II SA/Go 860/14
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-03-11
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Maria Bohdanowicz, Marek Szumilas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności przepisu ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego, które zostało umorzone na skutek cofnięcia skargi przez stronę?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowego podlega odrzuceniu, jeśli podstawą wznowienia jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności przepisu prawa materialnego z Konstytucją, a postępowanie sądowe zostało zakończone umorzeniem na skutek cofnięcia skargi. Umorzenie postępowania na skutek cofnięcia skargi oznacza, że sąd nie badał sprawy merytorycznie, a zatem wyrok TK nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowego.Stan faktyczny
P.Ż. złożył skargę na decyzję odmawiającą przyznania pomocy finansowej. Postępowanie sądowe zostało zawieszone do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny sprawy dotyczącej niezgodności przepisu ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją. Następnie P.Ż. cofnął skargę, a sąd umorzył postępowanie. Po wydaniu wyroku przez TK, P.Ż. złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego, powołując się na wyrok TK. Sąd uznał, że wyrok TK nie może stanowić podstawy do wznowienia umorzonego postępowania sądowego i odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi P.Ż. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Go 456/14 w sprawie ze skargi P.Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.
P.Ż. w lipcu 2013r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] maja 2013 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości 200 zł miesięcznie. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SA/Go 708/13.
Na rozprawie w dniu 2 października 2013 r. Sąd w sprawie II SA/Go 708/13,
na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zawiesił postępowanie do czasu zakończenia sprawy z wniosku grupy posłów
o stwierdzenie niezgodności przepisu art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r. poz. 1548) z przepisem art. 2 i art. 323 ust. 1 w zw. z art. 69 ustawy
z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 78 poz. 483) toczącej się przed trybunałem Konstytucyjnym, zarejestrowanej pod sygnaturą K 38/13.
W dniu 23 maja 2014r. P.Ż. złożył wniosek o cofnięcie skargi w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz.U. z 2014 r. poz. 567) i oświadczył, że wyrok w przedmiotowej sprawie jest mu zbędny.
Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2014 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie, a następnie 26 czerwca 2014 r., na podstawie art. 161 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, umorzył postępowanie sądowo administracyjne (sygn. akt II SA/Go 456/14).
W uzasadnieniu postanowienia Sąd podał, że cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności (art. 60 zd. 2 i 3 ppsa). Wobec złożonego oświadczenia przez skarżącego o cofnięciu skargi Sąd, po analizie akt sprawy stwierdził, iż nie zachodzi żadna z przesłanek kwalifikujących cofnięcie skargi jako niedopuszczalne i tym samym, będąc związanym cofnięciem skargi, umorzył postępowanie. Postanowienie to uprawomocniło się 6 sierpnia 2014 r.
W dniu 12 listopada 2014 r. P.Ż. złożył wniosek o podjęcie umorzonego postępowania, ponieważ do złożenia wniosku o cofnięcie skargi został zmuszony przez pracowników przyznających zasiłek jeszcze przed orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 38/13 i w oparciu o ten wyrok Trybunału wniósł o rozpatrzenie odmowy przyznania mu świadczenia pielęgnacyjnego. Na pytanie Sądu czy jego wniosek o podęcie umorzonego postępowania należy traktować jako wniosek o wznowienie postępowania skarżący potwierdził, że jego pismo z dnia [...] listopada 2014 r. jest wnioskiem o wznowienie postępowania i jako podstawę swojego wniosku wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r., a w szczególności tą jego część dotyczącą art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, który jest niezgodny z art. 32 Konstytucji i wniósł
o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości 200 zł, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na ten wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że orzeczenie o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego zostało wydane na podstawie art. 161 § 1 ppsa w związku z wniesieniem przez skarżącego wniosku o cofnięcie skargi. W tej sprawie Sąd nie orzekał merytorycznie i wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie może stanowić podstawy dla wznowienia umorzonego postępowania sądowego na skutek cofnięcia skargi.
Na rozprawie pełnomocnik organu sformułowała wniosek o odrzucenie skargi o wznowienie postępowania jako, że tego wniosku zabrakło w odpowiedzi na wniosek skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skargę o wznowienie postępowania należało odrzucić.
Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi dalej "ppsa" w przypadkach określonych w ustawie można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Wyjaśnić należy, że instytucja wznowienia postępowania sądowego ma charakter wyjątkowy, stanowi bowiem odstępstwo od zasady stabilności orzeczeń sądowych pod pojęciem, których w ustawie ppsa mieszczą się zarówno wyroki
jak i postanowienia kończące postępowanie w sprawie. Cytowany przepis dopuszcza możliwość wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem jak i postanowieniem.
Nadzwyczajny charakter środka prawnego, jakim jest skarga o wznowienie postępowania skierowanego przeciwko prawomocnemu rozstrzygnięciu sprawia,
że przywrócenie stanu sprzed zamknięcia, ulegającego wznowieniu, postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów określonych w ustawie. Warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postepowania jest oparcie jej na ustawowej przesłance wznowienia wymienionej w art. 271-273 ppsa oraz zachowanie terminu do jej wniesienia (art. 280 § 1 ppsa). Niespełnienie choćby jednego z tych warunków powoduje niemożność rozpoznania skargi, co w konsekwencji skutkuje jej odrzuceniem. Skarżący jako przesłankę wznowienia postępowania przywołał okoliczność, o której mowa w art. 272 § 1 ppsa, a mianowicie, że Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego na podstawie, którego zostało wydane orzeczenie.
W przedmiotowej sprawie postępowanie sądowe zostało umorzone na skutek cofnięcia skargi, a zatem Sąd nie wypowiedział się merytorycznie co do legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i wyrok Trybunału Konstytucyjnego, na który skarżący się powołuje nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania. Wyrok w żaden sposób nie odnosi się do rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania tylko do rozstrzygnięcia merytorycznego decyzji administracyjnych wydanych na podstawie art. 17 ust. 1 b ustawy
o świadczeniach rodzinnych ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1456 ze zm.), który to Trybunał uznał za niezgodny z art. 32 Konstytucji RP i to tylko zakresowo a nie w całości – w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawność.
Wobec powyższego stwierdzić trzeba, że skarżącemu przysługiwało prawo do wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 145a kodeksu postępowania administracyjnego, a nie sądowego.
W myśl art. 281 ppsa na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim
o dopuszczalności wznowienia i odrzuca wniosek, jeżeli brak ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany.
W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 281 p.p.s.a. Sąd orzekł o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło