II SA/Go 907/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant specjalista Ewa Kłosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi J.M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę. Decyzją z [...] sierpnia 1990 r. nr [...] Burmistrz udzielił D.K. (obecnie: G.), pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na dobudowie klatki schodowej, adaptacji piętra budynku mieszkalnego i budowie garażu typowego, na działce położonej w [...]. Pismem z [...] maja 2008 r. D.G. zawiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) o zakończeniu dobudowy klatki schodowej i budowy garażu. Decyzją z [...] maja 2008 r. nr [...], na podstawie art. 54 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej: prawo budowlane, zgłosił sprzeciw w sprawie zakończenia zgłoszonych przez D.G. prac budowlanych. PINB stwierdził odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Wskazał, iż bryła budynku mieszkalnego, w którym została dokonana adaptacja piętra, została powiększona. To samo dotyczy garażu. [...] maja 2008 r. PINB dokonał oględzin obiektów budowlanych. Ustalił, że realizacja obiektów następowała w dwu etapach. W pierwszym etapie D.G. wykonała klatkę schodową zewnętrzną i nadbudowała nad pomieszczeniem gospodarczym, uzyskując na piętrze budynku pomieszczenia łazienki, wc, korytarz i pokój. W drugim etapie około 1999 r. D.G. dokonała rozbudowy w wyniku której w części parterowej należącej do J.M. powiększeniu uległy istniejące pomieszczenia, a w części piętra powiększeniu uległy pomieszczenia pokoju i korytarza. W pierwszym etapie D.G. wybudowała również garaż, który zgodnie z projektem zagospodarowania przylegać miał do granicy posesji nr 6, na której usytuowany jest budynek gospodarczy. W efekcie wykonanych prac wybudowany został garaż o wymiarach szer. 538cm, dł. 678 cm i średniej wysokości 253 cm. Obecnie garaż przylega do granicy z posesją nr 6 i do istniejących budynków gospodarczych. Po oględzinach, PINB [...] czerwca 2008 r. na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i art. 83 ust. 1 prawa budowlanego, wydał postanowienie nr [...] wstrzymujące roboty budowane oraz nałożył na D.G. obowiązek dostarczenia: 1. inwentaryzacji budowlanej wykonanych robót budowlanych, 2. ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane lub rzeczoznawcę budowlanego, oraz 3. przedłożenia kserokopii uprawnień budowlanych oraz zaświadczeń o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego osób, które wykonają pkt 2. Decyzją z [...] sierpnia 2008 r. nr [...], PINB, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 prawa budowlanego, nałożył na D.G., w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem, obowiązek sporządzenia i przedstawienia: 1. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami i wymaganymi przepisami szczególnymi, 2. kserokopii uprawnień budowlanych i zaświadczeń o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego projektantów oraz osób sprawdzających. W takim stanie faktycznym PINB, decyzją z [...] czerwca 2009 r. nr [...], na podstawie art. 51 ust. 4 w związku z ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, zatwierdził przedłożony przez D.G. projekt budowlany zamienny, udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz nałożył obowiązek uzyskania przed przystąpieniem do użytkowania, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W uzasadnieniu decyzji PINB wyjaśnił po złożeniu przez D.G. projektu budowlanego zamiennego, odpowiednio do wymogów art. 35 ust. 1 prawa budowlanego, dokonał sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi a także kompletności projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Organ stwierdził, że przedłożony projekt spełnia wymogi o których mowa w art. 35 ust. 1 prawa budowlanego. Od powyższej decyzji (pismem z [...] lipca 2009 r., uzupełnionym pismem z [...] sierpnia 2009 r.) odwołał się J.M. – współwłaściciel działki nr [...], na której położone są budynki objęte rozstrzygnięciem organu I instancji. Odwołujący się nie wyraził zgody na prowadzenie przez D.G. robót budowlanych w budynku. W jego ocenie wykonanie tych robót bez jego zgody jest niezgodne z prawem budowlanym. Za niezrozumiałe J.M. uznał zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sformułowania "drugi etap" i "1999 r." wykonania robót. Ponadto zarzucił, że PINB pominął jego udział w początkowej fazie postępowania naprawczego (przed wydaniem decyzji z [...] sierpnia 2008 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: k.p.a, decyzją z [...] września 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji WINB wskazał, że przesłanką do wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 4 albo ust. 5 prawa budowlanego jest wyłącznie ocena, czy podmiot zobowiązany do wykonania obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego oraz – w razie potrzeby – wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, wykonał uprzednio nałożony obowiązek. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż przedłożony przez D.G. projekt budowlany zamienny uwzględnia wszystkie stwierdzone istotne odstąpienia od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] sierpnia 1990 r. Do projektu budowlanego zamiennego autorzy załączyli oświadczenie, że został opracowany zgodnie z obowiązującymi przepisami i warunkami technicznymi. Dołączone zostały również kopie uprawnień budowlanych i zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego osób, które sporządziły projekt budowlany zamienny. Odnosząc się do odwołania WINB wyjaśnił, że do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę dołączony został odpis aktu notarialnego dotyczącego umowy użytkowania wieczystego nieruchomości budowlanej przy ul. [...] zawartej między Urzędem Miejskim a W.K. i D.K.. Przedłożona została także zgoda M.M., ówczesnego współwłaściciela posesji i budynku mieszkalnego przy ul. [...] na nadbudowę domu od strony ogrodu na przylegającym budynku parterowym-gospodarczym przez jego córkę z mężem "o nazwisku K.". Jednocześnie M.M. wyraził zgodę na wybudowanie przez w/w garażu na tej posesji od strony graniczącej z posesją S.K.. WINB wyjaśnił, że w aktach sprawy znajduje się również zgoda (pismo z [...].11.1986 r.) S.K. na budowę przez W.K. przy granicy działki garażu na posesji nr 5. Powyższa decyzja WINB stała się przedmiotem skargi J.M., złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż WINB nie ustosunkował się do zawartego w odwołaniu zarzutu, iż nie brał udziału w postępowaniu mimo, że jest współwłaścicielem nieruchomości. Skarżący wskazał także, iż organ II instancji nie wyjaśnił również dlaczego D.G. pierwotnie wznawiała roboty budowlane w związku z adaptacją piętra a potem zmieniła wznowienie tych robót na roboty związane z rozbudową budynku mieszkalnego. Skarżący podkreślił także, iż WINB nie ustosunkował się do podnoszonej w aneksie do odwołania kwestii zakończenia robót budowlanych 18 lat temu i powstałej w związku z tym sprzeczności z oświadczeniem D.G. o ich zakończeniu a także kwestii niemożności sprawdzenia przez skarżącego szczelności przewodów kominowych, wobec zaślepienia przez D.G. wejścia na strych. W skardze skarżący wyjaśnił ponadto, iż pomiędzy nim a D.G. toczy się obecnie postępowanie o zniesienie współwłasności nieruchomości. W ocenie skarżącego w związku z tym postępowaniem D.G. w postępowaniu administracyjnym zmierza do uzyskania nie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych lecz dowodów umożliwiających zawładnięcie udziałem skarżącego. Tych jednak motywów D.G. WINB nie dostrzegł. Odnosząc się do przedłożonego projektu budowlanego zamiennego skarżący podkreślił, iż organ II instancji nie rozważył tego, że w sprawie nie sprawdzono zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Nadto przedłożony projekt nie zawiera układu funkcjonalno-przestrzennego obiektu budowlanego oraz zasadniczych elementów wyposażenia technicznego obiektu. Projekt budowlany nie odnosi się także do zmian wynikających z dotychczas wykonanych robót. Odpowiadając na skargę WINB wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie skarżący przedłożył sądowi 3 pisma procesowe z załącznikami, które to pisma w wersji elektronicznej przesłał do sądu 26 stycznia 2010 r. Skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów załączonych do pism oraz nagrania zapisanego na przedłożonej płycie CD. Wyjaśnił, że nagranie dotyczy uniemożliwienia mu wejścia na strych. Nagranie sporządzone zostało telefonem komórkowym w formacie 3gp. