II SA/Go 720/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.P. i B.P. na uchwałę Sejmiku Województwa z dnia 11 lutego 2008 r. nr XIX/168/2008 w sprawie podziału Województwa na obwody łowieckie postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej W.P. i B.P. (solidarnie) uiszczony wpis w wysokości 300 (trzysta) złotych. Pismem z [...] lipca 2017 r. małżonkowie B.P. i W.P. wnieśli skargę na uchwałę Sejmiku Województwa nr XIX/168/2008 z 11 lutego 2008 r. w sprawie podziału Województwa na obwody łowieckie (Dz. Urz. Woj. nr 16 poz. 382) oraz uchwały tego samego organu: nr XLIII/409/2009 z 28 października 2009 r. (Dz. Urz. Woj. nr 133 poz. 1835), nr XLVIII/579/14 z 9 czerwca 2014 r. (Dz. Urz. Woj. z 2014 r. poz. 1204) oraz nr LIV/634/14 z 20 października 2014 r. (Dz. Urz. Woj. z 2014 r. poz. 1910), zmieniające ww. uchwałę nr XIX/168/2008. Skarżący wskazali, że uchwały te skarżą w zakresie w jakim stanowiły one o włączeniu do obwodu łowieckiego nr [...] nieruchomości gruntowej stanowiącej ich własność, a zidentyfikowanych szczegółowo numerem księgi wieczystej. Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności wszystkich zaskarżonych uchwał, wywodząc swój interes prawny w ich zaskarżeniu z art. 140 k.c. i dowodząc, że objęcie nieruchomości kołami łowieckimi [...] powoduje naruszenie ich prawa własności. W odpowiedzi na skargę Marszałek Województwa wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, że na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 lipca 2014 r. sygn. akt P 19/13 i uchylenia art. 27 ust. 1 ustawy z 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie (Dz. U. z 2017 r. poz. 1295) organ nie ma podstawy prawnej do dokonania zmiany zaskarżonych uchwał w zakresie zmiany granic obwodu łowieckiego. Zdaniem organu pozostałe przepisy tej ustawy, jak również przepisy ustawy o samorządzie województwa, również takiego uprawnienia obecnie Sejmikowi nie dają. Nadto wniósł o wezwanie do udziału w sprawie koła łowieckiego "D", które jest dzierżawcą obwodu łowieckiego nr [...]. W piśmie z [...] września 2017 r. skarżący oświadczyli, iż przedmiotem ich skargi jest wyłącznie uchwała nr XIX/168/2008 z 11 lutego 2008 r. zmieniona następnie pozostałymi uchwałami pierwotnie objętymi skargą. Do pisma dołączyli odpis pisma Marszałka Województwa adresowanego do Starosty, w treści którego wyrażone zostało stanowisko, że pomimo stwierdzenia przez WSA w Gorzowie Wlkp. nieważności uchwały nr XIX/168/2008 z 11 lutego 2008 r. w sprawie podziału Województwa na obwody łowieckie w zakresie całych obwodów łowieckich nr [...], obwody te nadal istnieją ponieważ zostały na nowo określone uchwałami Sejmiku Województwa nr LIV/634/14 z 20 października 2014 r. oraz nr XLVIII/579/14 z 9 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako bezprzedmiotowa. Należy zwrócić uwagę, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z 23 listopada 2016 r. (sygn. akt II SA/Go 710/16) stwierdził nieważność uchwały Sejmiku Województwa z 11 lutego 2008 r. nr XIX/168/2008 w części dotyczącej obwodów łowieckich [...]. Wyrok ten jest prawomocny i wiąże wszystkie inne sądy i organy (art. 170 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej jako: p.p.s.a.). Wobec braku odmiennego zastrzeżenia w sentencji i w uzasadnieniu tego orzeczenia uznać należy, iż derogowano nim uchwałę Sejmiku Województwa 11 lutego 2008 r. nr XIX/168/2008 w brzmieniu nadanym również uchwałami nr XLIII/409/2009 z 28 października 2009, nr XLVIII/579/14 z 9 czerwca 2014 r. oraz nr LIV/634/14 z 20 października 2014 r., zmieniającymi ww. uchwałę nr XIX/168/2008 w części dotyczącej obwodów łowieckich [...]. Tym samym w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie nie istniał już przedmiot zaskarżenia, ponieważ nie obowiązywała uchwała o podziale Województwa na obwody łowieckie w zakresie obwodów nr [...] w brzmieniu uwzględniającym wszystkie nowelizacje uchwały dokonane do dnia wniesienia skargi. Odnosząc się do motywów, którymi skarżący uzasadniali wniesienie skargi, Sąd podkreśla, że nie jest zasadny pogląd wyrażony w załączonym do akt sprawy piśmie Marszałka Województwa z [...] kwietnia 2017 r. skierowanym do Starosty o tym, iż stwierdzenie nieważności nie obejmowało uchwały nr XLVIII/579/14 z 9 czerwca 2014 r. oraz uchwały nr LIV/634/14 z 20 października 2014 r. Uchwały te bowiem, jak wynika z ich treści, zmieniały uchwałę z 11 lutego 2008 r. nr XIX/168/2008, a nie uchylały i nie zastępowały uchwały pierwotnej. Podkreślić należy, iż przepisy zmieniające mają charakter incydentalny. Wywołują one skutek w sposób jednorazowy. W przeciwieństwie do przepisów merytorycznych nie służą bezpośrednio do wyrażania norm prawnych, lecz do wprowadzania zmian w obowiązujących przepisach merytorycznych. I choć nie ma wątpliwości co do ich normatywnego charakteru to jednak ich jednorazowość polega na tym, iż normatywny skutek nowelizacji wyczerpuje się w momencie jej wejścia w życie w postaci zmian, których dokonuje (G. Wierczyński, Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych, 2016, wyd. elektron. LEX komentarz do § 82 załącznika do rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej"). Funkcją aktu prawnego zmieniającego jest wprowadzenie określonych w nim zmian do określonego aktu prawnego (nowelizowango). A zatem treść aktu nowelizującego - z chwilą jego wejścia w życie - staje się treścią tego aktu prawnego, który on zmienia, sam zaś sam akt prawny nowelizujący ulega niejako "skonsumowaniu" (tak: S. Wronkowska, M. Zieliński, Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2012, s. 193). Ponieważ przepisy zmieniające wyczerpują swoją rolę w momencie wejścia w życie, po upływie tego dnia nie mają one znaczenia normatywnego i nie należą do zbioru przepisów obowiązujących. Jeśli zatem dany akt składa się tylko z przepisów zmieniających i przepisu o wejściu w życie, to jego uchylenie po wejściu w życie jest bezprzedmiotowe. Z tej przyczyny Sąd uznał, iż uchwały zmieniające nie obowiązują oraz, iż w dniu wydawania przez tut. Sąd wyroku z 23 listopada 2016 r. obowiązywała wyłącznie uchwała z 2008 roku i to w znowelizowanym brzmieniu uwzględniającym wszystkie nowelizacje dokonane do dnia wniesienia skargi. Uwagi dotyczące bytu normatywnego uchwał nowelizujących odnieść należy również do kwestii ich zaskarżania do sądu administracyjnego. Wskazuje się bowiem, iż przepisy zmieniające mogą być zaskarżone, jeśli kwestionuje się tryb ich uchwalenia, a z kwestii merytorycznych - sposób sformułowania poleceń zmian lub określenie terminu ich wejścia w życie. Jeśli natomiast kwestionuje się normy wyrażone w przepisach zmienianych, to przedmiotem zaskarżenia powinny być przepisy aktu zmienianego w ich nowym brzmieniu, a nie - przepisy zmieniające (G. Wierczyński, Redagowanie i ogłaszanie...). Tym samym akty zmieniające co do zasady zaskarżeniu nie podlegają, a zaskarżeniu podlega wyłącznie akt nowelizowany w znowelizowanym brzmieniu (por. wyr. TK z 12 grudnia 2005 r. SK 20/04, OTK-A z 2005 r. nr 11 poz. 133). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli jest niedopuszczalna z przyczyn innych niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1 - 5a p.p.s.a. Niedopuszczalność taka występuje m.in. w sytuacji braku przedmiotu zaskarżenia (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz [red. R. Hauser, M. Wierzbowski] Warszawa 2011 r., str. 318 oraz post. NSA z 7 kwietnia 2010 r. I OSK 462/10 i z 10 lipca 2014 r. II OSK 1798/14 – opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega bowiem wątpliwości, że warunkiem dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności jest fakt istnienia skarżonego aktu w chwili wniesienia skargi. Nie może być przedmiotem skargi akt nieistniejący, a zatem niefunkcjonujący w obrocie prawnym, ponieważ brak jest wówczas przedmiotu zaskarżenia, który mógłby podlegać ewentualnej weryfikacji sądu administracyjnego. Jest to brak o charakterze przedmiotowym, nieusuwalny. Ponieważ zaskarżona uchwała w części dotyczącej obwodu łowieckiego [...] w dniu wniesienia skargi już nie obowiązywała, skarga ta była bezprzedmiotowa. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji postanowienia w oparciu o treść art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 sentencji postanowienia). Jednocześnie na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zwrócił skarżącym uiszczony wpis.