II SA/Go 742/16
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-11-17
Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Jacek Jaśkiewicz, Krzysztof Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozporządzenie Wojewody w sprawie utworzenia parku krajobrazowego, które nie zostało uzgodnione z właściwymi miejscowo radami gmin, jest nieważne?Ratio decidendi
Rozporządzenie Wojewody tworzące park krajobrazowy, zgodnie z art. 16 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, wymaga uzgodnienia z właściwymi miejscowo radami gmin. Brak takiego uzgodnienia stanowi istotne naruszenie procedury, które uzasadnia stwierdzenie nieważności rozporządzenia w całości na podstawie art. 147 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy zaskarżył rozporządzenie Wojewody z 2006 r. w sprawie utworzenia Parku Krajobrazowego, zarzucając istotne naruszenie art. 16 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, polegające na braku uzgodnienia projektu rozporządzenia z właściwymi radami gmin. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności rozporządzenia. Sejmik Województwa, jako organ właściwy po nowelizacji przepisów, uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonego rozporządzenia w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego na rozporządzenie Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w sprawie [...] Parku Krajobrazowego stwierdza nieważność zaskarżonego rozporządzenia w całości.
W dniu 28 lutego 2006 r. Wojewoda, Na podstawie art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2004 , Nr 92 poz. 880 w wersji z dnia wydania rozporządzenia), wydał Rozporządzenie Nr [...] w sprawie [...] Parku Krajobrazowego.
Pismem z dnia [...] lipca 2016r. Prokurator Okręgowy wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na powyższe rozporządzenie zarzucając istotne naruszenie przepisu art. 16 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, polegające na braku uzgodnienia projektu rozporządzenia z właściwymi radami gmin. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozporządzenia
W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż z treści art. 16 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody wynika obowiązek Wojewody uzgodnienia z właściwymi miejscowo radami gminy projektu rozporządzenia m.in. w sprawie utworzenia parku krajobrazowego. W ocenie Prokuratora w przepisie tym ustawodawca wyraźnie wskazuje, że uzgodnieniom podlega projekt rozporządzenia, a więc całe rozporządzanie, ze wszystkimi ustaleniami w nim zawartymi, które mogą zostać zapisane z mocy art. 16 ust 3 ustawy o ochronie przyrody.
Zakwestionowane rozporządzenie Wojewody wprowadziło nowy opis granic [...] Parku Krajobrazowego na terenie Województwa oraz opis granic otuliny, ustalało szczególne cele ochrony Parku oraz zakazy obowiązujące na jego terenie. Prokurator podał, iż jak wynika z uzyskanych informacji od właściwych rad, projekt rozporządzenia Wojewody nr [...] z [...] lutego 2006 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego nie został uzgodniony z właściwymi miejscowo radami gmin (w tej sprawie z Radami w [...]). Stanowi to istotne naruszenie procedury uzgodnień określonej w art. 16 ust. 4 Ustawy o ochronie przyrody (w wersji z dnia jego wydania).
Skarżący podniósł również, że zaskarżone rozporządzenie zostało wydane "w sprawie [...] Parku Krajobrazowego", podczas gdy treści art. 16 ust. 3 i ust. 4 Ustawy o ochronie przyrody wynika, że wojewoda może wydać rozporządzenie, którym tworzy park krajobrazowy, zmienia jego granice, powiększa lub pomniejsza jego obszar, likwiduje go. W konsekwencji nazwa zaskarżonego rozporządzenia nie znajduje odniesienia do przedmiotu dokonanej regulacji. W tym względzie Prokurator przyjął, iż zaskarżone rozporządzenie jest w istocie rozporządzeniem w sprawie utworzenia parku krajobrazowego i w oparciu o art. 17 ust. 1 ustawy jego projekt wymagał uzgodnienia z właściwymi miejscowo radami gmin, co nie miało miejsca, a co niewątpliwie stanowi naruszenie art. 16 ust. 4 cytowanej ustawy.
W odpowiedzi na skargę Sejmik Województwa podał, iż zgodnie z ustawą z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz. U. z 2009 r. Nr 92, poz. 753 z późn. zm.) realizacja zadań wynikających z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie z dniem 1 sierpnia 2009 roku należy do kompetencji Sejmiku Województwa. Stosownie do przepisu art. 26 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. wojewodowie zobowiązani byli do przekazania organom przejmującym zadania i kompetencje, dokumentacji związanej wyłącznie z toczącymi się postępowaniami sądowymi i administracyjnymi, co też uczyniono. Nie przekazano żadnych dokumentów dotyczących wydanych rozporządzeń oraz spraw zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. W związku z powyższym Sejmik Województwa nie dysponuje dokumentacją dotyczącą powołania przez Wojewodę wspomnianego wyżej rozporządzenia. Ponadto Sejmik Województwa podał, iż dokonał analizy przekazanych przez Prokuraturę dokumentów oraz zarzutów i uzasadnienia wniesionej skargi przy uwzględnieniu aktualnego orzecznictwa i uznał skargę za zasadną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. 2016. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2016. 718 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie sąd stwierdził, że zaskarżone rozporządzenie Wojewody nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. wydane zostało z istotnym naruszeniem prawa uzasadniającym uwzględnienie wniesionej skargi i stwierdzenie jego nieważności w całości.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż na skutek nowelizacji ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody dokonanej na mocy art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz. U. z 2009 r. Nr 92, poz. 753) organem właściwym do występowania w niniejszym postępowaniu w roli organu administracji jest Sejmik Województwa (por. wyrok NSA z 10 stycznia 2013 roku, sygn. akt II OSK 1649/11, LEX nr 1341561).
Przechodząc do kontroli zaskarżonego rozporządzenia należy wskazać, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju (ust. 1). Utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru następuje w drodze rozporządzenia wojewody, które określa jego nazwę, obszar, przebieg granicy i otulinę, jeżeli została wyznaczona, szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części wybrane spośród zakazów, o których mowa wart. 17 ust. 1 ustawy, wynikające z potrzeb jego ochrony (ust. 3). Projekt rozporządzenia w sprawie utworzenia, zmiany granic lub likwidacji parku krajobrazowego wymaga uzgodnienia z właściwą miejscowo radą gminy (ust. 4).
Rację ma skarżący, że rozporządzenie Wojewody nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. stanowi w istocie rozporządzenie o utworzeniu parku krajobrazowego. Wynika to z jego treści, a także z przypisu do zaskarżonego rozporządzenia, w którym zawarto zapis, iż poprzedzające je Rozporządzenie nr [...] Wojewody w sprawie utworzenia [...] Parku Krajobrazowego traci moc z dniem wejścia w życie zaskarżonego rozporządzenia.
Skoro zatem zaskarżone rozporządzenie stanowiło o utworzeniu parku krajobrazowego w rozumieniu art. 16 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, wymagało zgodnie z art. 16 ust. 4 tej ustawy uzgodnienia z właściwymi radami gmin.
Bezsporne było, że projekt zaskarżonego rozporządzenia Wojewody nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. nie został uzgodniony z właściwymi miejscowo radami gmin (w [...]). Stanowiło to istotne naruszenie procedury uzgodnień określonej w art. 16 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozporządzenia.
Mając na względzie powyższe, Sąd – działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło