II SA/Go 676/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 26 października 2012 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.F. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. postanowieniem z dnia 17 września 2012 r. odrzucił skargę A.F. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 1999 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu. W terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej wpłynął do sądu (22 października 2012 r.) wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku A.F. podał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Oświadczył, że otrzymuje zasiłek okresowy w wysokości 360,41 zł, a jego żona pobiera rentę w kwocie 542,189 zł. A.F. przedstawił ponoszone wydatki związane z eksploatacją mieszkania (woda – 100 zł, energia elektryczna 100 zł, gaz – 65 zł). Wniosek jest uzasadniony. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej A.F. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Należy wskazać, skarżący pobiera zasiłek okresowy w wysokości 360,41 zł, a jego żona otrzymuje rentę w kwocie 542,18 zł (netto). Z treści formularza PPF wynika, że skarżący nie posiada oszczędności. W świetle zasad doświadczenia życiowego nie powinien budzić zatem wątpliwości wniosek, że posiadane przez skarżącego środki pieniężne pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych jego rodziny. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek A.F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.