II SA/Go 626/10
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-08-24
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie administracyjnej, gdy nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania z powodu trudnej sytuacji materialnej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek o prawo pomocy należy uwzględnić, gdy dochody strony są na tyle niskie, że pozwalają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, a brak oszczędności uniemożliwia poniesienie kosztów sądowych.Stan faktyczny
W.O. i D.O. złożyli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą sporządzenie i przedłożenie dokumentacji zastępczej. Wraz ze skargą złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, uzasadniając to trudną sytuacją materialną, dochodem netto 1.939,15 zł oraz posiadaniem trójki dzieci, w tym jednego niepełnosprawnego.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżących od ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowiono im adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2010 r. w Gorzowie WIkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.O. i D.O. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektom Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania sporządzenia i przedłożenia dokumentacji zastępczej. postanawia: 1. zwolnić skarżących od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
Dnia [...] sierpnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga W.O. i D.O. wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Uzasadniając swoje stanowisko skarżący podali, że ich dochody składają się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 989,51 zł (netto) oraz zasiłku rodzinnego i pielęgnacyjnego w kwocie 950 zł. Skarżący wskazali, że posiadają trójkę dzieci z których jedno jest niepełnosprawne.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego.
Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa
Sygn. akt II SA/Go 626/10
pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
W niniejszej sprawie fakty podane przez W.O. i D.O. świadcząc ich trudnej sytuacji materialnej.
Należy wskazać, że skarżący posiadają trójkę dzieci, jedno z nich jest niepełnosprawne a ich łączny dochód wynosi 1.939,15 zł (netto). Z treści formularza PPF wynika, że skarżący nie posiadają oszczędności. W świetle zasad doświadczenia życiowego uzasadniony jest wniosek, iż uzyskiwane środki pozwalają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych skarżących. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek W.O. i D.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło