II SA/Go 801/10

Dnia 8 grudnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.B. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie udzielenia wyjaśnień p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. D.B. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o zajęcie stanowiska w sprawie pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], a także w kwestii zajęcia przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej świadczeń w miesiącu lipcu i sierpniu 2010 r. Po uzyskaniu wyjaśnień Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w powyższej kwestii, pismem z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało D.B., iż powyższe pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] czerwca 2010 r. jest wezwaniem do zapłaty i wskazaniem sposobu uiszczenia należności zasądzonej wyrokiem Sądu Okręgowego Wydziału Cywilnego z dnia [...] marca 2009 r., sygn. akt I C 396/08, zasądzającego od D.B. na rzecz Miasta– Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej kwotę 1.000 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu. Nadto nie dokonano żadnego zajęcia przyznanych stronie świadczeń pieniężnych, natomiast wielokrotnie informowano stronę, że powinna odebrać zasiłki z kasy MOPS, a następnie dokonać wpłaty. Analiza akt sprawy i treści pisma przeprowadzona przez Kolegium wykazała, że treść wniosku D.B. nie powoduje konieczności wydawania w sprawach w nich poruszanych decyzji administracyjnych Dodatkowo Kolegium poinformowało wnioskodawczynię o zakresie właściwości rzeczowej samorządowych kolegiów odwoławczych, a także o możliwości złożenia skargi w trybie przepisu art. 227 i następnych kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli strona nie jest zadowolona z działań Ośrodka Pomocy Społecznej. Na powyższe pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego D.B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując zasadność zaskarżonego pisma oraz wnosząc o jego anulowanie, korektę weryfikację, kasację rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie wskazując, iż pismo informacyjne, za jakie uznać należy stanowisko organu w przedmiotowej sprawie, nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w przepisie art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli sądów administracyjnych. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. W rozpatrywanej sprawie zasadniczym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia było to, czy pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2010 r. stanowi jedną z prawnych form działania administracji wskazanych wart. 3 p.p.s.a. W szczególności należało rozważyć, czy akt ten mieści się w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) mają charakter zewnętrzny, co oznacza, że są skierowane do podmiotu nie podporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność, 3) są skierowane do indywidualnego podmiotu, 4) mają charakter publicznoprawny oraz 5) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Lewis Nexis, Warszawa 2006, str. 29-30; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, str. 59-60). Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s.29-30). Skierowane do skarżącej pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2010 r. nie posiada tej ostatniej cechy, brak jest bowiem bezpośredniego związku między treścią pisma organu a sferą praw i obowiązków skarżącej. Zaskarżone pismo Kolegium ma charakter wyłącznie wyjaśniający, informacyjny, a jego treść nie zawiera konkretyzacji w odniesieniu do skarżącej jakiegokolwiek uprawnienia lub obowiązku, co prowadzi do wniosku, że pismo to nie podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a skarga podlega odrzuceniu.