II SA/Go 838/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku postanawia: 1. zwolnić skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 października 2009 r., S.K. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł. W odpowiedzi na wezwanie skarżący złożył wniosek o zwolnienie z wpisu oraz uiścił wpis. 27 listopada 2009 r. do sądu wpłynął wniosek S.K. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że wraz z żoną z tytułu emerytur dysponują dochodem w wysokości 1.860,89 zł (netto). S.K. wskazał, że spłaca pożyczkę, ponosi wydatki na zakup leków w kwocie 100 zł. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów 3 związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie fakty podane przez S.K. świadcząc jej trudnej sytuacji materialnej. Dochód skarżącego i jego żony z tytułu emerytur nie jest wysoki - wynosi 1.860,89 zł. Z przedłożonych przekazów wynika, że skarżący spłacają pożyczkę. Nie można pominąć, że skarżący są osobami w podeszłym wieku, ponoszą wydatki na zakup leków. W tej sytuacji zapłata wpisu w wysokości 200 zł, nie stanowi okoliczności przemawiającej przeciwko uwzględnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. W świetle zasad doświadczenia życiowego uzasadniona jest teza, że wskazane środki pieniężne pozwalają jedynie zabezpieczyć podstawowe potrzeby skarżącego i jego rodziny. W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek S.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.