II SA/Go 732/25
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2026-01-28
Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, zamiast merytorycznie rozstrzygnąć sprawę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wykazało istnienia przesłanek do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Wady uzasadnienia decyzji organu I instancji nie stanowią samoistnej podstawy do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, jeśli organ odwoławczy mógł uzupełnić postępowanie dowodowe lub dokonać oceny zgromadzonego materiału. Brak wykazania przez organ odwoławczy konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, które nie mogłyby zostać uzupełnione przez organ odwoławczy, skutkuje naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu J.L. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy odmawiającą zezwolenia na prowadzenie spalarni zwłok zwierzęcych. Wójt odmówił wydania zezwolenia, wskazując na niezgodność planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przepisami szczególnymi oraz potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzi i środowiska, opierając się m.in. na opinii biegłej. SKO uchyliło decyzję Wójta, uznając, że organ I instancji naruszył przepisy postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, nie przeprowadzając jednak merytorycznej oceny sprawy. J.L. wniósł sprzeciw do WSA, kwestionując zasadność zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez SKO.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 stycznia 2026 r. sprawy ze sprzeciwu J.L. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz wnoszącego sprzeciw J.L. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wójt Gminy [...], powołując się na art. 7 ust. 6 i art. 8a ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2025 r. poz. 733; zwanej dalej: u.c.p.g.), art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; zwanej dalej: k.p.a.), § 3 i § 4 uchwały nr XXV/179/20 Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie ochrony przed bezdomnymi zwierzętami, prowadzenia schronisk dla bezdomnych zwierząt, a także grzebowisk i palarni zwłok zwierzęcych i ich części (Dz. Urz. Woj. z 2020 r., poz. 3085) i uchwałę nr XXVIII/192/21 Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2021 r. w sprawie zmiany uchwały nr XXV/179/20 Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie ochrony przed bezdomnymi zwierzętami, prowadzenia schronisk dla bezdomnych zwierząt, a także grzebowisk i spalarni zwłok zwierzęcych i ich części (Dz. Urz. Woj. z 2021 r., poz. 641; zwanych dalej łącznie: uchwałą o wymaganiach dla przedsiębiorców), po ponownym rozpatrzeniu wniosku J. L., ubiegającego się o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie prowadzenia spalarni zwłok zwierzęcych w miejscowości [...] przy ul. [...], orzekł o odmowie wydania zezwolenia wyżej wymienionemu prowadzącemu działalność gospodarczą po nazwą F. (dodatkowe miejsce wykonywania działalności: ul. [...], [...]) na prowadzenie działalności w zakresie spalarni zwłok zwierzęcych i ich części.
W uzasadnieniu organ wskazał, że J.L. i w dniu [...] czerwca 2022 r. wystąpił z wnioskiem o wydanie mu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie "prowadzenia spalarni zwłok zwierzęcych i ich części w [...] przy ul. [...]". Następnie organ podał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 6 u.c.p.g. zezwolenie na prowadzenie (...) spalarni zwłok zwierzęcych i ich części w drodze decyzji wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce świadczenia usług. Natomiast rada gminy w myśl art. 7 ust. 3a u.c.p.g. określa w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie przedmiotowych zezwoleń. Taką uchwałą jest wspomniana na wstępie uchwała o wymaganiach dla przedsiębiorców.
Wójt zweryfikował, czy w myśl przepisu art. 9 ust. 1c u.c.p.g. przedsiębiorca spełnił wymogi ustawowe, bowiem ich niespełnienie obliguje organ do odmowy wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 u.c.p.g., jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami lub nieczystościami ciekłymi: 1) jest niezgodny z wymaganiami ustawy i przepisami odrębnymi; 2) mógłby powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska; 3) (uchylony); 4) przedsiębiorca ma zaległości podatkowe lub zaległości w płaceniu składek na ubezpieczenie zdrowotne lub społeczne.
W związku z tym zacytował § 3 i § 4 uchwały o wymaganiach dla przedsiębiorców, zwracając szczególną uwagę na § 3 pkt 6 tej uchwały zgodnie
z którym spalarnia dla zwierząt powinna posiadać utwardzony i ogrodzony teren do prowadzenia działalności, zabezpieczony przed dostępem osób postronnych,
z zastrzeżeniem, że grzebowisko i spalarnia mogą być zlokalizowane tylko na terenie przewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na prowadzenie tego rodzaju działalności i w miejscu zapewniającym ochronę zdrowia ludzi, zwierząt i środowiska. Uchwałą nr XXXI/215/09 Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2009 r. uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miejscowości [...]. Działka nr [...], na której będzie realizowane przedsięwzięcie, położona jest na terenie oznaczonym symbolem "60 U, MN - teren pod zabudowę usługową z dopuszczeniem funkcji mieszkaniowej jednorodzinnej dla prowadzącego działalność gospodarczą", dla którego 1) ustalono dojazd do terenu publicznymi drogami dojazdowymi oznaczony i rysunku planu symbolem KDL1 i KD; 2) dopuszcza się adaptację i przebudowę istniejących budynków i budowli zgodnie z wyznaczonymi liniami zabudowy; 3) w przypadku realizacji funkcji mieszanej, funkcja usługowa nie może powodować uciążliwości dla funkcji mieszkaniowej; 4) w obszarze jednej działki budowlanej dopuszczono lokalizację maksymalnie jednego budynku mieszkalnego lub mieszkalno-usługowego oraz dwóch budynków gospodarczo-garażowych, nie dopuszcza się zabudowy szeregowej i bliźniaczej; 5) ustalano maksymalną wysokość nowej zabudowy na 8 m, liczonej od najniżej położonego narożnika budynku do najwyższego gzymsu/okapu głównej połaci dachu i 12 m do kalenicy dachu; 6) w przypadku nowej zabudowy należy stosować dachy dwuspadowe lub wielospadowe, spadki 20°- 50°, nie narzuca tę kierunku kalenicy; 7) nie dopuszczono nadbudowy i rozbudowy obiektów dawnych hangarów dla samolotów, dopuszczając się ich rozbiórkę.
Jednocześnie organ zaznaczył, że działka nr [...] na ul. [...] (teren objęty inwestycją) oraz tereny w bezpośrednim sąsiedztwie, przeznaczone są pod lokalizację zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usługowej, a planowana działalność nie ogranicza swojej uciążliwości wyłącznie do terenu, na którym będzie wykonywana, bowiem dotyczy również uciążliwości odorowej. Planowana inwestycja i jej oddziaływanie na ludzi, zwierzęta i środowisko na wskazanym terenie zostało wielopłaszczyznowo rozpatrzone – zdaniem organu - w opinii biegłej A.B. z [...] listopada 2024 r., w której autorka przywołuje i porządkuje szereg regulacji prawnych oraz stopniowo wskazuje na nieścisłości w dokumentacji i niezgodność inwestycji z aktami prawa miejscowego.
Organ wskazał na następujące wnioski biegłej podsumowujące całość opracowania:
1) Na dzień wykonywania opinii piec [...] nie posiada ważnych certyfikatów dopuszczenia dospalania odpadów przez [...] Ltd. nie może być dopuszczony do użytkowania. 2) W spalarni w [...] będą spopielane materiały niezgodnie z warunkami określonymi w rozdziale III załącznika III Rozporządzenia Komisji (UE) nr 14212011. Dla spalarni odpadów niskiej wydajności nie przewidziano spopielania zwłok zwierząt podkategorii zagrożenia wymienionej art. 8 lit, a) ppkt (v). 3) powstający w instalacji popiół nie może być wykorzystywany jako nawóz - produkt uboczny powstający w wyniku spopielania zwierząt, nie podlega przepisom ustawy o odpadach, ani nie został przebadany przez odpowiednie laboratorium zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2008 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o nawozach i nawożeniu. 4) Usuwanie zwłok zwierząt z dróg oraz gatunków łownych podlega pod przepisy ustawy o odpadach. Nie są to zwłoki zwierząt, które poniosły śmierć w inny sposób niż przez ubój, które mogą być unieszkodliwiane zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1069/2009, co jest przedmiotem złożonego wniosku. 5) Emisje do powietrza w decyzji Starosty [...] na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrzanie uwzględniają substancji typowych dla spalania tusz (PCDD/F - polichlorowanych dibenzo-pdiolisynifuranów) metali i metaloidów oraz odorów. 6) W czasie kontroli WIOŚ stwierdzono niezgodności w zakresie ilości przekazanych i zewidencjonowanych odpadów o kodzie 02 01 99 niezgodnie ze stanem rzeczywistym. 7) Wnioskodawca nie posiada pozwolenia na budowę dla omawianej instalacji, jedyną decyzję wydano dla zbiornika naziemnego o poj. 4,85 m3 oraz instalacji gazowej wewnętrznej w budynku gospodarczym. 8) Stwierdzono niezgodność pomiędzy podanym planowanym zużyciem gazu w skali roku w decyzji Starosty [...] na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, a pojemnością zbiornika naziemnego gazu. Ze specyfikacji pieca [...] wynika, że podane roczne zużycie gazu jest zawyżone, co najmniej 1000-krotnie. 9) Zebrany materiał pozwala stwierdzić, że prowadzona działalność gospodarcza została rozszerzona o spopielanie odpadów. Wbrew deklaracji wnioskodawcy, w piecu [...], nie są utylizowane materiały kategorii 1 klasyfikowane na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1069/2009, a odpady. 10) Wnioskodawca, zamierza zamontować kolejny piec o symbolu [...] także firmy [...]. 11) Nie są to piece do termicznego przekształcania odpadów, których przyjęcia odmówiły zakłady utylizacyjne, ze względu na możliwą obecność zanieczyszczeń. Piec lub piece wykorzystywane są niezgodnie z przeznaczeniem. 12) Zakłady utylizacyjne odmawiały prawdopodobnie przyjmowania odpadów w postaci martwych zwierząt z dróg zawierających zanieczyszczenia (metale, oleje i smary, tłuszcze, odpady z drewna, folii i innych opakowań). 13) Instalacja powinna zostać zlokalizowana na terenie przeznaczonym w planie miejscowym na gospodarowanie odpadami i oznaczonym odpowiednim symbolem "O". 14) W wyniku spalania martwych zwierząt do powietrza uwalniają się substancje gazowe i pyłowe o działaniu toksycznym, rakotwórczym,
a także uciążliwe zapachowo (odory) o zróżnicowanym negatywnym wpływie na zdrowie ludzi, krótko i długoterminowym. 15) Negatywne oddziaływanie dotyczy także różnych elementów środowiska: powietrza, gleby i ziemi (w tym wód gruntowych) oraz wód ze szczególnym uwzględnieniem ścieków. 16) Istnieje ryzyko zanieczyszczenia powierzchni ziemi, w tym terenów sąsiednich, w wyniku emisji zanieczyszczeń do powietrza. 17) Z dokumentacji sprawy nie wynika sposób odbierania poszczególnych rodzajów ścieków z terenu nieruchomości. Mogą one zawierać znaczne ilości preparatów dezynfekcyjnych.
Dalej w uzasadnieniu decyzji Wójt podał, że w celu uzupełnieniu opinii biegłej, pracownicy organu przeprowadzili również oględziny terenu, w trakcie których ustalono, że miejsce wnioskowanego przedsięwzięcia znajduje się w pobliżu budynków mieszkalnych. Najbliższe zabudowania jednorodzinne, tj. os. [...], znajduje się w odległości ok. 210 m, szkoła w odległości ok. 380 m, boisko piłkarskie w odległości ok. 147 m. Okoliczność ta sprzyja obawom mieszkańców przed niekontrolowanym rozprzestrzenianiem się gryzoni i insektów, co wpłynie na pogorszenie stanu zdrowia oraz jakość życia. W wyniku prowadzenia na terenie ich miejscowości tego typu działalności, spadnie wartość nieruchomości oraz spowoduje wyludnienie miejscowości. Działki z potencjalną możliwością zabudowy domów jednorodzinnych bezpośrednio graniczą z terenem inwestycji.
Jako podstawę odmowy organ wskazał art. 9 ust. 1c pkt 1 i pkt 2 u.c.p.g. Spalarnia zwłok zwierzęcych i ich części wraz z odzyskaniem popiołu jest niezgodna
z szeroko omówionymi przepisami, w tym przepisami szczególnymi, jak uchwała
o wymaganiach dla przedsiębiorcy. Przede wszystkim organ dostrzegł niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w myśl sugestii zawartych w ekspertyzie tego typu obiekt powinien zostać zlokalizowany z dala od zabudowań mieszkaniowych na terenie o innej funkcji niż mieszkalna. Dodatkowo inwestycja musi pozostawać społecznie akceptowalna, co w przedmiotowej sytuacji nie miało miejsca.
Wójt podkreślił ponadto, że [...] jest miejscowością, która dynamicznie się rozwija, a powstające zakłady oraz możliwość osiedlenia się w przyjaznym otoczeniu przyciągają nowych mieszkańców. Funkcjonowanie spalarni martwych zwierząt może wpłynąć negatywnie na chęć osiedlania się w tej miejscowości. Ponadto, inwestycja może również odstraszać potencjalnych przedsiębiorców z innych branż na prowadzenie działalności.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył ubiegający się o zezwolenie przedsiębiorca, zarzucając
- naruszenie art. 35 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6, 7, 8 i 12 k.p.a. przez nieuzasadnione niezałatwienie sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca;
- naruszenie art. 36 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. polegające na jego niezastosowaniu i niezawiadomieniu przez organ o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie, a co za tym idzie uniemożliwieniu skarżącemu przeprowadzenia sądowej kontroli działań organu;
- błędne wskazanie jako podstawy odmowy wydania zezwolenia ustaleń uchwały
nr XXXI/215/09 Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2009 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości [...], przez przyjęcie przez organ, że planowane przedsięwzięcie nie jest działalnością usługową; prowadzenie spalarni zwłok zwierzęcych i ich części jest działalnością usługową regulowaną ustawą, w konsekwencji czego planowane przedsięwzięcie wpisuje się w ustalenia planu miejscowego.
W odwołaniu skarżący podniósł również, że w decyzji organ wskazał na przeprowadzenie konsultacji społecznych w terminie od 11 lipca 2022 r. do 12 sierpnia 2022 r., czyli na etapie złożenia wniosku. Od tego czasu upłynęły już prawie 3 lata, dlaczego więc organ nie przeprowadził nowych konsultacji w chwili obecnej. Podkreślił, że w ubiegłym roku zorganizował dzień otwarty dla wszystkich zainteresowanych, którzy chcieli obejrzeć, jak przebiega proces spalania oraz jakie zapachy towarzyszą temu procesowi. Uczestnicy odwiedzający zakład byli zdziwieni, że proces spalania przebiegał bez odorów.
W ocenie odwołującego spełnia wszystkie wymogi zawarte w u.c.p.g. i uchwale
o wymaganiach dla przedsiębiorców i nie widzi żadnych przeciwwskazań do blokowania wydania pozytywnej decyzji na uruchomienie wnioskowanej działalności, która uzyskała pozytywną decyzję wydaną przez Powiatową Inspekcję Weterynaryjną w [...] dopuszczającą instalację spalarni do działania. Podkreślił też, że prowadzona działalność odbywa się pod nadzorem Powiatowej Inspekcji Weterynaryjnej w [...].
W związku z powyższym skarżący zażądał od organu II instancji uchylenia zaskarżonej decyzji i wydanie decyzji uwzględniającej jego wniosek
W ramach uzupełnienia odwołania skarżący przedłożył do akt sprawy protokół kontroli przeprowadzonej [...] kwietnia 2025 r. w zakładzie strony w [...] ul. [...] przez Inspekcję Weterynaryjną.
Decyzją z [...] czerwca 2025 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], powołując się na art. 138 § 2 w zw. z art. 6, art. 7, art. 11, art. 67 § 1, § 2 pkt 3, art. 68, art. 77 § 1, art. 79, art. 80, art. 85 § 1, art. 104 § 2 i art. 107 § 1 pkt 5 i § 3 k.p.a. oraz z art. 7 ust. 1 pkt 4, ust. 3 i art. 8a ust. 3 i art. 9 ust. 1c u.c.p.g., uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego jej rozpatrzenia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy w pierwszej kolejności przytoczył treść przepisów, które jego zdaniem mają zastosowanie w sprawie, tj. art. 7 ust. 1 pkt 4,
art. 7 ust. 1a, ust. 3 i ust. 6, art. 8 ust. 1, art. 8a ust. 1 i 2, art. 9 ust. 1, ust. 1b, ust. 1c u.c.p.g. oraz § 3 uchwały o wymaganiach dla przedsiębiorców.
Następnie Kolegium zauważyło, że odwołujący zwrócił się o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie prowadzenia spalarni zwłok zwierzęcych i ich części w miejscowości [...] (gmina [...]), to organ I instancji ponownie odmówił wydania wnioskowanego zezwolenia, cyt.: "Panu J.L., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą F. z siedzibą w [...],[...] (dodatkowe miejsce wykonywania działalności ul. [...], [...]) na prowadzenie działalności w zakresie "spalarni zwłok zwierzęcych i ich części", co jak już wskazywał uprzednio organ odwoławczy, nie spełnia wymogu z art. 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 7 ust. 6 i art. 8 ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., ani także wymogu art. 104 § 2 k.p.a. Zatem już samo rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji jest formalnie wadliwe, gdyż osnowa rozstrzygnięcia takiej decyzji (i to niezależnie od tego, czy byłaby ona pozytywna,
tj. stanowiła udzielenie zezwolenia, czy też byłaby odmową jego udzielenia) winno wprost wynikać zarówno jakiego przedmiotu działalności przedsiębiorcy dotyczy, jak też na jakim obszarze będzie ta działalność prowadzona (tu: wskazywać dane, konkretne miejsce prowadzania ww. spalarni, określone przez stronę we wniosku). Powyższa wada zaskarżonej decyzji nie podlega konwalidowaniu w toku instancji, gdyż organ
I instancji nie rozstrzygnął istoty sprawy, czyli nie orzekł w odniesieniu do całości żądania strony, jak tego wymaga przepis art. 104 § 2 k.p.a., a Kolegium może orzekać tylko w tożsamej sprawie, tj. takiej, która już uprzednio została rozstrzygnięta przez organ I instancji.
W ocenie Kolegium niezależnie od powyższego, organ I instancji w toku ponownie prowadzonego postępowania (po kasatoryjnej decyzji wydanej przez organ odwoławczy [...] września 2023 r., nr [...]) nie zastosował się do wszystkich wskazań Kolegium co do dalszego prowadzenia postępowania. W szczególności Wójt nieprzeprowadził postępowania dowodowego w niezbędnym zakresie, gdyż nawet oględziny planowanego miejsca prowadzenia przez stronę spalarni zwłok zwierzęcych i ich części, niezostały przeprowadzone (ani też udokumentowane) w sposób jaki przewidują to przepisy k.p.a. Tym samym organ I instancji dopuścił się w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, istotnego naruszenia co najmniej: art. 67 § 1, § 2 pkt 3, art. 68, art. 79 i art. 85 § 1 k.p.a., zwłaszcza, że o terminie przeprowadzanych oględzin organ zaniechał zawiadomić stronę, czyli Pana J.L.
Ponadto organ odwoławczy zauważył, że z zaskarżonej decyzji Wójta dalej nie wynika dlaczego (tj. jaka była podstawa prawna i faktyczna) wydania odmownej decyzji
w sprawie. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji dokonał w tym względzie niejasnych i lakonicznych "zważeń" i "ocen".
W ocenie Kolegium, organ I instancji istotnie naruszył co najmniej przepis procesowy, tj. art. 107 § 3 k.p.a., gdyż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ani nie wskazał jakich ustaleń faktycznych dokonał w sprawie, ani nie odniósł tychże do wymogów prawnych zawartych w ustawie, czy w uchwale o wymaganiach dla przedsiębiorców dla uzyskania przedmiotowego zezwolenia. Tym samym Wójt ponownie nie dokonał oceny ich spełnienia przez skarżącego, co z kolei stanowi naruszenie art. 77 § 1 w zw. z at. 80 w zw. z art. 104 § 2 k.p.a. Zdaniem organu są to kluczowe kwestie, które mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a nie zostały one ani dostatecznie, ani jednoznacznie ustalone czy wyjaśnione, a następnie ocenione
w oparciu o obowiązujące przepisy wraz z ich wskazaniem i wyjaśnieniem ich zastosowania przez organ I instancji.
Organ podkreślił, że decyzję można wydać tylko w oparciu o prawidłowo ustalony i udokumentowany stan faktyczny, czego w tej sprawie zabrakło, głównie na skutek zaniechanie przez organ zbadania, także w ramach kontrolnego sprawdzenia przez organ faktów podanych przez stronę we wniosku, tj. w procedurze przewidzianej
w art. 8a ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. (zaniechanie przeprowadzenia w tym zakresie stosownych dowodów, w tym zwłaszcza oględzin). Tymczasem okoliczności faktyczne, takie jak np. określenie terminu podjęcia działalności objętej wnioskiem oraz zamierzonego czasu jej prowadzenia (art. 8 ust. 1 pkt 6 u.c.p.g.) i okoliczności faktyczne podniesione przez samą stronę w odwołaniu oraz dokonane przez powołanego w sprawie biegłego "ustalenia faktyczne" co do funkcjonowania, pod wskazanym we wniosku adresem spalarni zwłok zwierzęcych nie zostały ani sprawdzone ani zweryfikowane przez organ
I instancji, a mogą mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w tej sprawie.
Kolegium zaznaczyło, że tylko prawidłowo i kompletnie poczynione przez organ ustalenia faktyczne, w prawidłowo ustalonym stanie prawnym, mogą stanowić podstawę do merytorycznego orzekania, gdyż tylko wówczas organ może formułować wnioski co do dopuszczalności udzielenia zezwolenia dla wnioskowanej przez stronę działalności. W tym aspekcie zaskarżona decyzja została dotknięta istotnymi wadami procesowymi, w szczególności naruszeniem przepisów procesowych, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., których nie może konwalidować w toku instancji Kolegium, ponieważ organ
I instancji, rozpatrując sprawę naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to w konsekwencji niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy podkreślił, że nie może zastępować organu I instancji w prowadzeniu postępowania zmierzającego do wyjaśnienia kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ prowadziłoby to do naruszenia prawa strony do dokonania ich oceny i rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie przez organy dwóch instancji.
Ponadto z uzasadnienia skarżonej decyzji nie wynika, aby organ I instancji przeprowadził jakąkolwiek analizę wniosku przedsiębiorcy (i dołączonych doń dokumentów) pod kątem zbadania, czy (i które) z warunków i wymogów dla prowadzenia działalności we wnioskowanym zakresie na terenie Gminy zostały spełnione, w tym zwłaszcza te wskazane w § 3 pkt 1, pkt 6, pkt 12, pkt 14, pkt 15
i pkt 19 uchwały o wymaganiach dla przedsiębiorców. Niezbadanie tych okoliczności stanowi o istotnym przekroczeniu przez organ granic swobodnej oceny dowodów, tj. procesowej normy prawnej wyrażonej w art. 80 k.p.a.
Reasumując Kolegium oceniło, że działania i zaniechania organu I instancji obarczone są wadami procesowymi, skutkującymi naruszeniem, co najmniej przepisów: art. 7, art. 67 § 1, § 2 pkt 3, art. 68, art. 77 § 1, art. 79, art. 80, art. 85 § 1, art. 104 § 2
i art. 107 § 1 pkt 5 i § 3 k.p.a. Tych wad procesowych postępowania pierwszoinstancyjnego, ze względu na zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 15 k.p.a., organ odwoławczy nie mógł konwalidować, co skutkuje koniecznością kasatoryjnego orzeczenia w tej sprawie.
W konsekwencji Kolegium zobligowało Wójta - w toku ponownie prowadzonego postępowania - do przeprowadzenia należytego postępowania wyjaśniającego wymaganego dla ustalenia, czy i jakie przesłanki prawne (ustawowe i te wynikające
z prawa miejscowego) zostały w sprawie spełnione dla wydania decyzji kończącej postępowanie w I instancji przez rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Kolegium wyjaśniło, że rozpatrując sprawę organ I instancji winien prawidłowo, tj. w zgodzie
z obowiązującymi przepisami, tak procesowymi jak i materialnymi, przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w pełnym zakresie, gromadząc i uzupełniając wymagany
i niezbędny materiał dowodowy, który następnie winien poddać ocenie, dając temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czego również w tej sprawie zabrakło, bowiem zaskarżona decyzja w istocie jest pozbawiona uzasadnienia prawnego
w rozumieniu art. 107 § 3 k.p.a.
W ocenie SKO, wskazane wyżej uchybienia procesowe stanowiły podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania jej do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji w trybie art. 138 § 2 k.p.a., gdyż decyzja została wydana przedwcześnie, tj. bez uzyskania kompletnego materiału dowodowego, a tym samym również bez przeprowadzenia prawidłowej analizy całokształtu materiału dowodowego, jak tego wymaga przepis art. 80 k.p.a., czyli z naruszeniem przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
W sprzeciwie skarżący podniósł, że postępowanie ciągnie się od [...] czerwca 2022 r., kiedy to złożył wniosek do Wójta w przedmiocie wydania decyzji o udzielenie zezwolenia na prowadzenie spalarni zwłok zwierzęcych i ich części w miejscowości [...] przy ul. [...], opisując przebieg postepowania i wydawanie przez organ I instancji decyzji odmownych, które następnie były uchylane w wyniku rozpoznania jego odwołań.
Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o wydanie wskazanej decyzji przez WSA lub też zobowiązanie Kolegium do wydania stosownej decyzji. W jego ocenie skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia będzie dalej skutkować przewlekłością załatwienia sprawy, jak również wyszukiwaniem przez urząd powodów do niewydania stosownej decyzji, pomimo spełnienia przez niego wszystkich wymagań określonych w uchwale o wymaganiach dla przedsiębiorców.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2025 r. została wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.
Stosownie do treści art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Do sprzeciwu od decyzji stosuje
się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (art. 64e p.p.s.a.). Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony
o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art. 151a § 1 p.p.s.a.). Natomiast w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji, sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 p.p.s.a.).
Sprzeciw, podobnie jak i skarga, należy do instytucji (środków zaskarżenia) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie instytucji (środków zaskarżenia) k.p.a. Z powołanego przepisu art. 64e p.p.s.a. wynika, że instytucja sprzeciwu ma charakter formalny i ograniczony, gdyż służy wyłącznie do zbadania prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy ustawowych przesłanek uchylenia decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Wniesienie sprzeciwu powoduje zatem wszczęcie postępowania o ograniczonym zakresie, obejmującym kontrolę decyzji administracyjnej z uwzględnieniem tylko kryteriów formalnych (por.
A. Kabat, P.p.s.a., Komentarz, Warszawa 2018, t. 3 do art. 64a).
W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935), wprowadzającej w postępowaniu sądowoadminstracyjnym instytucję sprzeciwu od decyzji podkreślono, że "sprzeciw nie będzie środkiem prawnym służącym kontroli materialno-prawnej podstawy decyzji ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych
z podstawami kasatoryjnymi" (por. uzasadnienie, VIII kadencja, druk sejm. nr 1186,
s. 61).
Stąd w postępowaniu ze sprzeciwu sąd ocenia jedynie, czy doszło do naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. Sąd nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach stron, lecz dokonuje oceny spełnienia w sprawie formalnych warunków wydania decyzji kasacyjnej. Rozstrzyganie na tym etapie o szczegółowych zagadnieniach natury materialnoprawnej byłoby przedwczesne (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2017 r., II OSK 3011/17).
Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza zatem konieczność dokonania przez sąd oceny czy w realiach konkretnej sprawy organ
II instancji w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasacyjnej jest ustalenie, czy wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., a więc odstąpienie od ogólnej zasady ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób.
Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy wystąpią łącznie następujące przesłanki: a) postępowanie przed organem I instancji było prowadzone z naruszeniem przepisów postępowania; b) konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Inne wady postępowania lub inne wady decyzji organu I instancji nie mogą być uznane za normatywną podstawę do wydania przez organ odwoławczy decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.
Powyższy przepis nie zawiera unormowań dotyczących istoty i treści tych przesłanek. Ich stwierdzenie pozostawiono właściwemu organowi odwoławczemu, który obowiązany jest dokonać w tym zakresie stosownych ustaleń na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy. Uzasadnione jest jednak stanowisko, że naruszenie przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym przyjęcie, iż wystąpiła pierwsza przesłanka, zachodzi gdy: a) organ pierwszej instancji nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego; b) gdy postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone, ale
z rażącym naruszeniem przepisów procesowych (np. czynności przeprowadził pracownik wyłączony ze sprawy, stronę pozbawiono udziału w postępowaniu);
c) gdy nastąpiło naruszenie przepisów postępowania przez nieustalenie istotnych okoliczności faktycznych, niezbędnych do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (por. B. Adamiak [w] B. Adamiak, J. Borkowski, K.p.a. Komentarz 2017,
s. 728–729; J.P. Tarno, Uprawnienia decyzyjne organu odwoławczego w świetle znowelizowanego art. 138 k.p.a. [w] Analiza i oceny zmian k.p.a. w latach 2010–2011, red. M. Błachucki, T. Górzyńska, G. Sibiga, Warszawa 2012, s. 231, A. Kabat, op. cit.,t. 3 do art. 64e).
Samo naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Zakończenie postępowania odwoławczego w sposób kasacyjny wymaga bowiem dodatkowo stwierdzenia, że zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2016 r., II OSK 2804/14). Podkreślić należy, że rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 138 § 2 k.p.a., może zapaść, jeżeli wątpliwości organu II instancji co do stanu faktycznego sprawy nie można wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a. Stosownie do treści art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję (§ 1). Jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, na zgodny wniosek wszystkich stron zawarty w odwołaniu, organ odwoławczy przeprowadza postępowanie wyjaśniające w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli przyczyni się to do przyspieszenia postępowania, organ odwoławczy może zlecić przeprowadzenie określonych czynności postępowania wyjaśniającego organowi, który wydał decyzję
(§ 2). Przepis § 2 stosuje się także w przypadku, gdy jedna ze stron zawarła
w odwołaniu wniosek o przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, a pozostałe strony wyraziły na to zgodę w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im zawiadomienia
o wniesieniu odwołania, zawierającego wniosek o przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy (§ 3). Przepisów § 2 i 3 nie stosuje się, jeżeli przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy byłoby nadmiernie utrudnione (§ 4).
Organ odwoławczy powinien zastosować powyższy przepis, gdy stwierdzi, że postępowanie dowodowe wymaga uzupełnienia, ponieważ nie zostały ustalone wszystkie istotne okoliczności faktyczne mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, bądź odmawia mocy dowodowej ustaleniom dokonanym przez organ I instancji. Ograniczenie postępowania dowodowego do postępowania uzupełniającego nie wyklucza dopuszczalności przeprowadzenia nowych dowodów i ustalenia nowych okoliczności faktycznych. Jedynie wówczas, gdy ujawnienie nowych okoliczności powoduje konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części bądź
w całości, co może prowadzić do powstania nowej sprawy, organ zobowiązany jest do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2023 r. sygn. akt I OSK 433/22). Zaznaczyć należy, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego obowiązkiem organu II instancji jest ponowna ocena całego zebranego materiału dowodowego, ewentualnie jego uzupełnienie, gdyż dokonuje on po raz drugi rozstrzygnięcia w całości tej samej sprawy, a nie jedynie oceny prawidłowości postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należało stwierdzić, że brak było podstaw do zastosowania przez Kolegium art. 138 § 2 k.p.a. przy uwzględnieniu argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd nie podziela przede wszystkim stanowiska Kolegium, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Wójta Gminy [...] jest formalnie wadliwe, gdyż z jej osnowy nie wynika jakiego przedmiotu działalności dotyczy, jak też na jakim obszarze będzie ta działalność prowadzona, a wada ta nie może być konwalidowana w postępowaniu odwoławczym, organ I instancji bowiem nie rozstrzygnął istoty sprawy, czyli nie orzekł
w odniesieniu do całości żądania strony, jak tego wymaga przepis art. 104 § 2 k.p.a. Analizując część wstępną decyzji oraz jej sentencję, w ocenie Sądu nie budzi żadnych wątpliwości, że jej rozstrzygnięcie stanowi o odmowie wydania zezwolenia skarżącemu prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą F.z siedzibą w [...],[...] na prowadzenie działalności w zakresie spalarni zwłok zwierzęcych i ich części w dodatkowym miejscu tj., przy ul. [...] w miejscowości [...]. Koreluje to również z treścią uzasadnienia. Stąd nie sposób uznać, że organ I instancji nie orzekł o istocie sprawy i całości żądania. Zresztą organ odwoławczy uznając, że rozstrzygnięcie nasuwa wątpliwości, mógł je w ramach swych kompetencji doprecyzować.
Sąd wprawdzie podziela stanowisko Kolegium, iż rzeczywiście uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jednakże nie oznacza to, że z tego powodu można było uchylić zaskarżone orzeczenie. Organ odwoławczy jest bowiem wyposażony przede wszystkim w kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko
w ograniczonym zakresie ma on kompetencje kasacyjne. Niedostatki uzasadnienia decyzji organu I instancji, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a., nie mogą stanowić samoistnej przyczyny uchylenia tej decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Samo naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez wadliwe skonstruowanie uzasadnienia decyzji nie może bowiem oznaczać, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (por. wyrok NSA z 13 września 2019 r., I GSK 1510/19, wyrok WSA w Kielcach z 11 grudnia 2019 r., II SA/Ke 889/19, wyrok WSA w Poznaniu z 18 lutego 2022 r., II SA/Po 477/21). Dostrzec bowiem należy, że czym innym "jest niewyjaśnienie zakresu sprawy o istotnym znaczeniu dla rozstrzygnięcia", a czym innym "ujawnienie powodów podjętego rozstrzygnięcia w uzasadnieniu decyzji" (por. wyrok WSA w Warszawie z 12 czerwca 2024 r., IV SA/Wa 1084/24). Stąd braki czy też lakoniczność uzasadnienia decyzji organu I instancji nie stanowi podstawy podjęcia rozstrzygnięcia wskazanego w art. 138 § 2 k.p.a.
Tym bardziej, że - wbrew twierdzeniom Kolegium - można zrekonstruować zarówno podstawę faktyczną, jak i podstawę prawną odmowy udzielenia skarżącemu zezwolenia na prowadzenia spalarni. Organ bowiem wyraźnie wskazał, że podstawę stanowił przepis art. 9 ust. 1c pkt 1 i 2 u.c.p.g., zgodnie z którym właściwy organ odmówi wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1, jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami lub nieczystościami ciekłymi: 1) jest niezgodny
z wymaganiami ustawy i przepisami odrębnymi; 2) mógłby powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska.
Niewątpliwe organ I instancji niezgodność z przepisami upatruje
w umiejscowieniu spalarni na terenie, który nie jest przeznaczony na ten cel
w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego (tj. 60 U, MN – zabudowa usługowa z dopuszczeniem zabudowy jednorodzinnej dla prowadzącego działalność gospodarczą), co jest jednym z wymogów stosownie do § 3 pkt 6 uchwały
o wymaganiach dla przedsiębiorców. W myśl tego przepisu spalarnie mogą być zlokalizowane tylko na terenie przewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na prowadzenie tego rodzaju działalności w miejscu zapewniającym ochronę zdrowia ludzi, zwierząt i środowiska. Wskazuje również na to przywołana przez organ I instancji opinia biegłej dr A.B, która w końcowych wnioskach, przytoczonych w uzasadnieniu decyzji (pkt 13 – str. 8) podkreśliła, iż tego rodzaju instalacja może zostać wzniesiona na terenie przeznaczonym dla zagospodarowania odpadów, oznaczonym symbolem "O". Również powyższe opinia, na którą organ I instancji powołuje się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje, iż planowana spalarnia może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska tj. na podstawę odmowy określoną w art. 9 ust. 1c pkt 2 u.c.p.g. Organ odwoławczy uchylił się od dokonania oceny powyższych przesłanek, oczekując od organu kompleksowej oceny wszystkich ewentualnych podstaw odmowy wynikających z przepisów prawa, tj. spełnienie warunków określonych w § 3 pkt 1, pkt 6, pkt 12, pkt 14, pkt 15 i pkt 19.
Jak już wyżej zwrócono uwagę, samo jednak naruszenie przepisów przez organ pierwszej instancji, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą. Zakończenie postępowania odwoławczego w sposób kasacyjny wymaga bowiem dodatkowo stwierdzenia, że zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i zakres tych okoliczności jest na tyle szeroki, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. mogłoby skutkować naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego – art. 15 k.p.a., dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 15 lipca 2021 , II SA/Rz 581/21).
W ocenie Sądu organ odwoławczy nie wykazał wskazanych okoliczności
w kontrolowanej sprawie. Organ wprawdzie wskazywał na konieczność kontrolnego sprawdzenia faktów podanych we wniosku o udzielenie zezwolenia w celu stwierdzenia, czy przedsiębiorca spełnia warunki wykonywania działalności objętej zezwoleniem
w trybie art. 8a ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., nie dostrzegając, że czynności te nie mają charakteru obligatoryjnego, ustawa bowiem posługuje się sformułowaniem "może". Ponadto organ wprost wskazuje na celowość podjęcia jedynie czynności polegających na przeprowadzeniu oględzin spełniających wymagania wynikające przepisu k.p.a., co w ocenie Sąd nie wykracza poza możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego przez organ odwoławczy w trybie art. 136 § 1 i 2 k.p.a. Natomiast jeśli chodzi
o spełnienie warunków określonych w § 3 pkt 1, pkt 12, pkt 14, pkt 15 i pkt 19 uchwały o wymaganiach dla przedsiębiorców organowi umknęło, że dokumentacja w tym zakresie znajduje się w aktach sprawy i poddana została również ocenie przez wspomniana biegłą. Przeprowadzenie powyższej czynności przez organ odwoławczy oraz dokonanie oceny zgromadzonej dokumentacji nie naruszy zasady dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a), a jednocześnie przyśpieszy postępowanie, które trwa już ponad trzy lata, trzykrotnie podejmowane były decyzje kasacyjne, przy jednoczesnym uwzględnieniu ponaglenia przez organ odwoławczy i skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ I instancji. Podsumowując - w ocenie Sądu - w kontrolowanej sprawie Kolegium nie wykazało uchybień procesowych organu I instancji, które skutkowałyby koniecznością zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Powołane przez organ odwoławczy okoliczności nie wypełniają przesłanek warunkujących wydanie decyzji kasacyjnej. Z powyższych względów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a., co uzasadniało jej uchylenie na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy powinien uwzględnić dokonaną przez Sąd ocenę prawną, mając na uwadze, że wydanie decyzji, o jakiej mowa w art. 138 § 2 k.p.a. jest dopuszczalne w drodze wyjątku od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy. Wymaga to jednak przeprowadzenia przez organ oceny zgromadzonego materiału dowodowego, po uprzednim jego ewentualnym uzupełnieniu, a nie jedynie na wskazaniu, że takiej oceny nie dokonał organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. O kosztach Sąd orzekł w pkt. II sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. Koszty te sprowadzają się do wpisu od sprzeciwu uiszczonego w wysokości 100 zł, wynikającej z § 2 ust. 1 pkt 6a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz. U z 2021 r., poz. 2193 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło