II SA/Go 61/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Jarosław Piątek (sprawozdawca) Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2026 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]r., [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję Prezydenta Miasta [...]z dnia [...]r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]na rzecz skarżącej S. J. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta [...]decyzją z dnia [...] października 2025 r., nr [...], działając na podstawie art. 3 pkt 11, art. 17 ust.1 -5, art. 24 ust. 1 - 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390 ze zm. – w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2023 r.), art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429), § 11 Rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 6 lipca 2023 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1340) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej jako k.p.a.)) odmówił przyznania S. J. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad J. J. od [...] grudnia 2024 r. na czas nieokreślony. W uzasadnieniu skargi organ wskazał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. przyznano S. J. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad synem – J. J. w okresie od [...] sierpnia 2019 r. do [...] maja 2024 r. tj. do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływał termin ważności orzeczenia o niepełnosprawności. Na podstawie przepisów przejściowych zostało przedłużone S. J. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego a ostatnia wypłata świadczenia nastąpiła w listopadzie 2024 r. W dniu [...] września 2025 r. S. J. złożyła wniosek o ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do [...] grudnia 2023 r. na J. J. dołączając: - orzeczenie o niepełnosprawności wydane w dniu [...] maja 2024 r. przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], niezaliczające J. J. do osób niepełnosprawnych, - orzeczenie o niepełnosprawności wydane w dniu [...] listopada 2024 r. przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], utrzymujące w mocy zaskarżone orzeczenie. Organ I instancji przytoczył treść art. 17 ust. 1 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Organ wskazał, że z przepisów u.ś.r. jednoznacznie wynika, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z wyroku Sądy Rejonowego z dnia [...] lipca 2025 r. zmieniającego orzeczenie z dnia [...] listopada 2024 r. J. J. został zaliczony do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W tej sytuacji zdaniem organu, z uwagi na brak orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności J. J., nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne S. J. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła S. J., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżąca zarzuciła: 1. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1 u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r.) przez uzależnienie prawa do świadczenia od znacznego stopnia niepełnosprawności, mimo że w sprawie małoletniego spełnione są łącznie wskazania z pkt 7 i 8 orzeczenia o niepełnosprawności, które – zgodnie z przepisem- samodzielnie otwierają drogę do świadczenia, 2. błąd subsumcji i pominięcie wiążących ustaleń, w tym wyroku Sądu Rejonowego w [...]z [...] lipca 2025 r. (po opiniach biegłych), który potwierdził konieczność stałej i długotrwałej opieki oraz stałego współudziału w leczeniu, rehabilitacji i edukacji – okoliczności tożsame z pkt 7 i 8 orzeczenia, 3. naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niewyczerpujące wyjaśnienie sprawy i brak wszechstronnego zebrania materiału a także naruszenie art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania organów i wydanie decyzji sprzecznej z obowiązującym orzecznictwem, 4. pominięcie utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którym o prawie do świadczenia decydują wskazania 7 i 8 oraz naruszenie standardu konstytucyjnego wynikającego z wyroku TK z 21 października 2014 r., K 38/13, zakazującego formalistycznego różnicowania świadczeń, z pominięciem realnych potrzeb opiekuńczych dziecka i opiekuna. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy przez przyznanie odwołującej świadczenia pielęgnacyjnego od dnia [...] grudnia 2024 r. oraz wypłacenie należności z ww. tytułu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wymagalności do dnia zapłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]decyzją z dnia [...] grudnia 2025 r., nr [...]utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że od dnia [...] stycznia 2024 r. na mocy ustawy z dnia [...] lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429) zgodnie z art. 43 wprowadzono zmiany do u.ś.r. dotyczące między innymi warunków przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wspierającym – w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia [...] grudnia 2023 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. SKO przytoczyło treść art. 63 ust. 2 ustawy o świadczeniu wspierającym, zgodnie z którym osoby, którym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, albo od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, na zasadach obowiązujących do dnia [...] grudnia 2023 r., przyznane zostało co najmniej do dnia [...] grudnia 2023 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, zachowują, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego nie dłużej jednak niż do końca okresu, na który prawo zostało przyznane, z uwzględnieniem ust. 3 i 4. W myśl art. 63 ust. 3 ustawy o świadczeniu wspierającym osoby, o których mowa w ust. 2, zachowują prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., również w przypadku, gdy osobie nad którą sprawują opiekę zostało wydane nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o niepełnosprawności. Warunkiem zachowania prawa odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego na zasadach określonych w zdaniu pierwszym, jest złożenie wniosku o nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo o niepełnosprawności w terminie 3 miesięcy od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin ważności dotychczasowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenia o niepełnosprawności, a następnie złożenie wniosku o ustalenie prawa odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego w terminie 3 miesięcy, licząc od wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo o niepełnosprawności. SKO przytoczyło również treść art. 17 ust. 1 u.ś.r. i wyjaśniło, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. organ I instancji przyznał S. J. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad Symem – J. J., w okresie od [...] sierpnia 2019 r. do [...] maja 2024 r. tj. do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływał termin ważności orzeczenia o niepełnosprawności. Następnie na podstawie przepisów przejściowych zostało przedłużone S. J. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Ostatnia wypłata świadczenia nastąpiła w listopadzie 2024 r. W dniu [...] września 2025 r. S. J. złożyła w organie I instancji wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do [...] grudnia 2023 r. nad synem J. J. SKO zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 913 ze zm.) osoby, które nie ukończyły 16 roku życia zaliczane są do osó niepełnosprawnych. Natomiast stosownie do art. 4 ust. 1-3 ww. ustawy osoby powyżej 16 roku życia zaliczane są do jednego z trzech stopni niepełnosprawności: lekkiego, umiarkowanego i znacznego. SKO wskazało, że [...] maja 2024 r. J. J. ukończył 16 rok życia, w związku z powyższym od tego dnia Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...]mógł zaliczyć J. J. do jednego z trzech stopni niepełnosprawności. Z akt sprawy wynika, że Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wydanym w dniu [...] maja 2024 r,. nie zaliczył J. J. do osób niepełnosprawnych. Dopiero wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2025 r. sygn. akt [...]zmieniono zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...]z dnia [...] listopada 2024 r. zaliczając małoletniego J. J. do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na stałe. Zdaniem organu II instancji, skoro J. J. nie został zaliczony do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, to S. J. nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne. SKO nie podzieliło stanowiska skarżącej, że organ I instancji pominął utrwalone stanowisko sądów administracyjnych, zgodnie z którym o prawie do świadczenia decydują wskazania 7 i 8 określone w orzeczeniu o niepełnosprawności oraz naruszył standard konstytucyjny wynikający z wyroku TK z 21 października 2014 r., K 38/13. Kolegium zwróciło uwagę, że od [...] stycznia 2024 r., tak jak dotychczas, aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne wymagane jest, aby osoba wymagająca opieki legitymowała się ważnym orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (takie orzeczenie zawiera informacje w punktach 7 i 8 o treści: :"wymaga" i jest wydawane osobom do 16 roku życia) albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (wydawane osobom powyżej 16 roku życia). Skoro J. J. nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, a także nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, to świadczenie pielęgnacyjne nie może zostać przyznane S. J. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi złożonej przez S. J. reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. W skardze skarżąca zarzuciła naruszenie: I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1.art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., przez niewyczerpujące zebranie i nierozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności poprzez pominięcie znaczenia prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w [...]z dnia [...] lipca 2025 r., wydanego po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłych, którzy to jednoznacznie potwierdzili konieczność stałej i długotrwałej opieki oraz stałego współudziału opiekuna w leczeniu, rehabilitacji i edukacji dziecka, 2. art. 107 § 3 k.p.a., przez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób lakoniczny i schematyczny, w szczególności bez wyjaśnienia, dlaczego organ pominął utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych, które wprost wskazuje na wykładnię przywołanych przepisów prawa materialnego, 3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., przez pozorne przeprowadzenie kontroli instancyjnej – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w istocie powieliło argumentację organu I instancji, nie odnosząc się merytorycznie do zarzutów odwołania, w tym do zarzutu pominięcia utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, 4. art. 8 § 1 k.p.a., poprzez wydanie decyzji z pominięciem zasady zaufania obywatela do organów państwa, w sytuacji, gdy organy administracji publicznej w analogicznych stanach faktycznych przyznają świadczenie pielęgnacyjne na podstawie zawartych w punktach 7 i 8 orzeczenia o niepełnosprawności opiekunom dzieci (osób poniżej 18 roku życia), bez względu na stopień niepełnosprawności, II. prawa materialnego: 6. art. 17 ust. 1 u.ś.r., przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że warunkiem koniecznym przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest wyłącznie legitymowanie się przez osobę wymagającą opieki orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, z pominięciem alternatywnej podstawy w postaci orzeczenia o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami określonymi w punktach 7 i 8, co powinno zostać uznane jako rażące naruszenie prawa, 7. art. 4 ust. 1 i 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych poprzez jego formalistyczne zastosowanie, abstrahujące od funkcjonalnego charakteru niepełnosprawności i rzeczywistych potrzeb dziecka, 8. pominięcie utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którym o prawie do świadczenia pielęgnacyjnego decyduje rzeczywista konieczność sprawowania stałej opieki i współudziału opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji, a nie wyłącznie formalna kwalifikacja stopnia niepełnosprawności, co w realiach niniejszej sprawy stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na oczywistym i nieuzasadnionym odstąpieniu od jednolitej linii wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, zobowiązanie organu administracji publicznej do ponownego rozpoznania sprawy, przy czym – mając na uwadze rażący charakter naruszeń prawa materialnego i procesowego – z uwzględnieniem wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r. przedstawionej przez Sąd oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej od organu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]z dnia [...] grudnia 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2025 r. o odmowie S. J. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad J. J. od [...] grudnia 2024 r. na czas nieokreślony. Skarga okazała się zasadna. Należy wskazać, że skarżąca domagała się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r. (art. 63 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429). Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r.) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje osobom wymienionym w tym przepisie - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Ideą ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym przede wszystkim analizowanych w niniejszej sprawie przesłanek przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego jest "(...) pomoc osobom rezygnującym (lub nie podejmującym - przypis autora uzasadnienia) zatrudnienia z uwagi na konieczność objęcia opieką niepełnosprawnego członka rodziny. Świadczenie przyznawane jest w celu zrekompensowania osobom zdolnym do pracy kosztów związanych z decyzją o rezygnacji z zatrudnienia, w szczególności utraconych przez nie dochodów. Świadczenie to stanowi zatem ekwiwalent zarobków za pracę. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje opiekunowi, który nie może wykonywać pracy z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny i traci możliwość zarobkowania. Państwo wspiera w ten sposób tych, którzy obejmując opieką osoby niepełnosprawne, przyjmują na siebie realizację obowiązków spoczywających na państwie" (tak: B. Chludziński (w:) Świadczenia rodzinne. Komentarz 2023, wyd. II, red. P. Rączka, LEX/el. 2023, art. 17). Kolegium podkreślało, że przy stosowaniu wykładni omawianego przepisu należało rozróżniać sposoby orzekania o niepełnosprawności, wynikające z art. 4 i 4a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 573). Wskazywało zatem, że ponieważ u osób poniżej 16 -go roku życia orzeka się jedynie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych (i w ogóle nie ustala się stopni niepełnosprawności). W związku z tym, iż J. J. nie został zaliczony do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, to S. J. nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne. Zdaniem Sądu przedstawiona wykładnia art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie jest prawidłowa. Powyższe stanowisko jest niezgodne z wykładnią językową i funkcjonalną. Wymaga podkreślenia, że wprawdzie przepis 17 ust. 1 u.ś.r. posługuje się instytucjami, występującymi m.in. w ww. ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r., tym niemniej ustawodawca nie odsyła w tym zakresie w ustawie o świadczeniach rodzinnych do stosowania przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ani wprost, ani w sposób odpowiedni (wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2023 r., I OSK 2053/22, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się, że przesłanki konieczne do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego są spełnione wtedy, gdy osoba wymagająca opieki legitymuje się albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie z dwoma wskazaniami, tj.: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (wyrok NSA z dnia 19 października 2023 r., I OSK 1759/22, CBOSA). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie, że przez orzeczenie o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których stanowi końcowa część art. 17 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. należy rozumieć zarówno orzeczenie wydawane w stosunku do osób nieprzekraczających 16-go roku życia, jak też orzeczenie o zaliczeniu osoby niepełnosprawnej (powyżej 16-go roku życia) do innego niż znaczny stopień niepełnosprawności (np. umiarkowanego), o ile w treści takich orzeczeń zawarte zostały wskazania dotyczące konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna osoby niepełnosprawnej w procesie jej leczenia, rehabilitacji i edukacji (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2024 r., I OSK 1856/22, wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2023 r., I OSK 2053/22, CBOSA). Zróżnicowanie sposobu orzekania o niepełnosprawności w zależności od wieku niepełnosprawnego wprowadzone ustawą o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, nie stanowi podstawy do wprowadzenia ograniczenia (wyłączenia) uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego należnego z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną, przewidzianego ustawą o świadczeniach rodzinnych. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie ma bowiem charakteru dyskryminującego niepełnosprawnych ze względu na wiek (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 8 listopada 2018 r., II SA/Bk 547/18,CBOSA). Należy także zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie dokonując wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r., nie można pominąć, że stan zdrowia syna skarżącej był przedmiotem wyroku sądu powszechnego. Wyrokiem z dnia [...] lipca 2025 r. Sąd Rejonowy w [...] ([...]) zmienił orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...]z dnia [...] listopada 2024 r. i zaliczył J. J. do grona osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na stałe oraz ustalił, że wymaga on konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna osoby niepełnosprawnej w procesie jej leczenia, rehabilitacji i edukacji. W takiej zatem sytuacji, jeżeli zostałoby przyjęte stanowisko Kolegium, że w przypadku osoby, która ukończyła 16 rok życia konieczną przesłanką dla uzyskania przez jej opiekuna świadczenia pielęgnacyjnego jest okoliczność by podopieczny legitymował się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, powstaje pytanie jakie znaczenie praktyczne miałby dla skarżącej i jej syna wyżej wspomniany prawomocny wyrok Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. W rzeczywistości bowiem, przy takiej wykładni prawa materialnego, jaką przyjmuje Kolegium, wyrok ten okazałby się całkowicie nieprzydatny, wręcz zbędny. Tymczasem wyrok ten rozstrzygał określoną sprawę i tym samym wywierał określone skutki prawne. W związku z tym - zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę - skoro we wspomnianym wyroku Sąd stwierdził, że J. J. jest osobą, która wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna osoby niepełnosprawnej w procesie jej leczenia, rehabilitacji i edukacji, a w art. 17 ust. 1 u.ś.r. jedną z przesłanek nabycia świadczenia jest jedynie wymóg legitymowania się przez osobę niepełnosprawną albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, albo orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna osoby niepełnosprawnej w procesie jej leczenia, rehabilitacji i edukacji, to istnienie wspomnianego wyroku Sądu Rejonowego w [...], nie mogło być ignorowane (zob. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2023 r., I OSK 2053/22, CBOSA). Z powyższych względów Sąd uznał, że organy dokonały wadliwej interpretacji art. 17 ust. 1 u.ś.r. co skutkowało odmową przyznania skarżącej prawa do pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad synem. Z tych przyczyn Sąd orzekł o uchyleniu decyzji organów obu instancji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. W ponownym rozpoznaniu sprawy organy, stosownie do postanowień art. 153 p.p.s.a. uwzględnią ocenę prawną i wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku. Odnośnie zasądzenia kosztów postępowania sądowego, obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł (strona zwolniona z mocy ustawy z wpisu sądowego), Sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 215).