II SA/Go 815/07

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-02-27

Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Mirosław Trzecki, Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo informacyjne Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zawierające odmowę udzielenia porad prawnych i wyjaśnień dotyczących przepisów ustawy o pomocy społecznej, podlega kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 PPSA?
Ratio decidendi
Pismo informacyjne organu, które nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia i nie kształtuje stosunków prawnych, nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad decyzjami administracyjnymi, postanowieniami kończącymi postępowanie lub rozstrzygającymi co do istoty, a także innymi aktami i czynnościami wymienionymi w art. 3 § 2 PPSA, jednak pismo informacyjne nie mieści się w tym katalogu.
Stan faktyczny
Strona zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z prośbą o wyjaśnienie zagadnień prawnych wynikających z ustawy o pomocy społecznej, w tym zasad przeprowadzania wywiadu środowiskowego. Kolegium odmówiło udzielenia porad prawnych i wyjaśnień, wskazując, że nie leży to w jego kompetencjach i że strona powinna zwracać się do organu prowadzącego postępowanie. Strona złożyła skargę na to pismo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując stanowisko Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska ( spr. ) Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Asesor WSA Michał Ruszyński Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2008r. sprawy ze skargi [...] na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia wyjaśnień postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia [...] skierowanym bezpośrednio do Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z., D.B. zwróciła się z prośbą o wyjaśnienie zagadnień prawnych wynikających z ustawy o pomocy społecznej m.in. o zasady przeprowadzania wywiadu środowiskowego. Pismem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z., na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r., Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) w związku z art. 9 i art. 231 oraz w związku z art. 227 i art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), poinformowało D. B., iż do jego kompetencji nie należy udzielanie obywatelom porad prawnych, ani też wyjaśnianie obywatelom ogólnych zagadnień prawnych, czy też obowiązujących w danej materii procedur. Ponadto Kolegium poinformowało, iż o wyjaśnienie wszelkich niejasności i wątpliwości strona może się zwracać, w toku prowadzonego w danej sprawie postępowania, do organu administracji publicznej, a taka sytuacji w niniejszej sprawie nie zachodzi. Skargę na powyższe pismo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim złożyła D.B. i wyraziła swoje niezadowolenie ze stanowiska Kolegium zawartego w zaskarżonym piśmie oraz ze wskazaną w nim argumentacją. Stwierdziła ponadto, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze "uchyla się od zmian, postępu i nowej jakości prawa". W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o odrzucenie skargi, a z ostrożności procesowej o oddalenie skargi. Organ stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie zachodziła możliwość złożenia skargi do sądu administracyjnego na pismo informacyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu z uwagi na to, iż zaskarżone pismo nie stanowi decyzji administracyjnej ani innego aktu prawnego, do których kontroli sądowej powołane są sądy administracyjne. Zgodnie bowiem z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, zaś § 2 cytowanego powyżej artykułu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z powyższego, zamkniętego katalogu spraw wynika, że pismo informacyjne, za jakie należy uznać stanowisko organu w niniejszej sprawie, nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze tutejszy Sąd podziela pogląd Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z., że zaskarżone pismo nie należy do żadnej z kategorii aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-8 p.p.s.a. Pismo to nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, stanowi jedynie odpowiedź na wcześniejsze pismo D. B., w którym poprosiła o udzielenie porad prawnych związanych z wywiadem rodzinnym oraz wyjaśnienie zagadnień wynikających z ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 592 z późn. zm.). Wobec powyższego zaskarżone pismo nie spełnia wymogów żadnego z zaskarżalnych do sądu administracyjnego aktów prawnych, przede wszystkim decyzji, postanowień, ani też innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Należy uznać, iż kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera legalnej definicji decyzji administracyjnej czy postanowienia. Biorąc jednak pod uwagę, iż w ww. kodeksie zawarte są przepisy określające pewne wymogi, jakie te akty prawne muszą spełniać oraz ukształtowaną doktrynę i ugruntowane orzecznictwo w omawianym zakresie, można taką definicję opracować. Mając na względzie powyższe, za decyzję administracyjną można uznać tylko takie oświadczenie woli organu administracyjnego, które wywiera skutki prawne w sferze stosunku materialnoprawnego, bądź w sferze stosunku administracyjnego procesowego. Skutki materialnoprawne zawierają się w kształtowaniu, zmianie lub wygaśnięciu stosunku administracyjnoprawnego, co z punktu widzenia strony (adresata decyzji) znajduje wyraz w przyznaniu jej uprawnienia lub nałożeniu obowiązków, bądź stwierdzenia istnienia określonego uprawnienia lub obowiązku. Ponadto nie ulega wątpliwości, że decyzja jak i postanowienie, wydawane są w postępowaniu toczącym się przed danym organem administracji publicznej w indywidualnej sprawie administracyjnej i stanowią jej rozstrzygnięcie. Stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje na odmowę nadania przymiotu decyzji lub postanowienia pismom zawierającym informację, opinię, stanowiska organów, w sytuacji gdy nie spełniają one wskazanych powyżej wymogów dotyczących tych rodzajów rozstrzygnięć organów administracyjnych. Przyjmuje się także, że pisma tego typu nie maja charakteru innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, T. Woś (red.), Warszawa 2005, str. 273 i n.). W świetle powyższego nie ma wątpliwości, iż w niniejszej sprawie zachodzi brak właściwości sądu administracyjnego. Zaskarżone bowiem zostało pismo informujące skarżącą w sposób ogólny o kompetencjach i obowiązkach organów, które nie było związane z żadnym toczącym się postępowaniem administracyjnym i nie dotyczy uzyskania przez stronę konkretnych uprawnień lub nałożenia konkretnych obowiązków. Właściwość rzeczowa sądów administracyjnych jest wprost określona przepisami prawa i nie pozostawia wątpliwości co do interpretacji zakresu tej właściwości. Na marginesie należy zauważyć, iż skarżąca była już informowana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z., iż organy administracyjne udzielają informacji dotyczących konkretnego postępowania administracyjnego – stronom tego postępowania, nie udzielają natomiast porad prawnych, o czym świadczą sprawy prowadzone ze skarg D. B. przed tutejszym Sądem. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2007r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło