II SA/Go 676/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] kwietnia 2015 r., którą nałożono na A.Z. karę pieniężną za urządzanie gier poza kasynem gry na automatach w łącznej kwocie 24 000 zł. Jako podstawę prawną decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry organy celne wskazały m.in. art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 612 ze zm.), dalej w skrócie u.g.h. Na powyższą decyzję organu II instancji Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. zarzucając między innymi błędne zastosowanie przepisów u.g.h., w tym art. 89. Nadto w skardze strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody oraz spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków po stronie skarżącego, jakie spowodować może wykonanie zaskarżonej decyzji ostatecznej. Skarżący podniósł, że dokonując oceny, czy wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków z samej swej istoty musi odnosić się do przyszłości, gdyż tylko w ten sposób możliwym staje się ustalenie faktycznego wpływu wykonanej decyzji na sytuację strony. Instytucja udzielenia ochrony tymczasowej, przewidziana w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma uchronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, które to skutki mogą wystąpić tylko w przyszłości, stąd sama ocena stanu teraźniejszego, z chwili orzekania, nie będzie wystarczająca dla oceny konieczności wstrzymania wykonania decyzji. Postanowieniem z dnia 29 października 2015 r. tutejszy Sąd odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na brak wykazania przez stronę skarżącą możliwości zajścia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (strona skarżąca nie załączyła jakiejkolwiek dokumentacji odzwierciedlającej jej sytuację). Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie. Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie zażaleniowe w związku z cofnięciem przez skarżącego zażalenia. Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. skarżący zwrócił się do Sądu ponownie z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w drodze postanowienia zmieniającego, podtrzymując argumentację zawartą w pierwotnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do ponowionego wniosku załączono wyciąg z konta bankowego za lata 2014-2015, harmonogram spłat kredytu gotówkowego. Skarżący wskazał, iż z zeznań podatkowych PIT-36 za 2014 r. (załączony do zażalenia), poniósł on stratę w wysokości 27 163,04 zł. Skarżący wskazał na swoją sytuację finansową podając, iż spłaca kredyt w kwocie 246,53 zł miesięcznie, zaciągnął pożyczkę krótkoteminową w kwocie 1100 zł, koszt czynszu – 1314,60 zł. Zdaniem skarżącego brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla dalszego bytu gospodarczego skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Będący przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji stanowi kolejny wniosek skarżącego w tym przedmiocie. Pierwszy wniosek (zawarty w skardze) został przez Sąd rozpoznany negatywnie i postępowanie przez niego zainicjowane zakończone zostało wraz z umorzeniem przez Naczelny Sąd Administracyjny postępowania zażaleniowego w tym przedmiocie. Tym samym postanowienie Sądu z dnia 29 października 2015 r. stało się prawomocne w dniu 13 stycznia 2016 r. Wobec powyższego wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2016 r. został przez Sąd potraktowany jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia z 29 października 2015 r. w trybie art. 61 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. poz. 270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.). Stosownie do powyższego przepisu, postanowienia w sprawie wstrzymania aktu wydane na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Przez zmianę okoliczności należy rozumieć zmianę okoliczności faktycznych, jakie Sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wydane uprzednio. Na podstawie cytowanego przepisu sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie. Warunkiem niezbędnym takiego rozstrzygnięcia jest zmiana takich okoliczności, które warunkowały jego podjęcie, tj. były analizowane przy wydawaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu. Podstawę zmiany będą zatem stanowić okoliczności wskazujące na wzrost lub osłabienie zagrożenia tymi zjawiskami albo tylko na potrzebę zmiany zakresu wstrzymania wykonania aktu lub czynności (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 2495/13). Ponadto wskazać należy, że warunki określone w art. 61 § 4 p.p.s.a. dotyczą zaistnienia nowych okoliczności albo ujawnienia dotąd nieznanych, a nie zmiany strategii argumentacyjnej autora (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 819/11, LEX nr 1104138). W związku z powyższym wnioskujący musi dokładanie i wyczerpująco określić okoliczności przemawiające za zmianą postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia wystąpienia tych okoliczności, które jednocześnie będą wypełniać dyspozycję art. 61 § 3 p.p.s.a., zależeć będzie możliwość zmiany wydanego rozstrzygnięcia. Zgodnie z cyt. art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które wniesiona została skarga, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Użyte do opisu przesłanek pojęcia nieostre, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji wnioskodawcy, a gdy okaże się to konieczne, zobrazowania opisanej we wniosku sytuacji za pomocą odpowiednich dokumentów. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie decyzji jest zasadne. Twierdzenia te powinny być co najmniej uprawdopodobnione. O ile dana okoliczność z natury swojej może być udokumentowana, to należy przedłożyć stosowne dokumenty (por. post. NSA z 6 września 2013 r., sygn. akt II FZ 684/13 (dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wyroku. Obowiązkiem Sądu jest ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również znajdujących się w aktach sprawy. W przedmiotowej sprawie w ponowionym wniosku skarżący podtrzymał argumentację zwartą we wniosku pierwotnie złożonym tzn., że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, zagrażając jego bytowi gospodarczemu. Dodatkowo jednak skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, załączył do nowego wniosku dokumenty mające obrazować jego sytuację finansową i uzasadniać pozytywne rozpatrzenie przez Sąd złożonego wniosku. W ocenie Sądu okoliczności przedstawione przez skarżącego w ponownym wniosku oraz załączone do niego dokumenty nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przedstawione przez skarżącego dokumenty nie obrazują w pełen sposób jego sytuacji finansowej i majątkowej. Po pierwsze wskazać należy, iż strata, na którą powołuje się skarżący, osiągnięta w 2014 r. w prowadzonej działalności gospodarczej nie jest samodzielną okolicznością, która mogłaby przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu. Wykazanie straty nie przekłada się na stwierdzenie, że podatnik nie dysponuje środkami finansowymi czy też majątkiem niezbędnym do pokrycia określonej decyzją należności publicznoprawnej. Wykazanie straty nie jest również jednoznaczne z powstaniem stanu zagrożenia niewypłacalnością. Nie jest bowiem wykluczone, że strata może zostać pokryta ze majątku, którym podatnik dysponuje. Ponadto fakt poniesienia straty nie musi oznaczać, że w kolejnych latach podatkowych podatnik nie wykaże dochodu z prowadzonej działalności. Z akt sprawy i dokumentów złożonych przez skarżącego nie wynika, aby mimo poniesionej straty zaprzestał on działalności gospodarczej. Z pozostałych dokumentów wskazujących na sytuację majątkową skarżącego strona załączyła wyciąg z konta bankowego za lata 2014-2015, harmonogram spłat kredytu gotówkowego, dodając, iż skorzystał z pożyczki krótkoteminowej w kwocie 1100 zł. Brak jest jednak informacji wskazujących na majątek (zarówno ruchomy jak i nieruchomości) jakim dysponuje skarżący, brak też deklaracji podatkowej dotyczącej podatku VAT odprowadzanego przez skarżącego. Dodać należy, iż obciążenie kredytowe skarżącego na jakie wskazał nie jest znaczące – raty wynoszą 246,53 zł. Analiza zaś wyciągu z rachunku bankowego skarżącego za okres od lutego do listopada 2015 r. (9 miesięcy) wskazuje na zbliżoną wysokość wpływów w stosunku do wydatków. Sąd podkreśla, iż – co do zasady – nawet trudna sytuacja finansowa strony nie powoduje sama przez się ziszczenia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w omawianym przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy, strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Tego skarżący nie uczynił, zarówno we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, jak i we wniosku o zmianę postanowienia Sądu w tym przedmiocie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż skarżący nie wykazał, aby brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować miał niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sama zapłata nałożonej na skarżącego kary co do zasady nie prowadzi do nieodwracalnych skutków, gdyż w razie uchylenia zaskarżonej decyzji kwoty te podlegać będą zwrotowi. Ponadto w sprawie nie wystąpiły żadne nowe okoliczności, które wskazywałyby na wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadniając zmianę postanowienia z dnia 29 października 2015 r. Wobec powyższego Sąd orzekł w oparciu o treść art. 61 § 3 i 4 p.p.s.a.