II SA/Go 611/06
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-02-21
Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Michał Ruszyński, Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnił warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do 1 stycznia 2002 r., w szczególności czy do dnia 12 stycznia 2002 r. posiadał wymagany okres uprawniający do zasiłku oraz status bezrobotnego?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa, ponieważ organ odwoławczy nie wykazał w sposób należyty, na podstawie dowodów, że skarżący nie spełnił warunków do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego. W szczególności brak było dowodów na ustalenie okresu uprawniającego do emerytury oraz statusu bezrobotnego skarżącego do dnia 12 stycznia 2002 r. Uzasadnienie decyzji nie zawierało wskazania dowodów, na których organ się oparł, co narusza art. 107 § 3 kpa.Stan faktyczny
Skarżący R.J. wystąpił o przyznanie zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do 1 stycznia 2002 r. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując na niespełnienie wymogów dotyczących okresu uprawniającego do zasiłku oraz pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Wojewoda, uchylając decyzję organu I instancji, również stwierdził brak prawa do zasiłku, podtrzymując argumentację o niespełnieniu warunków do 12 stycznia 2002 r. Skarżący w skardze podniósł, że pracował ponad 15 lat w szczególnych warunkach, nie odmawiał podjęcia pracy i aktywnie uczestniczył w szkoleniach.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.), Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Protokolant Aleksandra Stankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2007 r. sprawy ze skargi R.J. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego uchyla zaskarżona decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...]r. nr [...],[...].
Wnioskiem z 2 lutego 2006r. skarżący R.J. wystąpił o przyznanie zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do 1 stycznia 2002r.
Decyzją z [...] lipca 2006r. Nr [...], [...] działający z upoważnienia Starosty Powiatu Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy orzekł, że R.J. nie nabywa prawa do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących 31 grudnia 2001r. z powodu niespełnienia wymogów ustawy. Jako podstawę decyzji organ powołał przepis art. 9 ust. 1 pkt 14 i art. 150a ustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) w zw. z art. 37j i 37k ustawy z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), podając, że zgodnie z tymi przepisami prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przysługuje osobie, która do 12 stycznia 2002r. spełniła warunki do jego nabycia. Organ wskazał, że prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie, która :
- posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub
- posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych wg przepisów emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Organ I instancji wyjaśnił, że łączny okres uprawniający do zasiłku R.J. wynosi tylko 25 lat 2 miesiące i 20 dni, w tym 15 lat i 82 dni wykonywania prac uznanych wg przepisów emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Organ wskazał także, że zgodnie z art. 150a ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego przysługuje również osobie która do 12 stycznia 2002r. nie spełniła warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, jeżeli 31 grudnia 2001r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego uzyskałaby prawo do ich nabycia. R.J. w dniu [...] grudnia 2001r. nie pobierał zasiłku dla bezrobotnych, gdyż prawo do zasiłku dla bezrobotnych zostało przyznane dopiero od dnia [...] lipca 2002r. Powyższe oznacza, że skarżący nie może nabyć prawa do zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym 31 grudnia 2001r., gdyż nie spełnił żadnego z wyżej cytowanych warunków.
Składając odwołanie od powyższej decyzji R.J. wskazał, że w rejestrze bezrobotnych jest od 1990r. Przez ten cały okres nie odmówił przyjęcia propozycji pracy zarobkowej. Podał, że bezrobotnym jest nie z własnej woli a przez wymagany okres był zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia.
Decyzją z [...] sierpnia 2006r. Nr [...], opartą na przepisach art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 150a ustawy o promocji zatrudnienia (...) Wojewoda uchylił w całości decyzję organu I instancji i orzekł, strona nie nabywa prawa do zasiłku przedemerytalnego ponieważ do dnia 12 stycznia 2002r. nie spełniła warunków określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji. Wyjaśnił, że uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł co do istoty sprawy, ponieważ organ I instancji w osnowie zaskarżonej decyzji nie rozstrzygnął, że strona do dnia 12 stycznia 2002r. nie spełniła warunków do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego określonych w przepisach ustawy z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r.
W skardze na powyższą decyzję R.J. wskazał, że był zatrudniony od [...] września 1969r. i pracował do 1989r. w tym ponad 15 lat w warunkach szczególnych i uciążliwych. Wyjaśnił, że będąc bezrobotny nie odmówił przyjęcia propozycji zatrudnienia, robót publicznych i prac interwencyjnych. Podał, że brał czynny udział w szkoleniach organizowanych przez Powiatowy Urząd Pracy a w okresie od 1990r. do 2006r. otrzymał z PUP co najmniej 3 fikcyjne skierowania do pracy. Ponownie wskazał, że bezrobotnym jest nie w własnej woli.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując w całości argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował właściwe normy prawne. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa w stopniu, który skutkuje koniecznością jej uchylenia.
Podstawą rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji było stwierdzenie, że skarżący R.J. nie nabył prawa do zasiłku przedemerytalnego, ponieważ do [...] stycznia 2002r. nie spełnił warunków określonych w przepisach ustawy z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r. Organ odwoławczy uznał, że skarżący nie posiada okresu uprawniającego do zasiłku, który dla mężczyzn wynosi 30 lat. Według organu odwoławczego skarżący udokumentował jedynie 25 lat 2 miesiące i 20 dni.
Drugim powodem uznania, że skarżący nie nabył prawa do zasiłku jest nie spełnienie do 12 stycznia 2002r. warunku nabycia prawa do zasiłku i uzyskania statusu osoby bezrobotnej, skoro od [...] października 1999r. do [...] czerwca 2002r. skarżący pozostawał w stosunku pracy.
Powyższe stwierdzenia Wojewody prowadzą do wniosku, iż uznał on, że skarżący nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 150a ust. 1 oraz w ust. 2 ustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.).
Artykuł 150a ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ustanawia przesłanki, które winny być spełnione dla uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Ustęp 2 artykułu 150a przewiduje wyjątek od zasad określonych w ustępie 1. Zgodnie z treścią art. 150a ust.1 ustawy prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia 12 stycznia 2002r. spełniła warunki do jego nabycia. Zasady (warunki) nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego zostały określone w ustawie z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Warunki te są określone według stanu obowiązującego w dniu 31 grudnia 2001r. Aby uzyskać prawo do zasiłku przedemerytalnego osoba ubiegająca się o takie prawo musi spełniać warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadać okres uprawniający do emerytury (art. 37j ustawy z 14 grudnia 1994r.), jeżeli posiada okres uprawniający do zasiłku (przedemerytalnego) wynoszący dla mężczyzn 30 lat (w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych za zatrudnienie w szczególnych warunkach). Z tym ostatnim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Niesporne jest bowiem, że skarżący udokumentował ponad 15 lat pracy w warunkach szczególnych.
Z uregulowań zawartych w art. 150a ust. 1 i 37j cytowanych wyżej ustaw wynika, że prawo do zasiłku przedemerytalnego uzależnione jest od spełnienia przez osobę ubiegającą się o zasiłek warunków określonych w art. 37j do dnia 12 stycznia 2002r. Konieczne więc było precyzyjne ustalenie, czy skarżący spełniał w dniu 12 stycznia 2002r. warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i do prawa do zasiłku. Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera stwierdzenie, że skarżący do [...] stycznia 2002r. nie spełnił warunku do nabycia prawa do zasiłku i uzyskania statusu osoby bezrobotnej, gdyż w okresie od [...].10.1999r. do [...].06.2002r. pozostawał w stosunku pracy, ale to stwierdzenie nie jest poparte żadnym dowodem, co uniemożliwia kontrolę zasadności takich ustaleń. Nadto nie uzasadniono na podstawie jakich dowodów przyjęto, że skarżący nie posiada okresu uprawniającego do emerytury. Należało ustalić w oparciu o dowody przedstawione przez skarżącego okres uprawniający go do uzyskania emerytury.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wskazania dowodów na których organ odwoławczy się oparł uznając, że skarżący nie spełnia warunków do uzyskania zasiłku przedemerytalnego. Naruszono więc art. 107 § 3 kpa.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji winien ustalić, czy skarżący do dnia 12 stycznia 2002r. spełnił warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego określone w art. 37j ustawy z 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r. i wskazać dowody będące podstawą rozstrzygnięcia, w szczególności dowody wskazujące na to, jaki był status skarżącego do 12 stycznia 2002r. (czy spełnił określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, czy i gdzie świadczył pracę). Należy również precyzyjnie wyliczyć i wskazać dowody tego wyliczenia okres uprawniający do emerytury. Konieczne wreszcie jest ustalenie okresu pobierania przez skarżącego zasiłku dla bezrobotnych dla zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego.
Precyzyjne dokonanie ustaleń faktycznych w powyższym zakresie i wskazanie dowodów popierających te ustalenia pozwoli organowi I instancji wydanie stosownej decyzji.
Ponieważ decyzje organów obu instancji naruszają przepisy postępowania dotyczące dowodów i uzasadnienia decyzji uchylono je na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
as. M. Ruszyński s. M. Bohdanowicz s. A. Wieczorek
Sygn. akt II SA/Go 611/06 Gorzów Wlkp. dnia 8 marca 2007r.
ZARZĄDZENIE
1. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć :
- skarżącemu,
- Wojewodzie,
Z pouczeniem o skardze kasacyjnej.
2. Za 30 dni.
as. WSA M. Ruszyński
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło