II SA/Go 680/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-03-15
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Anna Juszczyk - Wiśniewska, Joanna Brzezińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota alimentów potrącana w ramach postępowania egzekucyjnego powinna być odliczana od dochodu przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kwota alimentów potrącana przymusowo z renty w ramach postępowania egzekucyjnego nie podlega odliczeniu od dochodu przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego. Ustawa o dodatkach mieszkaniowych definiuje dochód jako wszelkie przychody, od których odlicza się lub do których nie wlicza się ściśle określonych należności, a kwota alimentów nie znajduje się na liście pozycji podlegających odliczeniu. Ponadto, Sąd podzielił stanowisko organów, że opłaty za gaz nie można przyjąć do podstawy obliczania dodatku mieszkaniowego.Stan faktyczny
Skarżący M.O. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wskazując, że jego dochód po potrąceniu podatku i alimentów wynosi 281 zł. Organy administracji ustaliły jednak jego dochód na 700,54 zł, uznając, że alimenty potrącane w ramach egzekucji nie mogą być odliczone od dochodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą przyznania dodatku. Skarżący wniósł skargę do sądu, kwestionując sposób obliczenia dochodu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. kwotę 292,80 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Sędziowie Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska,, Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.), Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I. oddala skargę, II. zasądza od Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu.
Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn.zm.) art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn.zm.) z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 i 3, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, ust. 4a i ust. 9, art.7 ust. 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 z późn.zm.), § 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, § 3 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. Nr 156, poz. 1817) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy decyzję Naczelnika Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miejskiego, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2005 r., odmawiającą przyznania M.O. dodatku mieszkaniowego
W uzasadnieniu decyzji, podając podstawę prawną i faktyczną rozstrzygnięcia, organ wskazał, że zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, za dochód uważa się wszelkie przychody, a nie uwzględnia się tylko składników wyraźnie wymienionych w ustawie. Kolegium, na podstawie analizy akt sprawy ustaliło, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe w lokalu o pow. 15,17 m2. Wydatki na lokal, zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r., wyniosły łącznie 105,08 zł. Różnica między wydatkami ponoszonymi ten lokal, a 15 % miesięcznych dochodów to 0,05 zł, wobec czego dodatek mieszkaniowy nie przysługuje, ponieważ jego kwota jest niższa niż 2 % kwoty najniższej emerytury w dniu złożenia wniosku.
Organ odwoławczy stwierdził, iż organ pierwszej instancji prawidłowo obliczył dochody odwołującego się, ponieważ zgodnie z definicją ustawową dochodu dla potrzeb obliczania dodatku mieszkaniowego, od dochodu nie odejmuje się płaconych przez wnioskodawcę alimentów.
M.O. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W ocenie skarżącego decyzja nie jest prawidłowa, gdyż alimentów nie można wliczać do dochodów dwóch różnych osób, a dochód należy dzielić na członków rodziny.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z przepisem § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw
z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz.U. Nr 187, poz. 1926)
w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 187, poz. 1927) sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie województwa lubuskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005 roku – zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Mając powyższe na uwadze, na mocy cytowanych przepisów, Sąd ten
z dniem 1 lipca 2005 r. stał się właściwym do rozpoznania przedmiotowej skargi.
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zaskarżona decyzja podjęta została po prawidłowo przeprowadzonej analizie materiału dowodowego, a dokonana ocena prawna stanu faktycznego jest zgodna
z obowiązującymi przepisami.
Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2005 r. skarżący zwrócił się o przyznanie dodatku mieszkaniowego wskazując, iż renta którą otrzymuje, po potrąceniu podatku i alimentów (potrącenie na skutek postępowania egzekucyjnego 326,76 zł) wynosi 281 zł, a utrzymanie mieszkania łącznie obejmuje kwotę 131,74 zł (108,74 zł + 8 zł gaz + 15 zł energia elektryczna). W ocenie skarżącego jego miesięczny dochód wynosi 281,03 zł.
Organy administracji publicznej zgodnie z obowiązującymi przepisami ustaliły stan faktyczny w zakresie powierzchni normatywnej lokalu mieszkalnego zajmowanego przez M.O. (15,17 m), prowadzącego jednoosobowe gospodarstwo domowe, jak też wydatki ponoszone w związku z jego użytkowaniem. Jednakże ustalając dochód skarżącego na podstawie załączonego do wniosku odcinka renty ustalono, że miesięczny dochód skarżącego wynosi 700,54 zł.
Okolicznością sporną między stronami pozostaje zatem to, czy dochód faktycznie uzyskiwany przez wnioskodawcę ubiegającego się o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy, dla tego celu, pomniejszyć o kwotę alimentów świadczonych na rzecz innej osoby. Przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy należy mieć przede wszystkim na względzie okoliczność, iż zasadniczym celem ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest wsparcie osób, które znajdują się w trudnej sytuacji i nie są w stanie z uzyskiwanych dochodów pokryć bieżących wydatków na zajmowane mieszkanie.
Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) dochodem są wszelkie przychody, od których odlicza się lub do których nie wlicza się ściśle określonych należności. Odliczeniu od przychodów, zgodnie z wolą ustawodawcy, podlegają jedynie koszty ich uzyskania a także składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określone w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego.
Należy zatem wskazać, iż wykładnia ww. normy prawnej wskazuje, iż kwota alimentów potrącanych w ramach prowadzonej egzekucji, nie podlega odliczeniu od dochodu skarżącego. Podkreślenia wymaga fakt, iż kwota ta jest faktycznym dochodem skarżącego,
z tym, że wobec obciążającego go obowiązku alimentacyjnego (który nie był realizowany dobrowolnie), jest ona przymusowo potrącana z uzyskiwanej renty na rzecz osoby uprawnionej. Renta alimentacyjna stanowi substytut ustawowego obowiązku łożenia na utrzymanie innej osoby, który obciąża osobę zobowiązaną niezależnie od tego czy zamieszkują one wspólnie. Wszakże ustawowy obowiązek zapewnienia utrzymania małoletnim lub dzieciom, które nie są jeszcze w stanie zapewnić sobie utrzymania własnym staraniem, obciąża co do zasady wszystkich rodziców, a w ich braku także dalszych krewnych. Nie mogą oni ponoszonych na ten cel wydatków odliczyć od swoich dochodów m.in. dla potrzeb uzyskania dodatku mieszkaniowego.
W ocenie Sądu brak jest podstawy prawnej dla odmiennego traktowania w takiej sytuacji osób, które partycypują w kosztach utrzymania innej osoby poprzez uiszczanie renty alimentacyjnej (tzw. alimentów) przymusowo potrącanej przez komornika, w stosunku do osób, które sprawując bezpośrednią opiekę nad osoba uprawnioną i zamieszkując wspólnie ponoszą stałe koszty związane z jej utrzymaniem.
Zasadnie także organy orzekające w sprawie uznały, iż zgodnie z przepisami § 2 ust. 1 pkt 1 - 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817) opłat za gaz nie można przyjąć do podstawy obliczania dodatku mieszkaniowego. W tym zakresie Sąd podziela linię orzecznictwa sądów administracyjnych reprezentowaną między innymi przez wyrok NSA z dnia 27 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 676/04, LEX nr 158901.
W tych okolicznościach argumenty prezentowane w skardze nie mogą zostać uwzględnione.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 ww. ustawy w związku z § 2 ust. 3, § 18 pkt 1 lit. c, § 19 pkt 1, § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn.zm.), zasądzając na wniosek pełnomocnika skarżącego od Skarbu Państwa kwotę 292,80 (240 zł + VAT) zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło