II SA/Go 702/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.W. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji postanawia odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność wniesienia przez W.W. zażalenia na postanowienie Zastępcy Dyrektora Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych (w skrócie ZMiUW) – działającego na podstawie upoważnienia Marszałka Województwa z dnia [...] maja 2014 r. znak [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zabudowie zagrodowej składającej się z budynku mieszkalnego jednorodzinnego, obory, stodoły i wiaty garażowej wraz z drogami wewnętrznymi i placami oraz niezbędną infrastrukturą techniczną, na działce nr ewidencyjny [...]. W rozdzielniku postanowienia jako podmioty, które otrzymały powyższe postanowienie wskazano W.W. oraz Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych. 17 czerwca 2015 r. Kolegium wystosowało do Burmistrza, M.H., Starosty Powiatowego, Prezesa Agencji Nieruchomości Rolnych oraz M.S. pismo nr [...], w którym poinformowało w/w podmioty, że niesłusznie nie zostały one uznane za strony postępowania zakończonego w/w postanowieniem. Wraz z pismem z [...] czerwca 2015 r. organ doręczył wskazanym wyżej osobom odpisy postanowienia z dnia [...] lipca 2014r. i pouczył, że terminy do wniesienia środków zaskarżenia przysługują od dnia faktycznego doręczenia postanowienia. Pismo to zostało przesłane również na adres W.W. oraz ZMiUW. W piśmie z dnia [...] lipca 2015 r. W.W. poinformował SKO, iż jest zainteresowany treścią postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r. załączonego do pisma z dnia [...] czerwca 2015r., a którego nie otrzymał mimo, iż jest stroną postępowania. W związku z powyższym strona zwróciła się o wyjaśnienie czy postanowienie z dnia [...] lipca 2014 r. (błędnie określany przez stronę jako z dnia [...] lipca 2015 r.) jest obowiązujące, czy też może zostanie z urzędu wycofane z obrotu prawnego jako naruszające prawo. Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało W.W., iż postanowienie z dnia [...] lipca 2014 r. zostało odebrane przez niego w dniu 21 lipca 2014 r. i od tej daty w terminie 30 dni przysługiwało mu prawo do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Jednocześnie Kolegium podało, iż pismo z dnia [...] czerwca 2015 r. z załączonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. przesłane zostało Agencji Nieruchomości Rolnych, Burmistrzowi, M.H., Staroście oraz M.S., gdyż błędnie nie byli oni umieszczeni w rozdzielniku postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r. i terminy do wniesienia przez nich środków zaskarżenia biegną od dnia faktycznego doręczenia postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r. Dnia 22 września 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga W.W. odnosząca się do postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] oraz dwóch pism Kolegium nr [...] i [...]. Skarżący nie zgodził się z ich treścią i wniósł o skontrolowanie przez Sąd całego postępowania prowadzonego przez organ. Jego zdaniem postępowanie to narusza przepisy art. 6, 8, 124 § 1 oraz art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Zdaniem skarżącego brak właściwego oznaczenia stron postępowania w postanowieniu stanowi naruszenie art. 124 § 1 kpa i jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia nieważności tego postanowienia. Wskazał też, że niektórzy adresaci postanowienia nie istnieją. Wobec niejednoznacznego określenia przedmiotu zaskarżenia, zarządzeniem z dnia 29 września 2015 r. Przewodniczący Wydziału wezwał W.W. do uzupełnienia w terminie 7 dni braku formalnego skargi, pod rygorem odrzucenia, między innymi poprzez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, w tym w szczególności wskazanie czy skarga dotyczy pisma Kolegium z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji. W odpowiedzi W.W. w piśmie z dnia [...] października 2015 r. podał, że skarga jego dotyczy między innymi pisma SKO z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] i prosi o jego skontrolowanie, gdyż – jego zdaniem – doręczenie wszystkim stronom postępowania postanowienia jest jednoznaczne ze zmianą jego treści i nie może funkcjonować w obrocie prawnym. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie z uwagi na przedmiot skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Merytoryczna ocena skargi zawsze musi zostać poprzedzona badaniem, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.). Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazany został w treści przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. Obejmuje on: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W myśl § 3 cyt. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi W.W. jest pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], którym organ poinformował W.W., iż dla niego termin do złożenia skargi od postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r. upłynął wraz z 30 dnia od dnia doręczenia mu w/w postanowienia, natomiast Burmistrz, M.H., Starosta Powiatowy, Prezes Agencji Nieruchomości Rolnych oraz M.S., mają możliwość złożenia środka zaskarżenia od postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r. od daty jego doręczenia. W pierwszej kolejności należało rozważyć, czy zaskarżone pismo jest aktem lub czynnością o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1-9 p.p.s.a. Nie ulega wątpliwości, iż zaskarżone pismo SKO nie stanowi decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), czy też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3). Oczywistym jest też, że nie jest to również żaden z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 p.p.s.a. Zasadniczym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia było zatem to, czy zaskarżone pismo Kolegium mieści się w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia; 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, skierowane do konkretnego podmiotu; 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2012, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29- 31). Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2012, s. 32). Zaskarżone pismo Kolegium nie posiada tej ostatniej cechy, ponieważ brak jest bezpośredniego związku między treścią pisma organu a sferą praw i obowiązków skarżącego. Stanowi ono wyłącznie pismo informujące stronę o braku możliwości zaskarżenia przez W.W. prawomocnego postanowienia i terminie do złożenia środka zaskarżenia przez podmioty, którym wcześniej w/w postanowienie nie zostało doręczone. Powyższe prowadzi do wniosku, że pismo to nie podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W konsekwencji należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i skargę odrzucić na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.