II SA/Go 655/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 16 września 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.G. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego p o s t a n a w i a : przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 września 2010 r., J.G. został wezwany do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 100 zł. Dnia 14 września 2010 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącego złożony na urzędowym formularzu PPF o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, otrzymuje emeryturę w wysokości 968 zł a jego żona w kwocie 888 zł. Skarżący wskazał, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym i z tego tytułu ponosi znaczne wydatki na zakup leków. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Regułą jest, że prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej J.g. uzasadnia wniosek, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Należy wskazać, że skarżący wraz z żoną z tytułu emerytur dysponują miesięcznie dochodem wysokości 1.856 zł (netto). Zważyć trzeba, że J.G. jest osobą w podeszłym wieku, niepełnosprawną w stopniu znacznym. W związku z tym skarżący ponosi znaczne wydatki na zakup leków. W świetle zasad doświadczenia życiowego w pełni uprawniony jest wniosek, że posiadane przez skarżącego środki pieniężne wystarczają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. Nie ma również racjonalnych podstaw do kwestionowania jego oświadczenia odnośnie braku oszczędności oraz wartościowych rzeczy ruchomych. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek J.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zawiera usprawiedliwione podstawy. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.