II SA/Go 76/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.C. o udzielenie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia do służby postanawia: ustanowić adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. postanowieniem z dnia 27 lutego 2009 r. odrzucił skargą A.C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia do służby. 18 marca 2009 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku A.C. między innymi podał, że jego rodzina składa się z czterech osób (żona, dwójka dzieci) a łączny dochód wynosi 2.768 zł (brutto). Skarżący oświadczył, że nie posiada oszczędności ani majątku. Wniosek jest uzasadniony. W przedmiotowej sprawie A.C. z mocy ustawy jest zwolniony od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 239 pkt 1d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podzielić pogląd wyrażony w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie należy uznać, że wniosek A.C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika jest uzasadniony. Sytuacja materialna skarżącego jest trudna. Dochód przypadający na członka rodziny skarżącego wynosi 690 zł (brutto). Jednocześnie w sprawie nie występują racjonalne przesłanki pozwalające uznać oświadczenie A.C. o braku oszczędności czy innego majątku za niewiarygodne. W świetle zasad doświadczenia życiowego w pełni uprawniony jest wniosek, iż posiadane środki pieniężne pozwalają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny. W konkluzji należy zatem stwierdzić, że wniosek A.C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jest uzasadniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.