II SA/Go 822/10

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-12-22

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony wobec osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, posiadającej niski dochód rodziny i zadłużenie?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca będący osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, z niskim dochodem rodzinnym i znacznym zadłużeniem, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
B.S., osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą skierowania na badania lekarskie oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jego żona pobiera emeryturę w wysokości około 900 zł netto, a sam skarżący posiada zadłużenie w wysokości około 25 000 zł. Wniosek został złożony do WSA w Gorzowie Wielkopolskim w listopadzie 2010 roku.
Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.S. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie p o s t a n a w i a : przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dnia 15 listopada 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga B.S. wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. B.S. wskazał, że jego żona pobiera emeryturę w kwocie 925 zł (netto). Skarżący oświadczył, że posiada dług w wysokości 25.000 zł. Wniosek jest uzasadniony. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie fakty przedstawione przez B.S. świadczą o jego trudnej sytuacji materialnej. Skarżący jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku. Zważyć trzeba, że żona skarżącego pobiera emeryturę w wysokości 925 zł (netto). uzyskuje niski dochód z tytułu emerytury w wysokości 898 zł. Z treści formularza PPF wynika, że B.S. posiada zadłużenie w wysokości około 25.000 zł. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego odnośnie jego sytuacji majątkowej. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek B.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło