II SA/Go 671/09

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-11-04

Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Jacek Jaśkiewicz, Mirosław Trzecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciele sąsiedniej nieruchomości, w której zainstalowano urządzenie grzewcze wraz z przewodem kominowym, posiadają przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym legalizacji tych robót budowlanych, zwłaszcza gdy istnieje podejrzenie negatywnego oddziaływania na ich nieruchomość?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył przepisy postępowania, umarzając postępowanie odwoławcze i uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony. Właściciele sąsiedniej nieruchomości, którzy podnoszą zarzuty dotyczące negatywnego oddziaływania wadliwie wykonanego przewodu kominowego na ich mieszkanie, mogą posiadać interes prawny wynikający z art. 140 k.c. i art. 144 k.c., co powinno zostać zbadane przez organ administracji.
Stan faktyczny
Skarżący C.B. i Z.B. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie są stronami w sprawie dotyczącej legalizacji robót budowlanych polegających na montażu urządzenia grzewczego i przewodu kominowego. Organ I instancji wcześniej stwierdził brak konieczności nałożenia obowiązków w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. poprzez błędne ustalenie braku ich statusu strony oraz nieprzeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia oddziaływania obiektu na ich nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Mirosław Trzecki Protokolant Inspektor Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2009 r. sprawy ze skargi C.B., Z.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie obowiązku wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących C.B. i Z.B. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził brak konieczności nałożenia na Państwo A. i G.P. obowiązków wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych, polegających na zamontowaniu urządzenia grzewczego (typu "koza") na paliwo w korytarzu budynku mieszkalnego wraz z przewodem dymowym wyprowadzonym ponad kalenicę, w budynku mieszkalnym przy ul. [...] na dz. nr [...], do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] stycznia 2009r. stwierdzono, iż w pomieszczeniu usytuowanym na parterze budynku położonego w [...], zamontowane zostało urządzenie grzewcze na paliwo stałe (typu "koza"). Spaliny odprowadzane są rurą dwupłaszczyznową, żaroodporną przez strop poddasza i dalej ponad kalenicę dachu konstrukcji drewnianej o pokryciu ceramicznym (dachówka). Przewód odprowadzający spaliny usytuowany jest w miejscu zaprojektowanego przewodu dymowego. Dalej organ stwierdził, że przeprowadzony pomiar obecności tlenku węgla w pomieszczeniu korytarza - bezpośrednio przy urządzeniu grzewczym oraz w pomieszczeniach przyległych, nadto na poddaszu, nie wykazał obecności tejże substancji w powietrzu. Powołując się na wskazane przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DZ.U. z 2002r. Nr 75, póz. 690), organ stwierdził, że przewód kominowy nie został wykonany z naruszeniem przepisów prawa, albowiem wylot przewodu znajduje się na wysokości 90 cm od powierzchni dachu o pokryciu niepalnym. Polska Norma wymaga, aby wylot przewodu znajdował się co najmniej o O, 30 m wyżej od powierzchni dachu o pokryciu niepalnym. W rozpatrywanej sprawie stwierdzono, że przewód kominowy jest wyprowadzony ponad dach o 48 cm wyżej od poziomu kalenicy. Organ stwierdził, że roboty budowane zostały wykonane zgodnie z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi i obowiązującymi normami, w zakresie określonym w art. 5 ustawy prawo budowlane. Ponieważ stan powstały w wyniku samowolnego wykonania przewodu kominowego nie narusza norm prawnych, dlatego brak jest podstaw do wydania decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli C.B. i Z.B.. Zaskarżonej decyzji odwołujący się zarzucili rażące naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na stwierdzeniu braku konieczności nałożenia na Państwo A. i G.P. obowiązków wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych, polegających na zamontowaniu urządzenia grzewczego na paliwo w korytarzu budynku mieszkalnego wraz z przewodem dymowym, do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy wykonany przewód kominowy nie odpowiada wymaganiom technicznym. W uzasadnieniu odwołujący wskazali na błędne ustalenia stanu faktycznego sprawy, albowiem wbrew twierdzeniom organu zawartym w zaskarżonej decyzji, komin jest wyprowadzony 48 cm ponad powierzchnię dachu, a nie ponad kalenicę. Zdaniem odwołujących się w rozpatrywanej sprawie należało odnieść obowiązujące normy do konkretnej sytuacji, w odniesieniu do oddziaływania na nieruchomości i lokale sąsiednie, biorąc pod uwagę, że jest to budynek typu "bliźniak". W odwołaniu zarzucono również, że organ nie zbadał zakresu oddziaływania emisji pochodzących z przedmiotowego komina na część budynku stanowiącej własność C.B.. Dym z komina przechodzi przez dachówki, w mieszkaniu czuć czad i występuje zadymienie. Zarzucono nadto, że do udziału w oględzinach w dniu [...] stycznia 2009r. nie wezwano C. i Z.B., jak również na okoliczność negatywnego oddziaływania urządzenia grzewczego, nie przeprowadzono oględzin w ich mieszkaniu. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2009r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wniesione odwołanie nie może zostać merytorycznie rozpatrzone, albowiem w rozpatrywanej sprawie skarżący nie posiadają przymiotu strony. W sprawach prowadzonych w trybie art. 50 i art. 51 ustawy krąg stron postępowania winien być określony zgodnie z treścią art. 28 k.p.a. Powołując się na treść art. 52 ustawy organ wskazał, że podmiotami zobowiązanymi do poniesienia kosztów dokonania czynności, o których mowa w art. 48, 49b, 50a i 51 jest inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W ocenie organu, oczywistym jest zatem, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ustawy, w odniesieniu do robót budowlanych wykonywanych w warunkach samowoli budowlanej, stroną będzie przede wszystkim inwestor tych robót. Jeśli natomiast nieruchomość na której doszło do wykonania takich robót budowlanych, nie stanowi wyłącznej własności inwestora bądź w ogóle nie posiada on prawa własności w odniesieniu do tej nieruchomości, to przymiot strony w sprawie mieć będą również współwłaściciele nieruchomości. Zdaniem organu interes prawny w przedmiotowej sprawie C. i Z.B. wywodzą z faktu graniczenia obydwu budynków oraz uciążliwości spowodowanych wybudowanym kominem. Jednakże, sam fakt graniczenia nieruchomości, w ocenie organu, nie jest równoznaczny z posiadaniem przymiotu strony przez właściciela nieruchomości sąsiedniej. Dalej organ podniósł, że przy ustalaniu stron postępowania w sprawach dotyczących budowy obiektu budowlanego (lub jego elementu - tak jak w rozpatrywanej sprawie -komina), stosownie do treści art. 3 pkt 20 ustawy, zasadnicze znaczenie ma pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu". W ocenie organu odwoławczego w rozpatrywanej sprawie, obszar oddziaływania obiektu ogranicza się do nieruchomości stanowiącej własność A. i G.P.. Dlatego też właściciele nieruchomości sąsiedniej - C.B. i Z.B., również ze względu na obszar oddziaływania obiektu, nie będą mieć interesu prawnego w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją organu l instancji. C.B. i Z.B. wnieśli skargę na decyzję organu II instancji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisów: - art. 28 k.p.a. w związku z art. 138 §1 pkt 3 k.p.a. polegające na przyjęciu, że wnoszący odwołanie nie są stronami w postępowaniu, którego przedmiotem jest doprowadzenie do zgodności z prawem robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, a dotyczących podłączenia urządzenia grzewczego w korytarzy budynku wraz z przewodem dymowym wyprowadzonym ponad kalenicę, w budynku mieszkalnym, w zabudowie bliźniaczej, w związku z czym nie przysługiwało im prawo wniesienia odwołania od decyzji organu l instancji, -art. 7, 10, 77 § 1, 80 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania w zakresie ustalenia zakresu oddziaływania obiektu, w którym dokonano samowoli budowlanej, nieuwzględnieniu dowodów przedstawionych przez skarżących w toku postępowania, jak również braku odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do przedłożonych dowodów. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazują na błędne ustalenia dotyczące stanu faktycznego sprawy. Podają, że budynek zajmowany przez nich oraz przez A. i G.P. jest to jeden budynek, podzielony wzdłuż osi budynku, ze wspólnym dachem wspólną ścianą łączącą, z której jedną część zajmują skarżący, a drugą Państwo P.. Założenie, że są to dwa odrębne budynki jednorodzinne, jest błędne i nieuprawnione. Podają, że budowa komina odprowadzającego spaliny urządzenia grzewczego wykonana została niewłaściwie, niezgodnie z wymaganiami technicznymi, w szczególności z normą PN-89/B-10425. Skarżący zarzucili, że organ l instancji nie podjął żadnych czynności procesowych celem ustalenia zakresu oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Skarżący zarzucili, że nie wezwano ich do udziału w oględzinach obiektu, przeprowadzonych w dniu [...] stycznia 2009r. oraz, że nie przeprowadzono oględzin w ich mieszkaniu, celem stwierdzenia negatywnego oddziaływania urządzenia grzewczego. Zdaniem skarżących przedłożone przez nich dowody wskazywały na imisje z wybudowanego niewłaściwie komina na ich nieruchomość, co wskazuje na ich interes prawny w rozpatrywanej sprawie, który ma oparcie w art. 140 oraz 144 k.c. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga okazała się zasadna. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (DZ.U. z 2002r. Nr 153 póz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2). Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej w skrócie p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem badania Sądu była legalność decyzji organu II instancji, mocą której organ umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że odwołującym nie przysługuje legitymacja procesowa do wniesienia odwołania, albowiem nie są oni stroną w danym postępowaniu administracyjnym. Stosownie do treści art. 127 § 1 k.p.a. jedynie stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji. Kwestia legitymacji procesowej skarżących do wniesienia odwołania jest ściśle związana z przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Pismem z dnia [...] stycznia 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych w budynku mieszkalnym w [...] (montaż pieca na paliwo stałe wraz z przewodem dymowym). Następnie na mocy wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] lutego 2009r. organ l instancji stwierdził brak konieczności nałożenia na inwestorów określonych obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Decyzja wydana została na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. DZ.U. z 2006r. Nr 156 poz.1118 ze zm.) - zwana dalej ustawą. W myśl wskazanego tu przepisu ustawy przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Przytoczony tutaj przepis reguluje jeden z etapów procesu legalizacji obiektu budowlanego lub robót budowlanych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej. Rozpatrywana sprawa dotyczyła postępowania naprawczego względem urządzenia grzewczego zainstalowanego, bez wymaganego prawem pozwolenia, w budynku położonym w [...], stanowiącym własność A.P. i G.P.. Przechodząc do meritum sprawy należy wskazać, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ustawy, krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony należy określić kierując się treścią art. 28 k.p.a. W ocenie Sądu ograniczenie stron postępowania wynikające z art. 28 ust. 2 ustawy dotyczy bowiem spraw o udzielenie pozwolenia na budowę, a zatem nie może obejmować innych spraw związanych z procesem inwestycyjnym, w tym między innymi postępowania opartego na podstawie art. 51 ustawy (por. przykładowo: wyrok NSA z 12 czerwca 2008r. II OSK 650/07, wyrok WSA w Warszawie z 2 lipca 2006r. VII SA/Wa 1238/06, wyrok NSA z 16 lutego 2007r. II OSK 339/06). Stosownie do treści art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Legitymację strony ma zatem taka osoba, która ma własny indywidualny interes prawny oparty na konkretnym przepisie prawa powszechnie obowiązującego. W praktyce interes prawny należy ustalić każdorazowo na podstawie norm prawa materialnego, które mogą mieć zastosowanie w konkretnej sprawie. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw. Odnosząc powyższe uwagi o charakterze ogólnym do okoliczności rozpatrywanej sprawy należało stwierdzić, że sprawa nie została wyjaśniona w sposób pozwalający na jej stanowcze rozstrzygnięcie. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nieruchomość stanowiąca własność skarżących położona jest w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości, na której posadowiony jest budynek mieszkalny w którym samowolnie zainstalowane zostało urządzenie grzewcze wraz z przewodem kominowym, przy czym obydwa budynki wybudowane zostały w systemie "bliźniaczym", graniczą ze sobą przez ścianę, posiadają jeden dach. W skardze skarżący podają nawet, iż w rzeczywistości jest to jeden budynek, w połowie zamieszkały przez skarżących oraz w pozostałej części - przez A. i G.P., powołują się przy tym na dowody przedstawione organowi prowadzącemu postępowanie administracyjne, których jednak w aktach administracyjnych brak. W postępowaniu administracyjnym, jak również przed jego wszczęciem skarżący konsekwentnie podnosili, że wadliwe wzniesienie komina odprowadzającego spaliny z urządzenia grzewczego zainstalowanego w sąsiednim budynku, powoduje zadymienie pomieszczeń ich mieszkania. W tym stanie sprawy organ administracyjny w pierwszej kolejności winien dokonać wnikliwej analizy sprawy pod kontem ustalenia roli procesowej skarżących w postępowaniu dotyczącym legalizacji robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia grzewczego wraz przewodem kominowym, a konkretnie czy skarżącym nie przysługują prawa strony. Ustalenia w tym zakresie, jak wyżej wywiedziono, organ administracyjny winien oprzeć na uregulowaniu wynikającym z art. 28 k.p.a. Ustalenia dotyczące kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego należą do czynności o charakterze zasadniczym dla sprawy administracyjnej i winy być przeprowadzone już na etapie jej wszczęcia. Podmiot, który posiada atrybuty strony ma prawo korzystania z nich od początku trwania postępowania administracyjnego. O tym jak ważne jest prawidłowe ustalenie stron postępowania administracyjnego świadczy chociażby przewidziana prawem możliwość uruchomienia trybu nadzwyczajnego (art.145 §1 pkt 4 k.p.a.) w celu wzruszenia decyzji ostatecznej, która wydana została z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.). Nadto, co jest istotne, to na organie administracyjnym ciąży obowiązek ustalenia stron postępowania administracyjnego. Obowiązek powyższy wynika z zasady ogólnej art. 7 k.p.a., w myśl której w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada ta znajduje również pełne zastosowanie w postępowaniu opartym na przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Podmiot, który zgłasza prawo udziału w postępowaniu administracyjnym nie ma obowiązku wskazywania organowi administracyjnego konkretnej normy prawa materialnego, z której to prawo wywodzi. Wystarczy, że wskaże na jakich okolicznościach faktycznych i prawnych swoje roszczenia w powyższym względzie opiera. Rzeczą organu jest następnie ustalenie czy żądania podmiotu mają uzasadnienie na gruncie prawa materialnego. Należy również zauważyć, że o tym aby dany podmiot dopuścić do udziału w postępowaniu na prawach strony, wystarczającym jest ustalenie, że wydana w sprawie decyzja administracyjna może wpłynąć na prawa lub obowiązki danego podmiotu wynikające właśnie z tejże normy prawa materialnego. Swój udział na prawach stron w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest legalizacja robót budowlanych, skarżący opierali na tym, że są właścicielami sąsiedniej nieruchomości, nadto iż wzniesiony samowolnie przewód kominowy powoduje zadymienie pomieszczeń ich mieszkania. Wprawdzie na etapie postępowania administracyjnego skarżący nie wskazali wprost normy prawa materialnego, z której wywodzili swoją legitymację procesowa strony (uczynili to dopiero w skardze do Sądu Administracyjnego), jednak z przytoczonych przez nich okoliczności wynika wprost, że ma ona oparcie w przepisie art. 140 k.c. Skarżący w swych pismach podkreślali, że wydobywający się z samowolnie wzniesionego przewodu kominowego dym, może stanowić zagrożenie dla ich zdrowia życia. Zgodnie z art. 140 k.c. określającym treść prawa własności, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. Z art. 140 k.c. wynika dla właścicieli nieruchomości sąsiedniej interes prawny uczestniczenia jako strona w postępowaniach administracyjnych, w których może zapaść decyzja wpływająca na wykonywanie przysługującego im prawa własności. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja organu II instancji wydana została z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. W przedmiotowej sprawie, w celu oceny czy dane urządzenie grzewcze może wywołać potrzebę ochrony prawa własności skarżących, np. poprzez zmodyfikowanie przewodu kominowego, konieczne jest poczynienie ustaleń co do zakresu oddziaływania tego obiektu na nieruchomość sąsiednią. Organ administracji nie dokonał ustaleń w powyższym zakresie, tj. co do istniejących zagrożeń i ich możliwego wpływu na prawa skarżącego, dopuszczając się tym samym naruszenia ciążącego na nim obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego niezbędnego dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 7, 77 k.p.a.). Protokół oględzin przeprowadzonych w dniu [...] stycznia 2009r., ze względu na swoją lapidarność i ogólnikowość, nie zawiera w swej treści wystarczających danych do ustalenia zakresu oddziaływania danego obiektu na nieruchomość sąsiednią. Należy zauważyć, że z protokołu nie wynika czy pomiaru CO w powietrzu dokonano przy aktualnie działającym urządzeniu grzewczym, ewentualnie czy urządzenie to działało wówczas osiągając pełną moc grzewczą, czy budynek stanowiący własność p.p. P. ogrzewana jest również innym systemem (np. c.o.) oraz czy podczas oględzin z ogrzewania tego korzystano. Również protokół z przeprowadzonych oględzin - ekspertyzy urządzeń grzewczo-kominowych nie zawiera wszystkich niezbędnych danych (brak szkicu orientacyjnego), wobec czego jego wartość dowodowa musi nasuwać wątpliwości. W zaistniałej sytuacji organ winien również rozważyć potrzebę przeprowadzenia odpowiednich pomiarów na obecność CO w powietrzu w mieszkaniu skarżących. Istotna jest również w sprawie okoliczność dotycząca stosunków własnościowych pomiędzy skarżącymi, a uczestnikami postępowania w zakresie danej nieruchomości, a konkretnie - czy nieruchomość ta stanowi współwłasność w częściach ułamkowych skarżących oraz uczestników postępowania, czy ewentualnie w danej sytuacji panuje inny system stosunków własnościowych. Okoliczność ta nie wynika z akt sprawy, a może mieć przesądzające znaczenie dla określenia stron postępowania administracyjnego. Jak bowiem wynika z utrwalonej linii orzeczniczej, współwłaściciele nieruchomości wspólnej korzystają z praw strony w postępowaniu dotyczącym legalizacji danego obiektu. Należy zwrócić uwagę, że również ustalenia organu poczynione w toku oględzin w dniu [...] stycznia 2009r, a dotyczące parametrów technicznych przewodu kominowego stały się przedmiotem podważań ze strony skarżących, którzy kwestionują tak zasadniczą dla sprawy okoliczność jak jego wysokość. Powyższe okoliczności mają istotne znaczenie dla prawidłowego określenia kręgu stron postępowania w rozpatrywanej sprawie administracyjnej. Wyjaśnienie wskazanych zagadnień pozwoli na ustalenie, czy skarżącym przysługuje przymiot strony. Na marginesie, należy zwrócić uwagę, że w wypadku przystąpienia przez organ II instancji do merytorycznego rozpatrzenia odwołania (czyli uznania skarżących za strony postępowania) organ ten winien dokonać dogłębnej analizy prawidłowości decyzji organu l instancji. Należałoby w tej sytuacji zbadać treść sentencji decyzji organu l instancji w kontekście przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy, który stanowił podstawę wydania orzeczenia organu l instancji. Wiążące wytyczne ze strony Sądu, w powyższym zakresie, na obecnym etapie sprawy, należałoby ocenić jako przedwczesne. Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1"c" p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie l sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w punkcie II sentencji, na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło