, które pozwalałyby uznać, że uchybienie to nastąpiło wskutek okoliczności przez nią niezawinionych. W [...] stycznia 2009 roku E.L. wywodziła, iż odwołuje się od "decyzji Wojewody o nieprzyznaniu jej nowego prawa do zasiłku powodu niedotrzymania terminu 14 dni". W uzasadnienie ponownie podniosła, iż została wprowadzona w błąd przez Powiatowy Urząd Pracy. Jej zdaniem skoro w okresie 18-tu miesięcy przepracowała 12 i nie miała przerwy dłuższej niż 6 miesięcy uzyskała nowy status uprawniający ją do zasiłku. Wskazywała, iż gdy w dniu [...] grudnia 2009 roku stawiła się w Powiatowym Urzędzie Pracy okazało się, że prawo do zasiłku przysługuje jej jedynie do stycznia 2010 roku i to nie w wysokości 100 % w kwocie 575 złotych, wynikającej z decyzji z dnia [...] października 2009 roku, ale 80 % tj. w kwocie 460 zł. Tym samym nie został uznany jej nowy status gwarantujący prawo do nowego zasiłku. Ujawnienie tej sytuacji było przyczyną tak późnego odwołania się od decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę. Na rozprawie w dniu 10 marca 2010 roku skarżąca, podtrzymując skargę, dodatkowo podała, iż po wydaniu decyzji z dnia [...] października 2009 roku zasiłek dla bezrobotnych otrzymywała nie w kwocie wynikającej z decyzji (575 zł) ale niższej (460 zł). Podczas wizyty w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu [...] grudnia poinformowano ją, iż decyzja z [...] października była błędna z powodu "awarii komputerów" i po jakimś czasie otrzymała nową decyzję. Okazała decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2010 roku nr [...] o zmianie decyzji ostatecznej z dnia [...] października 2009 roku, modyfikującą wysokość zasiłku dla bezrobotnych z kwoty 575 zł na 460 zł. Wyjaśniła, iż nie odwołała się w terminie od decyzji z dnia [...] października 2009 roku, bo decyzja ta była dla niej korzystna. Nie odwołała się również od decyzji z [...] stycznia 2001 roku, pozostając w przekonaniu iż pierwsze, już złożone odwołanie będzie skuteczne również w stosunku do drugiej decyzji i Wojewoda rozpoznając je naprawi błąd Powiatowego Urzędu Pracy . Pełnomocnik organu nie odniósł się do uzupełniających wyjaśnień skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga podlegała oddaleniu. Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny zatem w zakresie swej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2002 roku , Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej jako: ppsa ). Możliwość eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny zachodzi w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływa na wynika sprawy administracyjnej lub prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy rozstrzygniętej przez organ administracyjny. Przedmiotem skargi było w niniejszej sprawie postanowienie organu odwoławczego stwierdzające, iż skarżąca E.L. uchybiła terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] października 2009 roku. Kontrola legalności tego aktu wykazał, iż przy jego wydawaniu nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani procesowego. Stosownie do przepisu art. 15 Kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Od decyzji organu l instancji przysługuje stronie odwołanie do organu II instancji. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od doręczenia stronie decyzji, za pośrednictwem organu, który tę decyzję wydał (art. 129 § 2 kpa). Na organie I instancji ciąży obowiązek przekazania odwołania organowi II instancji stosownie do przepisu art. 133 kpa. Organ II instancji, po przekazaniu mu odwołania, zobowiązany jest - przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy w związku ze złożeniem środka odwoławczego - w postępowaniu wstępnym zbadać czy odwołanie od decyzji organu l instancji zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, a w przypadku przekroczenia wskazanego terminu ustawowego do stwierdzenia, iż odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu. Przepis art. 134 kpa stanowi bowiem, że organ odwoławczy w drodze postanowienia stwierdza uchybienie przez stronę terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu l instancji. Norma zawarta w przepisie art. 134 Kpa ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie pozostawia pola swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Wydane na jej podstawie postanowienie jest orzeczeniem o charakterze formalnym, stwierdzającym przesłankę "niedopuszczalności" środka zaskarżania i w konsekwencji uniemożliwiającym ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. W rozpoznawanej sprawie fakt uchybienia przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] października 2009 roku jest oczywisty i nie był kwestionowany przez skarżącą, która w istocie powoływała jedynie argumenty przeciwko decyzji merytorycznej. Z tych przyczyn skarga E.L. na postanowienie Wojewody z dnia [...] stycznia 2010 roku podlegała oddaleniu (art. 151 ppsa). Ze względu na wynik sporu (oddalenie skargi) brak było podstaw do orzekania w przedmiocie wniosku skarżącej o zwrot poniesionych kosztów postępowania (dojazd do sądu). Prawo do ich zwrotu powstaje jedynie w przypadku uwzględnienia skargi (art. 200 ppsa). Jak jednak wynika z dodatkowych wyjaśnień złożonych przez skarżącą na rozprawie w dniu 10 marca 2010 roku jej zamiarem przy składaniu skargi było zakwestionowanie faktu obniżenia jej wysokości zasiłku dla bezrobotnych, a tym samym aktu w wyniku, którego doszło do zmiany wysokości przyznanego jej zasiłku dla bezrobotnych. Aktem tym jest decyzja Starosty z dnia [...] stycznia 2010 roku nr [...] o zmianie decyzji ostatecznej z dnia [...] października 2009 roku, modyfikująca wysokość zasiłku dla bezrobotnych z kwoty 575 zł na 460 zł. Decyzja ta została podjęta już po wydaniu rozstrzygnięcia przez Wojewodę. Z przyczyn proceduralnych nie mogła być ona przedmiotem kontroli legalności - ani przez organ II instancji – w ramach badania terminowości złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] października, ani przez Sąd w ramach złożonej skargi. Tytułem pouczenia wskazać należy, iż środkiem prawnym zmierzającym do wzruszenia decyzji Starosty z dnia [...] styczna 2010 roku może być jedynie nowe odwołanie do Wojewody, złożone za pośrednictwem organu I instancji tj. Starosty (w imieniu którego działał upoważniony pracownik Powiatowego Urzędu Pracy). Mając na uwadze fakt upływu skarżącej terminu do jego wniesienia, powinno być ono złożone wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 Kpa). W takim wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony. Wniosek o przywrócenie terminu powinien być wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Z powołanych przyczyn orzeczono jak w sentencji wyroku.