II SA/Go 716/10
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-11-05
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata ze względu na trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W przypadku wykazania trudnej sytuacji materialnej, w tym niskich dochodów i koniecznych wydatków, sąd powinien przyznać prawo pomocy, aby zapewnić realizację konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
L.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia. Skarżący wskazał, że jego dochód z emerytury wynosi około 1.242,29 zł netto, ponosi miesięczne wydatki na leki w wysokości około 200 zł oraz wydał 2.400 zł na opał na zimę. Nie posiada oszczędności ani majątku.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.W. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia postanawia: 1. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 29 września 2010 r., L.W. został wezwany do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 1219 zł. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu skarżący wniósł 8 października 2010 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku L.W. podał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Skarżący wskazał, że otrzymuje emeryturę w wysokości 1.400 zł (brutto). Skarżący oświadczył, że miesięcznie wydaje na zakup leków około 200 zł oraz, że poniósł znaczny wydatek związany z zakupem opału na zimę (2.400 zł).
Wniosek jest uzasadniony.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w
postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
W niniejszej sprawie przedstawione fakty świadczą o trudnej sytuacji materialnej L.W.. Skarżący utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.242,29 zł (netto). Zważyć trzeba, że skarżący wydaje miesięcznie na leki około 200 zł a także poniósł znaczny wydatek związany z zakupem opału na zimę (2.400 zł). W świetle zasad doświadczenia życiowego uzasadniony jest wniosek, że posiadane przez skarżącego środki pieniężne wystarczają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych.
Z treści formularza PPF wynika, że L.W. nie posiada oszczędności ani majątku. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego odnośnie jego sytuacji majątkowej. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek L.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło