II SA/Go 624/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 20 września 2011 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.N. i E.N. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych p o s t a n a w i a : 1. przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 31 sierpnia 2011 r., K.N. i E.N. zostali wezwani do uiszczenia solidarnie w terminie 7 dni wpisu od wniesionej skargi w wysokości 500 zł. W wyznaczonym terminie wpłynął do sądu (13 września 2011 r.) wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że otrzymują emerytury w łącznej wysokości 2.583,12 zł (netto). K.N. i E.N. przedstawili opłaty związane z eksploatacją mieszkania (czynsz 454,66 zł, gaz 480 zł, energia elektryczna 150 zł). Skarżący oświadczyli, że ponoszą znaczne wydatki związane z rehabilitacją niepełnosprawnego syna (400 zł). Wniosek jest uzasadniony. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że K.N. i E.N. z tytułu emerytur dysponują miesięcznie dochodem w wysokości 2.583,12 zł (netto). Należy dodać, ze wraz ze skarżącymi mieszka dwóch dorosłych synów, z których tylko jeden osiąga dochód w wysokości 900 zł. Nie można również pominąć, że K.N. i E.N. ponoszą znaczne wydatki (400 zł) związane z rehabilitacją niepełnosprawnego syna, który wymaga stałej opieki i pomocy innej osoby. Z treści formularza PPF wynika, że skarżący nie posiadają oszczędności ani majątku. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia wnioskodawców odnośnie ich sytuacji majątkowej. W świetle zasad doświadczenia życiowego w pełni uprawniony jest wniosek, że posiadane przez skarżących środki pieniężne wystarczają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek K.N. i E.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.