II SA/Go 709/15

Dnia 23 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych na skutek wniosku S.J. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi p o s t a n a w i a : odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 29 września 2015 roku, sygn. akt II SA/Go 709/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę S.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Przyczyną odrzucenia skargi było trzydniowe uchybienie ustawowemu terminowi do jej wniesienia. Przed upływem siedmiu dni od dnia doręczenia powyższego postanowienia S.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pismo zatytułowane "zażalenie", które jednak z uwagi na treść oraz brak reakcji skarżącego na skierowane wezwanie Sądu o sprecyzowanie charakteru pisma, zostało zakwalifikowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący wnosząc o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności podał, że skargę nadał dnia 2 września 2015 r., po powrocie z Niemiec (gdzie poszukiwał pracy) będąc przekonanym, że zachowuje termin przewidziany do jej wniesienia. Dopiero z doręczonego mu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odrzuceniu skargi dowiedział się, że została ona wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu. Wcześniej nie był w stanie wnieść skargi, gdyż przebywał w tym czasie w Niemczech, gdzie poszukiwał pracy celem uregulowania należności alimentacyjnych. Zarządzeniem z dnia 1 grudnia 2015 r. skarżący został wezwany do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (np. poprzez nadesłanie potwierdzających to dokumentów) – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w oparciu o okoliczności wynikające z akt sprawy. Nadto został pouczony o treści art. 86 § 1, art. 87 § 1-2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a. Wezwanie to zostało doręczone dnia 7 grudnia 2015 r., odebrała je matka skarżącego jako dorosły domownik. W wyznaczonym terminie skarżący nie udzielił odpowiedzi na to wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Jednocześnie wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie wynikający z art. 87 § 1 p.p.s.a. siedmiodniowy termin do złożenia wniosku został zachowany, zaś z uwagi na fakt, że w dniu złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi znajdowała się ona już w Sądzie, brak było podstaw do bezwzględnego domagania się od strony złożenia tego wniosku za pośrednictwem organu, zgodnie z treścią art. 87 § 3 p.p.s.a. Okoliczności te dały podstawę do merytorycznego rozpoznania wniosku. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, czy też mylne poinformowanie strony o terminie i trybie wniesienia środka zaskarżenia. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. LexisNexis Warszawa 2008, s. 381 oraz przywołane tam orzecznictwo sądowe). Ponadto ciężar uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek świadczących o niezawinionym uchybieniu terminu obciąża osobę, która z wnioskiem takim występuje. Innymi słowy to właśnie ta osoba powinna co najmniej uprawdopodobnić zaistnienie przyczyn, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności procesowej w przewidzianym do tego terminie. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem było spowodowane przyczyną niezawinioną przez skarżącego. Wskazał on wprawdzie, że nie był w stanie wnieść skargi w ustawowym terminie, gdyż przebywał w tym czasie w Niemczech, gdzie poszukiwał pracy celem uregulowania należności alimentacyjnych. Jednakże okoliczności tej pomimo wezwania Sądu w żaden sposób nie uprawdopodobnił, np. przy pomocy biletu autobusowego czy kolejowego, paragonu za zakup paliwa na terenie Niemiec, dokumentów świadczących o poszukiwaniu bądź podjęciu pracy za granicą itp. Stanowiło to okoliczność uniemożliwiającą uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wezwanie w tym przedmiocie zostało doręczone dnia 7 grudnia 2015 r. (k. 50 akt sądowych), odebrała je matka skarżącego jako dorosły domownik. Stosownie do treści art. 72 § 1 p.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Termin do uprawdopodobnienia okoliczności wskazanych we wniosku skarżącego o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg od 8 grudnia 2015 r. i upłynął bezskutecznie z dniem 14 grudnia 2015 roku. W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.