II SA/Go 797/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy z dnia 30 marca 2017 r. nr XXXVII.30.2017 w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy na rok 2017 stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały. Rada Gminy uchwałą z 30 marca 2017 r. nr XXXVII.30.2017 - działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., dalej: u.s.g.) oraz art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2013 r., poz. 856 ze zm., dalej: u.o.z.) - przyjęła program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy na rok 2017 (Dz.Urz. województwa lubuskiego z 2017 r., poz. 995). Skargę na powyższą uchwałę wniósł Prokurator Rejonowy w części dotyczącej § 3, § 4 i § 10, zarzucając uchwale istotne naruszenie: 1. art. 11a ust. 2 pkt 2 u.o.z. poprzez niesprecyzowanie w § 3 zagadnień dotyczących opieki na kotami wolno żyjącymi, w tym m.in. nie wskazanie sposobu opieki, nie wskazanie w jaki sposób będzie odbywało się dokarmianie oraz nie wskazanie konkretnych miejsc dokarmiania, jak też konkretnych organizacji społecznych zajmujących się opieką nad wolno żyjącymi kotami, 2. art. 11a ust. 2 pkt 3 u.o.z. w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt (Dz.U. z 1998 r., nr 116, poz. 753, dalej: rozp. MSWiA), poprzez brak określenia w § 4 uchwały czasookresu odławiania zwierząt, jak też nie wskazanie konkretnych podmiotów, które będą zajmowały się odławianiem zwierząt, 3. art. 11a ust. 5 u.o.z. poprzez nie sprecyzowanie w § 10 uchwały sposobu wydatkowania środków przeznaczonych na realizację programu. Na podstawie tak sformułowanych zarzutów Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej uchwały w całości. Uzasadniając skargę skarżący wskazał, że z § 3 ust. 1 uchwały wynika, że sprawowanie opieki nad kotami wolno żyjącymi na terytorium Gminy realizuje się przy współpracy z organizacjami społecznymi, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Opieka obejmuje w szczególności dokarmianie, odrobaczanie i zwalczanie pasożytów zewnętrznych u dziko żyjących kotów na terenie ich przebywania (ust. 2). Zdaniem skarżącego powyższe zapisy pozostają na wysokim poziomie ogólności, nie odnoszą się wprost do konkretnego sposobu działania, nie wskazują sposobu sprawowania opieki nad kotami wolno żyjącymi, sposobu ich dokarmiania, nie wskazują konkretnego miejsca dokarmiania. Nadto w sposób bardzo ogólny wskazano podmioty mające zapewnić realizację tego konkretnie zadania, nie wskazując ich nazwy, adresu siedziby. W uchwale nie ujęto również zapisów mających na celu doprecyzowanie w jaki sposób będzie odbywało się odrobaczanie i zwalczanie pasożytów u wolno żyjących kotów, gdzie będzie się odbywało oraz kto konkretnie będzie tego dokonywał. W ocenie skarżącego ograniczenie się do ogólnych zapisów po pierwsze nie daje gwarancji czytelności samego programu, a w konsekwencji jego realizacji, a dodatkowo godzi w obowiązujące przepisy. Przepisy stosowane przy uchwalaniu programu są w swej wymowie jednoznaczne i wymagają kompleksowego uregulowania zawartych w nich kwestii bez względu na lokalne uwarunkowania. Odnosząc się do zarzut istotnego naruszenia art. 11a ust. 2 pkt 3 u.o.z. skarżący wskazał, że w związku z brzmieniem § 2 rozp. MSWiA, a który brzmi: "Wyłapywanie zwierząt bezdomnych ma charakter stały lub okresowy, w zależności od treści uchwały podjętej przez radę gminy, o której mowa w art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. Nr 11, poz. 724 i z 1998 r. Nr 106, poz. 668), zwanej dalej ustawą" organ stanowiący gminy powinien takie ustalenia zawrzeć w uchwale wskazując czy wyłapywanie zwierząt na terenie gminy będzie miało charakter stały czy też okresowy. W zaskarżonej uchwale takie zapisy nie zostały zawarte, stąd też – zdaniem skarżącego – uregulowanie wskazanej kwestii w § 4 uchwały nie spełnia swojej roli i jest sprzeczne ze wskazanymi przepisami prawa. W ocenie skarżącego rażącym naruszeniem art. 11a ust. 5 u.o.z. jest również nie wskazanie w § 10 uchwały sposobu wydatkowania środków przeznaczonych na realizację programu. Zgodnie z art. 11a ust. 5 u.o.z. program, o którym mowa w ust. 1 zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizacje oraz sposób wydatkowania tych środków. Koszty realizacji programu ponosi gmina. W § 10 uchwały Rada Gminy ograniczyła się jedynie do wskazania, iż na ten cel przeznaczona zostanie kwota 36.000 zł. Skarżący wyjaśnił, iż wnosi o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości albowiem pozostawienie w mocy niezakwestionowanych fragmentów uchwały byłoby nieuzasadnione z uwagi na fakt, iż we fragmentarycznym kształcie nie wypełniałaby w całości obowiązku wynikającego z delegacji ustawowej. Odpowiadając na skargę Gmina wyjaśniła, że jest gminą wiejską. Na jej terenie nie zostały zauważone oraz zgłoszone przez mieszkańców skupiska dziko żyjących kotów. Wobec powyższego w uchwalonym programie nie wskazano sposobu sprawowania opieki nad kotami wolno żyjącymi, miejsc ich dokarmiania, ponieważ zgłoszenia dotyczące kotów są bardzo rzadkie, a jeżeli występują to ich odławianiem zajmują się wyznaczenie przez Wójta Gminy pracownicy Urzędu, którzy posiadają odpowiedni sprzęt do tego służący. Gmina we własnym zakresie sprawuje opiekę nad tymi zwierzętami. W razie potrzeby zwierzęta te zostaną umieszczone w gospodarstwie rolnym znajdującym się w miejscowości [...], gdzie mogą przebywać do momentu znalezienia im właściciela. Ponadto Gmina w odpowiedzi na skargę wyjaśniła, że zapewnia opiekę weterynaryjną w Gabinecie Weterynaryjnym "A" G. i B.T.. Lekarze weterynarii na zlecenie Gminy dokonują odrobaczania, zwalczania pasożytów, uśpienia ślepych miotów, sterylizacji i kastracji oraz innych zabiegów które będą w danej sytuacji wymagane. Wyłapywanie zaś zwierząt w tym kotów wolno żyjących ma charakter okresowy i dokonuje się go na zgłoszenie mieszkańców. Natomiast środki finansowe są zabezpieczone w budżecie Gminy w kwocie 36 000 zł i będą wydatkowane na: opłaty za schronisko dla zwierząt, transport i przechowywanie zwierząt gospodarskich w gospodarstwie rolnym lub lecznicy dla zwierząt, różnych usług weterynaryjnych w tym: usypianie ślepych miotów, sterylizację i kastrację zwierząt w tym kotów dziki żyjących. W razie potrzeby dokarmienie dziko żyjących kotów. W piśmie z [...] września 2017 r. skarżący oświadczył, że popiera skargę z tym, że modyfikuje ją w części dotyczącej jej podstawy prawnej, zakresu zaskarżenia, tj. § 3, § 4, § 5 ust. 3, § 7 i § 10. W uzupełnieniu skargi odnosząc się do zarzutu o wysokim stopniu ogólności zapisów uchwały skarżący wskazał, że w § 5 ust. 3 uchwały Rada nie wskazała lekarza weterynarii lub zakładu leczniczego odpowiedzialnego za usypianie ślepych miotów, nie wypełniając tym samym delegacji ustawowej, określonej w art. 11a ust. 2 pkt 6 u.o.z. Podobne uwagi należy odnieść do § 7 uchwały, który w żaden sposób nie wyjaśnia w jaki sposób gmina będzie zachęcać posiadaczy zwierząt np. do ich elektronicznego znakowania, choć jest to fakultatywny element programu, zgodnie z ust. 2 art. 11a u.o.z., winien zatem zostać doprecyzowany. Natomiast w § 10 ust. 2 uchwały ustanowiono zapis, że "środki będą wydatkowane na podstawie zawartych umów i indywidualnych zleceń". Zapis ten zdaniem skarżącego jest zbyt ogólnikowy i nie wypełnia delegacji ustawowej, określonej w art. 11a ust. 5 u.o.z., bowiem nie wyjaśnia sposobu wydatkowania środków, tj. konkretnego wykazania jak rozdysponowana będzie przewidziana w programie kwota w odniesieniu do poszczególnych zadań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Przepis art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – dalej: p.p.s.a.) poddaje tak określonej kognicji sądów administracyjnych między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy na rok 2017, która została podjęta na podstawie art. 11a u.o.z. Zgodnie z tym przepisem - w brzmieniu obowiązującym w chwili podejmowania zaskarżonej uchwały - rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1 u.o.z. określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt (ust. 1). Program ten obejmuje: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt; 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt; 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt; 6) usypianie ślepych miotów; 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich; 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt ( ust. 2 ). Ponadto powyższy program może obejmować plan znakowania zwierząt w gminie (ust. 3) oraz zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków, przy czym koszty realizacji programu ponosi gmina (ust. 5). W orzecznictwie dominujące jest stanowisko uznające uchwałę określającą program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt za akt prawa miejscowego. Do przypisania takiego charakteru aktu wystarczy bowiem, aby zawierała ona co najmniej jedną normę o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, skierowaną do podmiotów zewnętrznych. W ocenie Sądu, normy prawne zawarte w Programie mają natomiast formę norm o charakterze generalnym (nie odnoszą się do indywidualnie oznaczonego podmiotu, lecz do pewnej kategorii potencjalnych adresatów) i abstrakcyjnym (nie są "konsumowane" poprzez jednokrotne zastosowanie, lecz mogą zostać wykorzystane w nieograniczonej liczbie przypadków w przyszłości) (por. wyroki NSA z 23 października 2014 r., sygn. akt II OSK 221/16, z 2 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 3051/15, wyrok WSA w Krakowie z 18 kwietnia 2011 r., II SA/Kr 175/11 oraz z 23 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 402/11, wyroki WSA w Opolu: z 22 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 247/14; z 31 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 325/14; z 25 września 2014 r., sygn. akt II SA/Op 391/14). Podobne stanowisko wyrażane jest również w piśmiennictwie (por. J. Bobrowicz, "Kwalifikacja aktu normatywnego jako aktu prawa miejscowego na przykładzie uchwały w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi i zapobiegania bezdomności zwierząt", Administracja, Teoria, Dydaktyka, Praktyka - nr 4 z 2012 r., s. 44). W myśl art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Z kolei art. 91 ust. 1 u.s.g. przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Analiza całości przepisu art. 91 u.s.g., w szczególności treść ust. 4, stanowiącego, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa, prowadzi przy tym do wniosku, że stwierdzenie nieważności uzasadnione jest wystąpieniem istotnego naruszenia prawa. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90 (art. 91 ust. 1 zd. 2 u.s.g.). W myśl art. 93 u.s.g., po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. Natomiast w tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Takie uprawnienie w stosunku do uchwały organu gminy przysługuje również prokuratorowi, a to na mocy przepisu art. 70 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2016 r. , poz. 177 ze zm.), przewidującego, że jeżeli uchwała organu samorządu terytorialnego jest niezgodna z prawem prokurator - oprócz możliwości zwrócenia się o zmianę lub uchylenie wadliwej uchwały - może także wystąpić o stwierdzenie jej nieważności do sądu administracyjnego. Z uprawnieniem tym korelują przepisy art. 8, art. 50 § 1, art. 52 § 1 oraz art. 53 § 3 p.p.s.a. W szczególności, stosownie do art. 53 § 3 zd. 2 p.p.s.a. prokurator nie jest związany terminem zaskarżenia przewidzianym w art. 53 § 1-3 p.p.s.a. w sytuacji skargi na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Ponadto Prokurator nie jest obowiązany skierować przed złożeniem skargi wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. W tej kwestii odwołać się należy do przepisów u.s.g., w której mowa o dwóch rodzajach naruszeń prawa, które mogą być wywołane przez ustanowienie aktów uchwalanych przez organy gminy. Mogą być to naruszenia istotne lub nieistotne (art. 91 u.s.g.). Jednak i tu brak ustawowego zdefiniowania obu naruszeń, stwarza konieczność sięgnięcia do stanowiska wypracowanego w tym zakresie w doktrynie i w orzecznictwie. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. wyroki NSA z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, Lex nr 33805; z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, Lex nr 25639). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić więc tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym. Nie jest jednak konieczne, aby było to rażące naruszenie, warunkujące stwierdzenie nieważności decyzji czy postanowienia, o jakim mowa w przepisie art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23). Natomiast w przypadku nieistotnego naruszenia nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Przechodząc do merytorycznej oceny poszczególnych przepisów zaskarżonej uchwały przede wszystkim należy zauważyć, iż Sąd podziela zarzuty skarżącego w stosunku do § 3 ust. 1 zaskarżonej uchwały stanowiącego, iż sprawowanie opieki nad kotami wolno żyjącymi na terytorium Gminy realizuje się przy współpracy z organizacjami społecznymi, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Opieka obejmuje w szczególności dokarmianie, odrobaczanie i zwalczanie pasożytów zewnętrznych u dziko żyjących kotów na terenie ich przebywania (ust. 2). Powyższe przepisy w ocenie Sądu nie są bowiem dostatecznie konkretne. Program - co wielokrotnie i zgodnie podkreśla się w orzecznictwie, mając na uwadze celowościową wykładnię art. 11a u.o.z. - musi być dostosowany do warunków i okoliczności występujących oraz przewidywanych w danym roku i nie można mu nadawać charakteru ogólnych ram, które dopiero wymagałyby dalszej konkretyzacji. Stąd tak silnie akcentuje się, że wykonawczy charakter aktu nie zostanie zachowany, jeżeli pominie się w nim sposób sprawowania opieki nad zwierzętami bezdomnymi, w tym przypadku kotami wolno żyjącymi, czyli sposób ich dokarmiania i miejsca dokarmiania. Wykonawczy charakter aktu nie zostanie także zachowany jeśli pominie się w nim - jak uczyniła to Rada Gminy w zaskarżonej uchwale - konkretne podmioty (organizacje społeczne) realizujące zadania w nim przewidziane. Z uwagi na konkretność zapisów uchwały w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, także nie jest wystarczające wskazanie, że opieka ta obejmuje w szczególności dokarmianie, odrobaczanie i zwalczanie pasożytów zewnętrznych u dziko żyjących kotów na terenie ich przebywania, bez konkretnego wskazania w jaki sposób będzie odbywało się odrobaczanie i zwalczanie pasożytów u wolno żyjących kotów, gdzie będzie się odbywało oraz kto konkretnie będzie tego dokonywał. Trafne są również zarzuty skargi odnoszące się do § 4 zaskarżonej uchwały stanowiącego, iż odławianie bezdomnych zwierząt z terenu Gminy realizują organizacje pozarządowe, którym gmina zleci wykonanie tego zadania, a które mają przeszkolonych przedstawicieli w zakresie podejmowania interwencji doraźnych lub planowanych w zakresie odławiania zwierząt, a także posiadają odpowiedni do tego celu sprzęt (ust. 1). Odłowione bezdomne zwierzęta przekazywane są do schroniska (ust. 2). Odłowione zwierzęta gospodarskie oddawane są pod opiekę gospodarstwa rolnego wskazanego w § 8 (ust. 3). Odławianie zwierząt bezdomnych i ich transport odbywa się zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa (ust. 4). Słuszna w tym zakresie jest uwaga skarżącego, iż zgodnie z treścią § 2 rozp. MSWiA wyłapywanie zwierząt bezdomnych ma charakter stały lub okresowy, w zależności od treści uchwały, podjętej przez radę gminy, o której mowa w art. 11 ust. 3 u.o.z. Zatem organ stanowiący gminy powinien takie ustalenia zawrzeć w uchwale, wskazując czy wyłapywanie zwierząt na terenie gminy będzie miało charakter stały czy też okresowy. W zaskarżonej uchwale takie zapisy nie zostały zawarte, stąd też – jak słusznie podnosi skarżący - uregulowanie wskazanej kwestii w § 4 uchwały nie spełnia swojej roli i jest sprzeczne z ww. przepisami prawa. Zasadne są również zarzuty skargi odnoszące się do § 10 ust. 1 zaskarżonej uchwały stanowiącego, iż na realizację programu zgodnie z budżetem Gminy na rok 2017 przeznaczono 36.000 zł oraz zarzuty sformułowane w stosunku do § 10 ust. 2 stanowiącego, iż środki finansowe będą wydatkowane na podstawie zawartych umów i indywidualnych zleceń w zależności od potrzeb. Przepis ten w powyższym kształcie w sposób niewłaściwy realizuje bowiem delegację ustawową wynikającą art. 11a ust. 5 u.o.z. W sposób niedostateczny, określa sposób wydatkowania tych środków, przeznaczając łącznie kwotę 36.000 zł na wszystkie cele wynikające z art. 11a ust. 2 u.o.z. (bez ich konkretyzacji z rozbiciem na poszczególne cele) oraz kwotę na cel określony w art. 11 ust. 3 u.o.z. W ocenie Sądu, użyte przez ustawodawcę określenie "sposób wydatkowania środków finansowych", oznacza przedstawienie w programie, jako obligatoryjnego elementu, sposobu rozdysponowania puli środków finansowych przeznaczonych na poszczególne cele i założenia przyjęte w programie. Czym innym jest wskazanie sposobów realizacji celów programu, a czym innym konkretne i jednoznaczne ustalenie w ramach przewidzianych środków sposobów ich wydatkowania, które z oczywistych względów powinny być zgodne z celami i przyjętymi założeniami programu. Przez określenie sposobów wydatkowania należy rozumieć wskazanie konkretnych form ich wykorzystania, ukierunkowanych na osiągnięcie celów programu. Narusza art. 11a ust. 5 u.o.z. pozostawianie organowi wykonawczemu gminy albo innym podmiotom współdziałającym w wykonaniu uchwały swobody w zakresie sposobu wydatkowania takich środków, względnie precyzowania tegoż sposobu w zawieranych umowach. Tylko powiązanie uchwalonej kwoty środków finansowych przeznaczonych na realizację programu z konkretnym sposobem ich wydatkowania pozwala przyjąć, że nie jest on fikcją i umożliwia faktycznie wykonanie poszczególnych zadań, które są liczne, zgodnie z przyjętymi w uchwale priorytetami (por. wyrok WSA w Krakowie z 19 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 221/16, wyrok WSA w Opolu z 29 września 2015 r., sygn. akt II SA/Op 253/15, wyroki WSA we Wrocławiu z 14 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 676/14, z 14 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 752/14). Sąd podzielił także zastrzeżenia Prokuratora, co do § 5 ust. 3 zaskarżonej uchwały, stanowiącego, że w celu ograniczenia przyrostu populacji bezdomnych zwierząt ślepe mioty będą usypiane w schronisku i gabinecie weterynaryjnym, z którym Gmina zawrze umowę na świadczenie usług weterynaryjnych. W takim kształcie zakwestionowany przepis niewątpliwie nie realizuje bowiem delegacji wynikającej z art. 11a ust. 2 pkt 6 u.o.z., w myśl którego program obejmuje usypianie ślepych miotów. Podkreślić należy, iż rada gminy - w celu wypełnienia normy przepisu art. 11a ust. 2 pkt 6 u.o.z. - powinna wskazać expressis verbis konkretny podmiot (podmioty) odpowiedzialny za usypianie ślepych miotów. Przyjęcie, że wskazanie konkretnych podmiotów realizujących obowiązki wymienione w uchwale nastąpi dopiero w drodze umowy cywilnoprawnej zawieranej z konkretnym podmiotem, nie mieści się w granicach ustawowej podstawy. Zasadna jest wreszcie uwaga skarżącego, iż w § 7 zaskarżonej uchwały nie wyjaśniono w jaki konkretnie sposób Gmina będzie zachęcać posiadaczy zwierząt np. do ich elektronicznego znakowania, choć niewątpliwie jest to fakultatywny element programu, zgodnie z ust. 3 art. 11a u.o.z. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.