II SA/Go 640/12

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-08-20

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy uwzględnić, gdy sytuacja materialna strony faktycznie uniemożliwia poniesienie tych kosztów, a brak jest racjonalnych przesłanek podważających wiarygodność oświadczenia o sytuacji majątkowej.
Stan faktyczny
M.D., uczennica II klasy Zasadniczej Szkoły Zawodowej, złożyła skargę na decyzję Wojewody dotyczącą wymeldowania oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżąca nie osiąga dochodu, mieszka u dziadków i cierpi na zaburzenia nerwicowo-depresyjne. Nie stwierdzono racjonalnych przesłanek podważających jej oświadczenie o sytuacji majątkowej.
Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowił adwokata dla M.D.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2012 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.D. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. 9 sierpnia 2012 do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga M.D. oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek jest uzasadniony. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Należy wskazać, że ze skargi i załączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy dokumentów wynika, iż M.D. jest uczniem II klasy Zasadniczej Szkoły Zawodowej. Skarżąca nie osiąga dochodu, przebywa u swoich dziadków. Nie można także pominąć, że z załączonego zaświadczenia lekarskiego wynika, że M.D. cierpi na zaburzenia nerwicowo-depresyjne. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącej odnośnie jej sytuacji majątkowej. Analiza sytuacji materialnej skarżącej prowadzi zatem do wniosku, że została spełniona ustawowa przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Konstatując należy stwierdzić, że wniosek M.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło