II SA/Go 74/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2010 r. w Gorzowie WIkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.K. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J.A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych postanawia: 1. zwolnić uczestniczkę od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2010 r. w sprawie ze skargi J.A. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...]. Dnia 29 kwietnia 2010 r. wpłynął do sądu wniosek uczestniczki postępowania –L.K. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku L.K. podała, że po potrąceniu pożyczki, spłacie kredytów dysponuje miesięcznie kwotą 1.020 zł (netto). Uczestniczka przedstawiła wydatki związane z eksploatacją mieszkania (woda 267,60 zł, energia elektryczna 186 zł, telefon 120 zł) a także z dojazdem do pracy (200 zł) i wizytami córki u ortodonty(160zł). Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej L.K. uzasadnia uwzględnienie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Należy wskazać, że z tytułu umowy o pracę L.K. osiąga dochód w wysokości 2.850 zł. Z przedłożonych dokumentów wynika, że po spłacie pożyczek i kredytów uczestniczka dysponuje dochodem w wysokości 1.020 zł (netto). Uczestniczka w celu pokrycie niezbędnych wydatków korzysta z karty kredytowej. W świetle zasad doświadczenia życiowego uprawniony jest wniosek, że posiadany dochód pozwala jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych uczestniczki i jej córki. L.K. nie posiada zatem możliwości pokrycia kosztów sądowych oraz wydatków związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek L.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.