II SA/Go 719/10

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-10-27

Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Maria Bohdanowicz, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady powiatu określająca sposób obliczania opłaty za zajęcie pasa drogowego może ustalać opłatę proporcjonalnie do liczby miesięcy zamiast liczby dni, jak przewiduje ustawa o drogach publicznych?
Ratio decidendi
Uchwała rady powiatu, która w części dotyczącej obliczania opłaty za zajęcie pasa drogowego ustala sposób naliczania opłaty proporcjonalnie do liczby miesięcy zamiast liczby dni, narusza art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych. Organ samorządu terytorialnego nie ma ustawowego upoważnienia do wprowadzenia takiego sposobu obliczania opłaty, co stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności tej części uchwały.
Stan faktyczny
Rada Powiatu podjęła uchwałę nr XXIX/4/2005 określającą stawki opłat za zajęcie pasa drogowego oraz sposób ich naliczania, w tym proporcjonalnie do liczby miesięcy zajęcia. Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę w części dotyczącej § 3 ust. 4 i 5, zarzucając naruszenie art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych, który przewiduje naliczanie opłaty proporcjonalnie do liczby dni. Uchwała zmieniająca z grudnia 2005 r., która miała dostosować przepisy do nowelizacji ustawy, nie została opublikowana i nie weszła w życie.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność uchwały Rady Powiatu w części obejmującej § 3 ust. 4 i ust. 5 oraz orzekł, że ta część uchwały nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2010 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Powiatu z dnia [...] r. nr XXIX/4/2005 w przedmiocie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego oraz umieszczanie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami i potrzebami ruchu drogowego oraz reklam I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej § 3 ust. 4 i ust. 5, II. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie I wyroku nie podlega wykonaniu. W dniu [...] sierpnia 2005 r. Rada Powiatu, na podstawie art. 40 ust. 3 i 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. nr 204 poz. 2086 ze zm.) podjęła uchwałę nr XXIX/4/2005 w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego oraz umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Uchwała została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa z 2005 r. Nr 57, poz. 1175 i, zgodnie z zapisem jej § 7 weszła, w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia tj. z dniem 22 września 2005 r. W dniu 27 września 2010 r. do tutejszego Sądu wpłynęła skarga Prokuratora Rejonowego z dnia [...] lipca 2010 r. na powyższą uchwałę w części co do jej § 3 ust. 4 i ust. 5. Skarżący Prokurator zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa tj. art. 40 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 ze zm.) poprzez ustalenie w § 3 ust. 4 i 5 uchwały, iż za niepełny rok kalendarzowy umieszczenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, opłata obliczana jest proporcjonalnie do liczby miesięcy takiego umieszczenia, a nadto, że zajęcie pasa drogowego na okres krótszy niż 1 miesiąc traktowane jest jako zajęcie pasa drogowego przez jeden miesiąc. Przepis ww. ustawy przewiduje natomiast, że w przypadku tego rodzaju zajęcia pasa drogowego opłata winna być obliczana proporcjonalnie do liczby dni, przez okres których trwało takie zajęcie. W związku z powyższym prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w części co do jej § 3 ust. 4 i 5, na podstawie art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu skarżący organ wskazał, iż treść § 3 ust. 4 i 5 zaskarżonej uchwały w sposób istotny narusza prawo stojąc w sprzeczności z przepisem art. 40 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, w szczególności w brzmieniu obowiązującym od dnia 4 października 2005 r., zgodnie z którym opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego pobieranej za każdy rok umieszczenia urządzenia w pasie drogowym, przy czym za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim przez okres krótszy niż rok opłata obliczana jest proporcjonalnie do liczby dni umieszczenia urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim. Uprzednio tj. do dnia 4 października 2005 r., kiedy to weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw, art. 40 ust. 5 ustawy stanowił, że opłatę za zajęcie pasa drogowego w wyżej wskazanym celu ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia i rocznej stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego. Obowiązująca wówczas regulacja nie przewidywała możliwości proporcjonalnego naliczania opłat za zajęcie pasa drogowego stosownie do czasu przez jaki zajęcie to trwało. Prokurator wskazał, iż uchwałą z dnia [...] grudnia 2005 r. Rada Powiatu dokonała modyfikacji § 3 ust. 4 zgodnie z nowym brzmieniem art. 40 ust. 5 ustawy oraz uchyliła ust. 5 § 3. Uchwała zmieniająca, stanowiąca akt prawa miejscowego, wbrew wymogowi wynikającemu z art. 88 Konstytucji RP, nie została jednak opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa i przez to do chwili obecnej nie weszła w życie. Wobec tego na terenie powiatu w dalszym ciągu obowiązują przepisy § 3 ust. 4 i 5 uchwały z dnia [...] sierpnia 2005 r. w pierwotnym brzmieniu, zgodnie z którymi stawki przedmiotowych opłat za zajęcie pasa drogowego oblicza się proporcjonalnie do liczby miesięcy przez okres których trwało to zajęcie, zaś za miesiąc umieszczenia urządzenia uważa się miesiąc, w którym chociażby 1 dzień zajęcie miało miejsce. Zapis ten jest sprzeczny z treścią art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych. W odpowiedzi na skargę (uchwała nr XXXIV/9/201 z dnia [...] września 2010 r. oraz pismo Starosty [...] września 2010 r. k 25-28) Rada Powiatu uznała skargę Prokuratora Rejonowego za zasadną i wniosła o jej uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej jako: "P.p.s.a." ). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi Prokuratora, żądającego stwierdzenia nieważności części aktu podjętego przez Radę Powiatu, była uchwała Nr XXIX/4/2005 z dnia [...] sierpnia 2005 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego oraz umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Kompetencja prokuratora do wniesienia skargi opiera się na przepisie art. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz.U. z 2008 roku, Nr 7, poz. 39 ze zm.), który stanowi, że jeżeli uchwała organu samorządu terytorialnego albo rozporządzenie wojewody są niezgodne z prawem, prokurator zwraca się do organu, który je wydał, o ich zmianę lub uchylenie albo kieruje wniosek o ich uchylenie do właściwego organu nadzoru; w wypadku uchwały organu samorządu terytorialnego prokurator może także wystąpić o stwierdzenie jej nieważności do sądu administracyjnego. W myśl art. 147 § 1 P.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia przepisu prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa. Podstawy stwierdzenia nieważności uchwały lub aktu organu powiatu wyznaczają przepisy ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.). Zgodnie z przepisem art. 79 ust. 1 zdanie 1 tej ustawy, uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. W orzecznictwie sądowym i doktrynie przyjmuje się, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii "istotnych", rażących naruszeń prawa, za które uznaje się uchybienia, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, str. 101-102). Naczelną zasadą demokratycznego państwa prawnego jest działanie organów władzy publicznej w granicach i na podstawie obowiązującego prawa. Zasadę tę wyraża art. 7 Konstytucji R.P. Przepis ten zawiera normę zakazującą domniemywania kompetencji takiego organu i tym samym nakazuje, by wszelkie działania organu władzy publicznej były oparte na wyraźnie określonej normie kompetencyjnej. Zgodnie z art. 94 Konstytucji R.P. organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Akty prawa miejscowego winny być podejmowane w oparciu o wyraźną normę kompetencyjną rangi ustawowej. Zasadą prawa administracyjnego, w perspektywie konstytucyjnej, jest zakaz domniemania kompetencji. Podstawa prawna do działań w zakresie stanowienia aktów prawa miejscowego jest dwojakiego rodzaju. Jest nią albo upoważnienie bezpośrednio wynikające z przepisów ustaw ustrojowych (gminnej, powiatowej, wojewódzkiej), albo upoważnienie zawarte w innych regulacjach ustawowych (por. wyrok z dnia 4 kwietnia 2008 r., akt II OSK 102/08, NZS 2008/5/103). W tym zakresie w orzecznictwie sądowym za istotne naruszenie prawa (będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu) przyjmuje się wydanie aktu bez podstawy lub z naruszeniem podstawy do podjęcia uchwały. Wskazuje się tu, że akt prawa miejscowego nie może naruszać nie tylko przepisów ustawy, zawierających delegacje do jego ustanowienia, ale również przepisów Konstytucji oraz innych ustaw pozostających w pośrednim lub bezpośrednim związku z regulowaną materią. Zgodnie z treścią art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Zgodnie z przepisem art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym radzie powiatu, na podstawie upoważnień ustawowych, przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na jego obszarze. Akty prawa miejscowego jako akty hierarchicznie podporządkowane ustawom mogą być zatem stanowione jedynie w granicach delegacji ustawowej, i nie mogą w sposób dowolny i odmienny kształtować kwestii, które zostały uregulowane w sposób wyczerpujący w ustawie. Aktem prawa miejscowego jest każdy akt prawny zawierający normy o charakterze generalnym (czyli nie odnoszącym się do indywidualnie oznaczonego podmiotu lecz do pewnej kategorii potencjalnych adresatów) i abstrakcyjnym, wydany przez ustawowo wskazany organ administracji. W ocenie Sądu zaskarżona uchwała odpowiada temu kryterium. Uregulowania uchwały odnoszą się bowiem do każdej osoby zajmującej pas drogowy dróg gminnych, dla których zarządcą jest Powiat. Okolicznością niesporną jest, iż zaskarżona uchwała nie ma jednorazowego zastosowania lecz mogła być wykorzystywana w nieograniczonej liczbie przypadków. Nadto podkreślenia wymaga, iż zgodnie z treścią art. 217 Konstytucji nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. Z wymienionego przepisu wynika, iż istnieje obowiązek uregulowania ustawą wszystkich istotnych elementów stosunku daninowego takich jak określenie podmiotu oraz przedmiotu opodatkowania, stawek czy też zasad przyznawania ulg i umorzeń. Tylko niektóre zagadnienia mogą zostać uregulowane przez akty wykonawcze wydawane w ramach upoważnienia ustawowego o ile nie mają one charakteru zasadniczego, stanowią jedynie dopełnienie regulacji ustawowej i tylko w zakresie nie przesądzającym o istotnych elementach konstrukcji daniny. Taki pogląd wyraził Trybunał Konstytucyjny w wyrokach z 6 marca 2002r. w sprawie P 7/00 (OTK nr 2 z 2002r. poz.13) i z 9 lutego 1999r. w sprawie U 4/98 (OTK nr 1 z 1999r. poz.4). Nie ulega wątpliwości, iż opłata za zajęcie pasa drogowego jest daniną publiczną w rozumieniu art. 217 Konstytucji. Jest to bowiem obowiązkowe świadczenie pieniężne przewidziane na rzecz gminy w razie zajęcia pasa drogowego i jest ono uiszczane przez każdy podmiot dokonujący takiego zajęcia na terenie gminy. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga, iż co do zasady legalność uchwały jako aktu normatywnego należy badać z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie jej uchwalenia. Zaskarżona uchwała Rady Powiatu nr XXIX/4/2005 została uchwalona w dniu [...] sierpnia 2005 r. Zasadnicze elementy opłaty zostały uregulowane w ustawie o drogach publicznych. Po myśli art. 40 ust. 1 – 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia przedmiotowej uchwały (Dz.U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 z późn.zm.), zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie to dotyczy: 1) prowadzenia robót w pasie drogowym, 2) umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, 3) umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, 4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3. Zgodnie z przepisem art. 40 ust. 3 ww. ustawy, za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. Kwestię sposobu obliczania przedmiotowej opłaty regulowały kolejne ustępy art. 40 ustawy o drogach publicznych. I tak przykładowo zgodnie z art. 40 ust. 5 cyt. ustawy opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej pod rzut poziomy urządzenia i rocznej stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Do ustalenia wysokości stawek 1 m2 ustawodawca upoważnił odpowiednio Ministra właściwego do sprawa transportu (dla dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad) oraz organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego (dla dróg, których zarządcą są te jednostki samorządu terytorialnego) - art. 40 ust. 7 i 8. Z przytoczonych regulacji wynika, iż organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego zostały upoważnione ustawowo jedynie do ustalenia jednego ze składników iloczynu stanowiącego opłatę za zajęcie pasa drogowego - wysokości stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Należy zaznaczyć, że o ile przepis art. 40 ust. 7 i 8 ustawy o drogach publicznych daje upoważnienie ustawowe do wydania uchwały w omawianym przedmiocie, to w art. 40 ust. 9 ww. ustawy zostały enumeratywnie wyliczone kryteria, które winien uwzględnić organ przy jej uchwalaniu, tj.: 1) kategorię drogi, której pas drogowy zostaje zajęty, 2) rodzaj elementu zajętego pasa drogowego, 3) procentową wielkość zajmowanej szerokości jezdni, 4) rodzaj zajęcia pasa drogowego, 5) rodzaj urządzenia lub obiektu budowlanego umieszczonego w pasie drogowym. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej uchwały Rady Powiatu z dnia [...] lutego 2004 r. stanowiły przepisy art. 40 ust. 8 i 9 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z ust. 8 art. 40 ustawy organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, ustala dla dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego, z tym że stawki opłaty, o których mowa w ust. 4 i 6, nie mogą przekroczyć 10 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego, a stawka opłaty o której mowa w ust. 5 nie może przekroczyć 200 zł. Przepis ten od daty podjęcia przedmiotowej uchwały nie uległ zmianie. W rozpoznawanej sprawie skarżący Prokurator zakwestionował jako niezgodny z prawem jedynie przepisy § 3 ust. 4 i 5 ww. uchwały z dnia [...] sierpnia 2005r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego oraz umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. W § 3 ust. 1 uchwały Rada Powiatu ustaliła wysokość rocznych stawek opłat za zajęcie pasa drogowego, o którym mowa w § 1 pkt 2 uchwały, czyli dotyczących umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Z kolei w ust. 4 i 5 § 3 uchwały Rada ustaliła, że za niepełny rok kalendarzowy wysokość rocznych stawek obliczana jest proporcjonalnie do liczby miesięcy umieszczenia urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim. Za miesiąc umieszczenia urządzenia uznaje się natomiast miesiąc, w którym chociażby jeden dzień zajęcie pasa miało miejsce. W ocenie Sądu, zasadny jest zarzut Prokuratora Rejonowego co do sprzeczności przepisu § 3 ust. 4 i 5 przedmiotowej uchwały z cytowanymi wyżej przepisami ustawy o drogach publicznych. To ustawa określiła sposób ustalenia przedmiotowej opłaty, jej przepisy dopuszczały i nadal dopuszczają aby, w drodze uchwały, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustalił wyłącznie wysokość stawek opłat za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Oznacza to, iż uchwalenie przez Radę Powiatu w § 3 ust. 4 oraz 5 uchwały uszczegółowionego - innego, niż przewidziany wyraźnie w ustawie, sposobu obliczania opłaty za zajęcie pasa drogowego bez wyraźnego upoważnienia ustawowego dla takiej regulacji, należy ocenić jako istotne naruszenie prawa tj. art. 40 ust. 5, ust. 8 i 9 ustawy o drogach publicznych, gdyż organ samorządu terytorialnego wykroczył poza przyznane mu kompetencje regulując odmiennie w prawie miejscowym, to co należy wyłącznie do materii ustawowej. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy również wskazać, iż na skutek nowelizacji ustawy o drogach publicznych dokonanej ustawa z dnia 29 lipca 2005r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 179, poz. 1486) z dniem 4 października 2005 r. przepis art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych otrzymał brzmienie: "Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego pobieranej za każdy rok umieszczenia urządzenia w pasie drogowym, przy czym za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim przez okres krótszy niż rok opłata obliczana jest proporcjonalnie do liczby dni umieszczenia urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim". W ślad za powyższą nowelizacją, w celu dostosowania treści zaskarżonej uchwały do nowej treści przepisu art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych Rada Powiatu w dniu [...] grudnia 2005 r. podjęła chwałę nr XXXIV/3/2005 w sprawie zmiany treści uchwały nr XXIX/4/2005 z dnia [...] sierpnia 2005 r. dotyczącej wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego oraz umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Zgodnie z § 1 uchwały zmieniającej, "w § 3 ust. 4 otrzymuje brzmienie: "za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim przez okres krótszy niż rok, opłata obliczana jest proporcjonalnie do liczby dni umieszczenia urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim" oraz skreśla się ust. 5 (§ 1 uchwały zmieniającej). Zgodnie z § 4 uchwały z dnia [...] grudnia 2005 r. wchodzi ona w życie z dniem podjęcia z mocą obowiązującą od dnia 4 października 2005 r. Jak już wskazano uchwała w sprawie ustalenia stawek przedmiotowych opłat ma charakter aktu normatywnego – aktu prawa miejscowego powiatu, zatem zgodnie z przepisem art. 88 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, warunkiem wejścia w życie tego typu uchwały jest jego ogłoszenie, na zasadach i w trybie uregulowanym w ustawie. W myśl art. 44 ustawy o samorządzie powiatowym, zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego oraz wydawania wojewódzkiego dziennika urzędowego określa ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. Nr 62, poz. 718 i z 2001 r. Nr 46, poz. 499). Ta ustawa natomiast w art. 2 ust. 1 w związku z art. 13 pkt 2 stanowi, iż ogłoszenie aktu normatywnego w wojewódzkim dzienniku urzędowym jest obowiązkowe. Zgodzić się zatem należy ze stanowiskiem Prokuratora, iż uchwała zmieniająca zaskarżoną uchwałę z dnia [...] grudnia 2005 r., wbrew woli Rady Powiatu wyrażonej w jej § 4 nigdy nie weszła w życie, bowiem nie została ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Oznacza to, iż przepisy uchwały nr XXXIV/3/2005 nie mogły stanowić źródła powszechnie obowiązującego prawa i podstawy prawnej indywidualnych aktów administracyjnych kierowanych do obywateli i innych podmiotów stosunków publicznoprawnych. Mając na uwadze powyższe Sąd zważył, iż uchwała Rady Powiatu z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr XXIX/4/2005 w zaskarżonej części tj. § 3 ust. 4 i 5 od daty jej uchwalenia w istotny sposób narusza przepis art. 40 ust. 5 w związku z ust. 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Zgodnie z przepisem art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkowało to zatem stwierdzeniem nieważności powyższej uchwały w zaskarżonej części.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło