II SA/Go 874/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi B.B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: przywrócić termin do złożenia skargi. B.B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Z akt administracyjnych wynika, że powyższą decyzję skarżąca odebrała osobiście w dniu 3 sierpnia 2021 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 71 akt adm.), natomiast skargę nadała 1 dzień po terminie w urzędzie pocztowym w dniu 3 września 2021 r. (data stempla pocztowego - k. 18 akt sprawy). Postanowieniem z dnia 27 października 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę B.B. jako wniesioną po terminie. Rozstrzygnięcie to strona odebrała w dniu 3 listopada 2021 r. Pismami procesowymi z dnia [...] listopada 2021 r. (data nadania 10 listopada 2021 r.) oraz z dnia [...] grudnia 2021 r. (data nadania 1 grudnia 2021 r.) skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W obszernym uzasadnieniu strona wyjaśniła, że o uchybieniu terminu dowiedziała się z postanowienia o odrzuceniu skargi. Ponadto oświadczyła w jakim stanie zdrowia znajdowała się w sierpniu i we wrześniu 2021 r. Do wniosku skarżąca dołączyła kartę informacyjną leczenia szpitalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do art. 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 cyt. ustawy), za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.), i jednocześnie z wniesieniem tego wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Jak wynika z treści przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu jest uwarunkowane łącznym spełnieniem wskazanych w nich przesłanek. W rozpoznawanej sprawie Sąd przyjął, iż strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, tj. [...] listopada 2021 r. Odnosząc się do kwestii składania wniosku za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi to w sytuacji jednak, gdy o uchybieniu terminu do złożenia skargi strona dowiedziała się z postanowienia o jej odrzuceniu wniosek o przywrócenie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi po odrzuceniu skargi przez sąd składa się do sądu, a nie za pośrednictwem organu, ponieważ akta sprawy są już w sądzie (vide: postanowienie NSA z dnia z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 146/12, opubl. LEX nr 1337253). Należy mieć na względzie, iż jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 16 k.p.a. zasada trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. Zasada ta realizowana jest m. in. poprzez ustawowe określenie terminu, w którym decyzja taka może zostać zaskarżona do sądu administracyjnego. Wobec tego instytucja przywrócenia terminu do wniesienia skargi daje stronie możliwość obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Mając na uwadze powyższe, konieczne było rozważenie, czy strona skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jej winy. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i w literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Uprawdopodobnienie braku winy oznacza zaś wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, str. 226; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, Mon. Praw. z 2002 r., nr 23, str. 1059). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, uznać należy, że strona uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Przytoczone przez stronę argumenty wskazują, że przeszkodą, która uniemożliwiła dotrzymanie terminu była jej ciężka choroba i związane z tym obowiązki. Skarżąca leczy się onkologicznie i jest przygotowywana do przeszczepu szpiku kostnego. Ta niezwykle trudna sytuacja i towarzyszący jej stres spowodowały uchybienie terminowi do wniesienia skargi. Jednocześnie zauważyć trzeba, że szeroka dokumentacja dotycząca choroby skarżącej znajduje się w aktach administracyjnych sprawy. Ponadto uchybienie to miało charakter krótkotrwały (1 dzień). W rozpatrywanej sprawie należy zatem uznać, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony skarżącej, wobec czego na podstawie art. 86 § 1 ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.