II SA/Go 799/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.), Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Protokolant Sekretarz sądowy Monika Nowak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 lutego 2007 przy udziale sprawy ze skargi E.W.-G. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienie terminu do wniesienia odwołania Oddalono skargę W dniu [...] listopada 2005r. Burmistrz, działając na wniosek Przedsiębiorstwa "P" A., B. spółki jawnej decyzją nr [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku hali magazynowo-produkcyjnej wyrobów ceramicznych za zakład produkcji biopaliwa oraz izolacji dwóch zbiorników po 50 m³ i trzech po 30 m³ pojemności w hali i na zewnątrz czterech zbiorników po 50m³ i jednego po 30 m³ pojemności na działce nr [...]. Decyzja została doręczona ówczesnemu pełnomocnikowi skarżącej spółce w dniu [...] grudnia 2005r. Termin do wniesienia odwołania od powyższej decyzji upłynął dnia 15 grudnia 2005r. Pismem z [...] marca 2006r. skarżąca E.W.-G. złożyła odwołanie od powyższej decyzji w przedmiocie warunków zabudowy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Za odwołującą działała w tej sprawie matka H.K.-K. powołując się na udzielone w formie notarialnej pełnomocnictwo z dnia [...] listopada 2001r. W uzasadnieniu wniosku jako przyczynę uchybienia wskazała, iż przedmiotowa decyzja została doręczona działającemu w tym czasie w jej imieniu pełnomocnikowi W.C., który odebrał ją 1 grudnia 2005r. Zdaniem strony skarżącej działający wbrew interesowi strony zastępca procesowy zataił fakt odbioru decyzji. Ponadto skarżąca wskazała na szereg działań, które pełnomocnik procesowy miał podjąć wbrew jej interesom procesowym. Gdyż w dniu [...] grudnia 2005r. złożył w imieniu skarżącej do Burmistrza oświadczenie o cofnięciu sprzeciwu, co do umiejscowienia w bezpośrednim sąsiedztwie zakładu produkcji biopaliwa, pomimo wiedzy, iż E.W.-G. neguje tą inwestycję. W opinii skarżącej powyższe działania zostały zainspirowane przez inwestorów zakładu biopaliw Pana B. i A., których celem było oddalenie ewentualnego odwołania skarżącej. Konkludując skarżąca wskazała, iż opisane działania pełnomocnika W.C. dowodzą, iż dopuścił się on czynu zabronionego z art. 276 § 1 kk. Zdaniem skarżącej przedstawione okoliczności w jednoznaczny sposób potwierdzają i uprawdopodobniają brak winy skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z treścią art. 58 § 1 kpa. Swoją prośbę o przywrócenie uchybionemu terminowi uzasadniła tym, iż o decyzji Burmistrza faktycznie powzięła wiadomość dopiero w dniu [...] marca 2006r., kiedy to organ pierwszej instancji pisemnie poinformował ją o fakcie uprzedniego doręczenia decyzji jej ustanowionemu pełnomocnikowi (data pełnomocnictwa [...] listopada 2005 r. ). Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [...] kwietnia 2006r. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a następnie stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania (nr [...]). W uzasadnieniu organ drugiej instancji podał, że zaskarżona decyzja została doręczona stronie w dniu 1 grudnia 2005r., co bezpośrednio wynika z potwierdzenia odbioru decyzji przez pełnomocnika skarżącej. Dlatego też odwołanie od wyżej wymienionej decyzji powinno być wniesione najpóźniej w dniu 15 grudnia 2005r. Kolegium wskazało, iż uchybienie przez stronę terminowi skutkuje niemożnością merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Równocześnie organ II instancyjny podkreślił, iż czynność dokonana przez stronę bez zachowania ustawowego terminu nie może wywołać żadnych skutków procesowych. Powyższe postanowienia skarżąca zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wnosząc o ich uchylenie w całości, podnosząc zarzuty naruszenia szeregu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) art. 7, 8, 11, 6 i art. 77 § 1 kpa, a także przepisów art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu skargi skarżąca argumentowała, iż organ drugiej instancji rozstrzygnął sprawę bez przeprowadzenia rzetelnej analizy stanu faktycznego sprawy, gdyż ówczesny pełnomocnik skarżącej W.C. działał na jej niekorzyść zatajając fakt odbioru decyzji. Nadto skarżąca powołując się na treść art. 58 § 2 kpa wskazała, iż w dniu 20 marca 2006r. faktycznie ustała przyczyna uchybienia terminowi do złożenia odwołania od decyzji Burmistrza z dnia [...] listopada 2005r., gdy wtedy to skarżąca dowiedziała się o treści decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi wskazując, że złożenie odwołania z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony skutkuje niemożnością merytorycznego rozpoznania sprawy. Jednocześnie organ II instancji wyjaśnił, iż na etapie procedowania nie doszło do naruszenia żadnej z obowiązujących zasad Konstytucji czy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), przywoływanej dalej jako" P.p.s.a.", tutejszy Sąd rozdzielił skargi wniesione przez skarżącą E.W.-G. na dwa ostateczne postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2006r. tj. postanowienie nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza z dnia [...] listopada 2005r. w przedmiocie ustalenia, na wniosek Przedsiębiorstwa "P" B. i A. Spółka jawna, warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku hali magazynowo-produkcyjnej wyrobów ceramicznych (sygn. akt II SA/Go 393/06) oraz na postanowienie nr [...] o stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w powyższej sprawie (zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Go 394/06). Mając na uwadze powyższe Sąd, w sprawie o sygn. akt II SA/Go 394/06 postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2006 r., na podstawie art. 125 § 1 pkt. 1 P.p.s.a. zawiesił z urzędu postępowanie sądowoadministracyjne uznając, że jego rozstrzygniecie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego. Wyrokiem z dnia 22 listopada 2006 r. sygn. akt II SA/Go Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę E.W.-G. na wskazane wyżej ostateczne postanowienie Kolegium o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Orzeczenie to stało się prawomocne z dniem 23 grudnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją wskazaną w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych ostatecznych decyzji i postanowień pod względem zgodności z prawem. Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu, iż zostało wydane z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Przedmiotowe postanowienie to zostało podjęte po prawidłowo przeprowadzonej analizie materiału dowodowego, a dokonana przez organ odwoławczy ocena prawna stanu faktycznego jest zgodna z obowiązującymi przepisami. Zgodnie z art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, odwołanie od decyzji organu administracji publicznej pierwszej instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia jej doręczenia stronie. Przy czym w myśl art. 40 § 2 Kpa, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi, a czynności dokonane wobec pełnomocnika wywierają skutek dla strony. Termin określony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym dla strony, a zatem jego uchybienie powoduje, że czynność prawna podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Warunkiem skuteczności czynności prawnej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie wydając postanowienie przewidziane w art. 134 K.p.a., chyba że strona prosi o przywrócenie uchybionego terminu stosownie do art. 58 i następnych K.p.a. i wniosek ten zostanie uwzględniony. Na marginesie należy wskazać, że rozpatrzenie przez organ odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości - art. 16 § 1 k.p.a. (wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 listopada 1999 r., sygn. akt I SA 330/99, niepubl.; wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 18 października 1995 r., sygn. akt SA/Gd 2865/94, niepubl.). W tej sytuacji stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 K.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego, czy odwołujący się przekroczył termin określony w art. 129 § 2 K.p.a. Wobec złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu nie mogło mieć miejsca przed ostatecznym rozpoznaniem wniosku strony o przywrócenie terminu, gdyż postanowienie przywracające termin wyłącza możliwość wydania postanowienia o uchybieniu terminu odwołania. Prawomocnym wyrokiem z dnia 22 listopada 2006 r. sygn. akt II SA/Go 393/06 tutejszy Sąd oddalił skargę E.W.-G. na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wobec czego uznał, za prawidłową i zgodną z przepisami prawa dokonaną przez Kolegium ocenę, iż w sprawie po pierwsze nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a po wtóre nie zaistniały przesłanki do przywrócenia tego uchybionego terminu. Orzeczenie to miało zatem wobec orzeczenia Sądu w niniejszym postępowaniu charakter prejudycjalny. Zgodnie z przepisem art. 170 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W myśl przepisów art. 170 i art. 171 P.p.s.a., rozpoznając niniejszą sprawę niedopuszczalnym byłoby zatem ponowne rozpoznawanie przez Sąd tych okoliczności, które stanowiły przedmiot rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt II SA/Go 393/06. Wobec powyższego, uwzględniając uprzednią ostateczną odmowę przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania, przedmiot oceny Sądu w niniejszej sprawie stanowiła jedynie okoliczność czy prawidłowo organ odwoławczy ustalił stan faktyczny sprawy w zakresie wiążącego stronę terminu wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza oraz terminu jego rzeczywistego złożenia przez stronę. Odnosząc powyższe rozważania na grunt stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać należy, iż zarówno z treści skargi, jak i z akt sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2005r. ówczesnemu pełnomocnikowi skarżącej W.C. skutecznie doręczono decyzję Burmistrza z dnia [...] listopada 2005r. Co prowadzi do wniosku, iż czternastodniowy termin do wniesienia odwołania dla strony faktycznie upłynął w dniu [...] grudnia 2005r. Także późniejsze odwołanie pełnomocnictwa (oświadczenie doręczono organowi [...] stycznia 2006 r.), nie ma wpływy na bieg terminu dla wniesienia odwołania. Na marginesie należy zauważyć, iż pełnomocnik skarżącej jej matka H.K. – K. w dniu [...] grudnia 2005 r. przeglądała akta sprawy administracyjnej (notatka), zatem najpóźniej w tym dniu strona miała możliwość zapoznania się z treścią decyzji z [...] listopada 2005 r. Analiza akt sprawy jednoznacznie potwierdza bezsporny fakt, iż odwołanie od decyzji Burmistrza z dnia [...] listopada 2005r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu strona wniosła z uchybieniem ustawowego terminu - dopiero w dniu [...] marca 2006 r. (data wpływu do organu). Rację ma organ drugiej instancji wskazując, iż środek zaskarżenia decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji wniesiony po upływie ustawowego terminu, który jeśli nie został przywrócony stronie, skutkuje niemożnością merytorycznego rozpatrzenia odwołania. W tej sytuacji konsekwencją ostatecznego negatywnego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, na podstawie art. 134 Kpa, jest obowiązek stwierdzenia przez organ odwoławczy, że czynność (wniesienie odwołania) została dokonana po terminie określonym w art. 129 § 2 Kpa. Z tych powodów Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa i dlatego na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest samodzielne ponoszenie przez strony postępowania kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ww. ustawy). Wobec oddalenia skargi, zgodnie z przepisem art. 200 a contrario P.p.s.a., stronie skarżącej nie przysługuje zwrot kosztów postępowania asesor WSA sędzia WSA sędzia WSA Joanna Brzezińska Ireneusz Fornalik Aleksandra Wieczorek