II SA/Go 616/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi T.H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenie postępowania administracyjnego uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016, ze zmianami) oraz zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. po rozpatrzeniu sprawy zainstalowania klimatyzatora na ścianie zewnętrznej budynku, położonego w [...], będącego w zarządzie Wspólnoty Mieszkaniowej orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż w dniu [...].01.2005 r. przedstawiciele Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dokonali oględzin budynku, położonego w [...] gdzie stwierdzono, iż na ścianie zewnętrznej, za pomocą wsporników, na wysokości I piętra zamontowany jest klimatyzator o wymiarach: wysokość - 70 cm, szerokość 90 cm. Montaż urządzenia został wykonany w dniach [...].12.2004 r. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 prawa budowlanego instalowanie takich urządzeń na obiektach nie wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto organ wskazał na treść art. 30 ust. 1 pkt 3 b cytowanej ustawy gdzie podano rodzaj urządzeń, wymagających dokonania przed montażem uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczne - budowlanej. Dlatego też prace, polegające na montażu klimatyzatora nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, jak również zgłoszenia w odpowiednim organie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił ponadto, iż organy nadzoru budowlanego nie posiadają dyspozycji prawnych umożliwiających wskazywanie umiejscowienia montowanych urządzeni, nie wymagających zgłoszenia oraz uzyskania pozwolenia na budowę. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, iż po dokonaniu oględzin do Inspektoratu wpłynęło oświadczenie T.H. z dnia [...].01.2005 r. w którym poruszyła ona kwestie dotyczące przede wszystkim stanu technicznego budynku oraz powstałych rys i pęknięć w zajmowanym przez nią lokalu. Organ I instancji zauważył, iż jedynym wnioskiem dotyczącym sprawy zainstalowania klimatyzatora jest żądanie okazania opinii o zgodności z wymogami polskich norm. PINB nie dokonuje bowiem sprawdzenia, czy montowane na obiektach urządzenia, nie wymagające zgłoszenia i uzyskania pozwolenia na budowę, a zatem nie objęte jakąkolwiek kontrolą w oparciu o przepisy prawa budowlanego, posiadają odpowiednie wymogi w zakresie ich użytkowania. Za prawidłowość utrzymania budynku odpowiada jego zarządca a w przypadku braku zarządcy -właściciel. W ocenie organu fakt zainstalowania urządzenia nie wymagającego dokonania zgłoszenia, nie daje organowi nadzoru budowlanego podstaw do prowadzenia dalszego postępowania w świetle przepisów prawa budowlanego. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła T.H. podnosząc, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił jej wniosku co do uszkodzeń jej lokalu w związku z wcześniej prowadzoną przebudową lokalu użytkowego na parterze budynku wobec faktu zainstalowania klimatyzatora, który może powodować dalsze pęknięcia ścian, oraz braku uwzględnienia wniosków wynikających z ekspertyzy rzeczoznawcy budowlanego. Po rozpatrzeniu środka odwoławczego organ II instancji - Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].04.2005 r. nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że zainstalowanie przedmiotowego klimatyzatora nie podlegało reglamentacji organów administracji publicznej, dlatego wykonanie robót w z tym związanych nie narusza obowiązujących przepisów. Ponadto organ nie stwierdził, że wykonanie robót dotyczących zainstalowania klimatyzatora wiąże się z zaistnieniem innych przesłanek wskazanych w art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, co obligowałoby organ nadzoru budowlanego do podjęcia działań także w stosunku do robót zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i zgłoszenia. Przytaczane przez skarżąca przepisy ustawy Prawo budowlane zawarte w art. 81 c art. 62 ust. 3 i art. 66, w sprawie dotyczącej montażu urządzenia klimatyzatora nie mają zastosowania. Z decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie zgodziła się T.H. wnosząc skargę do Sądu. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez naruszenie art. 61 w zw. z art. 5 ust. 2 oraz art. 84 ust. 1 w zw. z art. 91 ust. 1 prawa budowlanego, naruszenie przepisów prawa procesowego, a w szczególności art. 7 i 8 k.p.a. poprzez pominięcie sprawdzenia pracy klimatyzatora w odniesieniu do drgań i poziomu hałasu. W odpowiedzi na skargę z dnia [...].06.2005 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. nr 187, poz. 1926) w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. nr 187, poz. 1927) sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie województwa lubuskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005 roku zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Mając powyższe na uwadze, na mocy cytowanych przepisów, Sąd ten z dniem 1 lipca 2005 r. stał się właściwym do rozpoznania przedmiotowej skargi. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 20002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kryterium kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. 1 § 2 ww. ustawy, który stanowi, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne polega więc na badaniu czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Działając na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd dokonał oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i uznał, iż z uwagi na naruszenie obowiązujących przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zasługuje ona na uchylenie. Artykuł 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zmianami ) Prawo budowlane zawiera generalną zasadę obowiązkowego uzyskiwania pozwolenia na prowadzenie wszelkich rodzajów robót budowlanych. Zasadniczo każdy obiekt budowlany, który zostanie wybudowany bez pozwolenia, jest obiektem wybudowanym nielegalnie i stanowi tzw. samowolę budowlaną. Ten sam rygor dotyczy prac polegających na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Ustawodawca przewiduje jednak szereg wyjątków od wskazanej zasady. W art. 29 cytowanego wyżej Prawa budowlanego zawarty został katalog obiektów i robót budowlanych, zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a więc takich, do których nie będzie miała zastosowania zasada ogólna wyrażona dyspozycją przepisu art. 28 ust. 1. Katalog ten ma formę listy zamkniętej (wyliczenie enumeratywne), a więc wyłącznie te obiekty i te roboty nie wymagają pozwolenia na budowę. Sad podzielił stanowisko organu odnoszące się do stwierdzenia, iż przedmiotów}' klimatyzator jest urządzeniem . którego zainstalowanie na obiekcie budowlanym nie wymaga pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 15 ustawy Prawo budowlane. Ze względu na wysokość tego urządzenia, nie przekraczającą 3 m, jego zainstalowanie na obiekcie budowlanym nie podlega również obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi - art. 30 ust. 1 pkt 3 b . który stanowi, iż zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg. ulic, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m. na obiektach budowlanych. W przedmiotowej sprawie przedstawione przez skarżącą już w piśmie z dnia [...].12.2004 r. wnioski odnosiły się ponadto do nieprawidłowości montażu "obawy o ciężar klimatyzatora" mogący mieć wpływ na dalsze pękanie ściany. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego brak jest także jakiegokolwiek odniesienia do wniosków zawartych w protokole oględzin z dnia [...].01.2005 r. i oświadczeniu skarżącej T.H. z dnia [...].01.2005 r. przy błędnym przyjęciu, że jedynym wnioskiem dotyczącym sprawy zainstalowania klimatyzatora jest żądanie okazania opinii o zgodności z wymogami polskich norm, czym według Sądu organy naruszyły wyżej zasadę swobodnej oceny dowodów. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem organ odwoławczy nie może pominąć jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu. Pominięcie oceny określonego dowodu budzić musi uzasadnione wątpliwości co do trafności oceny innych środków dowodowych, może bowiem prowadzić do wadliwiej ich oceny (por. wyrok NSA z dnia 03.02.1999r. sygn. akt IV SA 1010/97). Dlatego też niezrozumiałe dla Sądu jest twierdzenie organów, że montaż przedmiotowego klimatyzatora nie wymagający zgłoszenia i uzyskania pozwolenia na budowę nie jest objęty jakąkolwiek kontrolą w oparciu o przepisy prawa budowlanego, przy uwzględnieniu wyżej przytoczonych okoliczności, skoro organ nie przeprowadził żadnego dowodu, który pozwoliłby na poparcie tej tezy. W związku z powyższym w ocenie Sądu za zbyt pochopne należy uznać wyłączenia przez organy przedmiotowego klimatyzatora spod regulacji zawartych w ustawie z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Organ winien bowiem przeprowadzić dokładne postępowanie dowodowe, z którego jednoznacznie wynikałoby czy podnoszone przez skarżącą zarzuty (co leży w gestii PINB) mogły poprzez montaż i pracę klimatyzatora doprowadzić do pogłębienia powstałych pęknięć ściany i zakłócania spokoju. Oznacza to, że bez odpowiedniego postępowania dowodowego z naruszeniem art. 80 k.p.a. dokonano w sprawie ustaleń w tym zakresie. W konsekwencji naruszenia przepisów, które w ocenie Sądu mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzeczono jak w sentencji wyroku.