II SA/Go 74/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2010 r. w Gorzowie WIkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.A. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych postanawia: 1. zwolnić skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 lutego 2010 r., J.A. został wezwany do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 500 zł. Dnia 18 lutego 2010 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że pobiera emeryturę w wysokości 852,73 zł. Skarżący oświadczył, że choruje na liczne schorzenia w postaci choroby serca, łuszczycy, astmy, jaskry i z tego tytułu ponosi znaczne koszty leczenia. J.A. podał, że mieszka wraz z matką, która pobiera emeryturę w wysokości 1000 zł (brutto). Skarżący przedstawił koszty ponoszone z eksploatacją mieszkania (opał - 2000 zł, energia elektryczna - 170 zł, woda - 70 zł, internet 59 zł). W uzupełnieniu wniosku skarżący przedłożył wyciąg z rachunku bankowego. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej J.A. uzasadnia uwzględnienie jego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Należy wskazać, że jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest niewielka emerytura w wysokości 852,73 zł (netto). Z przedłożonych dokumentów wynika, że skarżący cierpi na liczne schorzenia i z tego tytułu wydaje miesięcznie za zakup leków około 200 zł. Skarżący posiada środki pieniężne na rachunku bankowym (około 2.000 zł), ale pochodzą one z kredytu bankowego który otrzymał w celu sfinansowania wykonania elewacji w budynku mieszkalnym. Skarżący przedłożył decyzję właściwego organu w przedmiocie pozwolenia na wykonanie przedmiotowych prac. W świetle zasad doświadczenia życiowego uprawniony jest wniosek, że posiadany dochód pozwala jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego. Nie posiada zatem skarżący możliwości pokrycia kosztów sądowych oraz kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek J.A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.