II SA/Go 677/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2010 r. sprawy ze skargi J.C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji oddala skargę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...], Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej - działając z upoważnienia Burmistrza, rozpoznał wniosek J.C. w przedmiocie przyznania pomocy w ramach programu rządowego na dożywianie postanawiając "udzielić pomocy w postaci świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) dla Pani i dwóch synów w wysokości po 210,00 zł (słownie: dwieście dziesięć złotych 00/100) miesięcznie na okres od stycznia do czerwca 2009 r.". Od powyższej decyzji J.C. nie wniosła odwołania. W okresie od stycznia do czerwca 2009 r. organ I instancji wypłacił wnioskodawczyni kwoty po 210 zł miesięcznie tytułem przyznanego zasiłku. Pismem z dnia [...] maja 2010 r. J.C. zwróciła się do organu I instancji o wypłacenie zaległych środków przyznanych na mocy decyzji z dnia [...] stycznia 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 113 § 2 i 3 k.p.a., wyjaśnił, że użyty w ww. decyzji z dnia [...] stycznia 2009 r. zwrot "po 210 zł miesięcznie" oznacza wysokość łączną świadczenia do wypłaty dla wszystkich członków rodziny, to jest 3 x 70 zł = 210 zł miesięcznie. W zażaleniu na to postanowienie J.C. wskazała, że tego rodzaju interpretacja przedmiotowej decyzji nie znajduje potwierdzenia w jej treści. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], na podstawie art. 113 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie wskazując, iż organ I instancji uznał wniosek J.C. z dnia [...] maja 2010 r. za wniosek o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji. Zgodnie z treścią art. 113 § 2 k.p.a. organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. Organ II instancji podniósł, iż wyznaczone ww. przepisem pole działania organu jest ograniczone wyłącznie do wyjaśnienia stronie zgłoszonych przez nią wątpliwości co do użytych w decyzji wyrażeń, niejasnych sformułowań bądź zastosowanych skrótów utrudniających ustalenie sensu rozstrzygnięcia. Kolegium podało, iż wymienionym wyżej trybie art. 113 § 2 k.p.a. nie można zmieniać decyzji ani jej uzupełniać, nie można dokonywać nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, czy też dostosowywać ją do wymogów ukształtowanych zmienionym już po jej wydaniu stanem prawnym. W rozpatrywanej sprawie wątpliwość sprowadzała się do tego, czy sformułowanie "po 210 zł" należy odnieść do liczby osób uprawnionych do zasiłku (w takim przypadku wnioskodawczyni powinna otrzymać 3 x 210 = 630 zł miesięcznie), czy też do terminu jego wypłacania (po 210 zł miesięcznie na wszystkich uprawnionych). Organ I instancji, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wyjaśnił, że kwota 210 zł jest łączną kwotą przyznaną na rzecz wszystkich osób uprawnionych miesięcznie. Tym samym zdaniem Kolegium, organ I instancji wyjaśnił - zgodnie z dyspozycją art. 113 § 2 k.p.a. wątpliwości dotyczące treści swojej decyzji dnia [...] stycznia 209 r., nr [...], w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności i w tym zakresie zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Nadto w ocenie organu II instancji jeżeli wnioskodawczyni nadal uznaje, że na mocy opisanej wyżej decyzji uzyskała prawo do świadczenia wyższego od tego, które faktycznie zostało wypłacone, może na podstawie art. 417 k.c. dochodzić swoich roszczeń przed sądem powszechnym. W tym celu koniecznym jest wniesienie pozwu przeciwko organowi I instancji do Sądu Rejonowego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła J.C., która wniosła o jego uchylenie. Skarżąca wskazała iż wobec tego, że przyznane świadczenie było jej wypłacane w łącznej kwocie po 210 zł miesięcznie, wystąpiła w dniu [...] maja 2010 r. do organu I instancji z wnioskiem o wypłatę zaległych środków. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. organ odmówił jej wypłaty zaległych środków i poinformował ją, że decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. przyznano pomoc w łącznej kwocie 210 zł, tzn. po 70 zł na osobę, co nie znajduje "potwierdzenia", bowiem inne decyzje o przyznaniu pomocy społecznej były czytelne i jednoznaczne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze - nie znajdując podstaw do zmiany swojego postanowienia - wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w pełni dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153, 1269, ze zm.), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji i postanowień pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jego wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, 1270, ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Nadto dodać należy, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie ani zarzuty skargi, ani sądowa kontrola przeprowadzona w zakresie wynikającym z treści art.134 § 1 p.p.s.a. nie ujawniły istnienia wskazanych wyżej wad i uchybień wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 113 § 2 k.p.a. organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. Biorąc bowiem pod uwagę cel instytucji uregulowanej w art. 113 § 2 k.p.a. podkreślić należy, że sięgnięcie do niej prowadzić ma do usunięcia niejasności co do treści decyzji, w szczególności wtedy, gdy jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. A contratio zatem wyjaśnienie wątpliwości nie może prowadzić ani do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia. Nie może też, co wydaje się oczywiste, pozostawać w sprzeczności z treścią decyzji (por. J. Borkowski – Kodeks postępowania administracyjnego s. 516). Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca we wniosku z dnia [...] maja 2010 r. zgłosiła roszczenie o wypłatę należnego jej zdaniem zaległego świadczenia, które organ przyznał jej oraz dwójce jej synów decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. podnosząc, iż w jej ocenie świadczenie w kwocie po 210 zł miesięcznie przysługuje na każdą z osób objętych zasiłkiem celowym, którą argumentację również podniosła w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. Dokonując oceny wysokości przyznanego decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. skarżącej świadczenia, nie sposób czynić tego w oderwaniu od ustaleń poczynionych przez organ I instancji znajdujących się w aktach administracyjnych dotyczących przyznanych wcześniej świadczeń zasiłkowych oraz dochodów uzyskiwanych przez rodzinę skarżącej. Niewątpliwie środki te w zakresie określenia wysokości stanowią jedynie w ocenie skarżącej minimalne wsparcie, nie mniej znajdują one uzasadnienie w odniesieniu do możliwości finansowych jakimi dysponuje ośrodek pomocy społecznej. Z dołączonych do skargi kserokopii decyzji organu I instancji z [...] lutego 2006 r. i z dnia [...] marca 2007 r. wynika, że pomoc społeczna w formie zasiłku celowego w kwocie po 40 zł i po 50 zł we wskazanych w decyzjach okresach przyznana została na każdą osobę. Dokonując ustaleń co do treści decyzji z dnia [...] stycznia 2009 r. uznać należy, że określona wysokość przyznanego świadczenia po 210 zł, ma odniesienie do sformułowania "... dla Pani i dwóch synów". Przyjęte w odniesieniu do nazw osób wskazanych w decyzji określenie "po" oznacza przyjęcie stanu posiadania, kontynuowanie funkcji tych osób do pobierania świadczenia wyrażającego jego wysokość, bez określenia że odnosi się to do każdej z nich z osobna. W doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, iż jedynie wnikliwe i precyzyjne ustalenie żądania wnioskodawcy warunkuje prawidłowość dokonanej przez organ administracji publicznej oceny co do charakteru tego żądania, a w konsekwencji trybu jego rozpoznania. Zgodnie z tym przepisem organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. W zakresie charakteru prawnego instytucji wyjaśniania wątpliwości co do treści decyzji, w pełnym zakresie podzielić należy wywody organu II instancji. Szczególnego podkreślenia wymaga, iż może ona służyć jedynie wyjaśnianiu - na wniosek strony lub organu egzekucyjnego - jak organ, który wydał decyzję rozumie jej treść. W postępowaniu, którego przedmiotem jest wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji nie jest dopuszczalne dokonywanie merytorycznych zmian rozstrzygnięcia w niej zawartego. Temu służy tryb odwoławczy z którego skarżąca postępowania o udzielenie pomocy w postaci świadczenia pieniężnego nie skorzystała. Mając na uwadze fakt, iż Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w postanowieniu organu odwoławczego zarówno w odniesieniu ustaleń stanu faktycznego sprawy jak i jego oceny prawnej, zawierającej przesłanki rozstrzygnięcia i wyczerpującą argumentacją prawną , skarga na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.