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która kontrolowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). W postępowaniu sądowoadministracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje jedynie w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Sąd badając przedmiotową sprawę uznał, iż skarga jest niezasadna. Podstawą rozstrzygnięcia dla zaskarżonej decyzji jest przepis art. 51 ust. 4 w związku z art. 51 ust.1 pkt 3 prawa budowlanego. Przepis art. 51 ust. 4 prawa budowlanego stanowi, że jeżeli organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, to po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek inwestora sprawdza wykonanie tego obowiązku i wydaje następnie decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo – jeżeli budowa została zakończona – decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się też obowiązek uzyskania w dalszej kolejności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że PINB, decyzją z [...] sierpnia 2008 r., w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, nałożył na D.G. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Tego rozstrzygnięcia skarżący nie kwestionował i w związku z tym decyzja ta stała się ostateczna. Uczestniczka postępowania – D.G. wykonała powyższy obowiązek. Oznacza to, że organ I instancji, przed wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 4, obowiązany był sprawdzić wykonanie przez nią obowiązku, a więc, czy przedłożony projekt budowlany zamienny spełnia warunki określone w art. 35 ust. 1 prawa budowlanego. Należy zaznaczyć, że w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Zatem jak zasadnie podniosły organy obu instancji, organ I instancji powinien sprawdzić: 1. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, jeżeli zmiany dotyczą tego zakresu, oraz 2. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, jeżeli dokonane zmiany tego wymagają, a także zaświadczenie o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego osoby, która wykonała projekt. W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego organ stwierdził, iż złożony nowy projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osoby posiadające wymagane prawem uprawnienia budowlane. Osoby te złożyły oświadczenia, iż projekt budowlany został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Analizując materiał zawarty w aktach sprawy, a w szczególności treść wydawanych rozstrzygnięć w odniesieniu do inwestycji dotyczącej rozbudowy budynku mieszkalnego, dobudowy klatki schodowej oraz budowy garażu, zlokalizowanych przy ul. [...] na działce nr [...], sąd podziela powyższe stanowisko, bowiem nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszeń prawa materialnego, jak też procedury. Organy prawidłowo zbadały stan faktyczny sprawy oraz dokonały rzetelnych ustaleń, co do zgodności z prawem złożonego projektu budowlanego dotyczącego budynku mieszkalnego i budynku garażowego, znajdujących się na działce nr [...]. Analiza przedłożonego projektu budowlanego prowadzi do zasadnych wniosków organów obu instancji, iż uwzględnia on wszystkie stwierdzone przez PINB, istotne odstąpienia od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Wbrew stanowisku skarżącego projekt budowlany dotyczący budynku mieszkalnego, zawiera opis wyposażenia technicznego obiektu, w tym m.in. instalacji kominowej i instalacji wewnętrznych (elektrycznej, centralnego ogrzewania gazem ziemnym i wentylacji grawitacyjnej). Przedłożony przez inwestora projekt garażu i budynku mieszkalnego odnosi się także do zmian wynikających z dotychczas wykonanych robót. Skoro inwestor przedłożył wszystkie wymagane prawem dokumenty niezbędne do wydania przedmiotowej decyzji, PINB zobligowany był do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz do udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Skarżący podnosi w skardze, iż WINB nie odniósł się do podnoszonego w odwołaniu zarzutu nie brania udziału w postępowaniu, mimo, że skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości. Zarzut ten jest w ocenie sądu zasadny, istotnie bowiem WINB nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do kwestii udziału skarżącego w prowadzonym postępowaniu. Uchybienie to jednak w ocenie sądu nie miało wpływu na wynik sprawy. Wszystkie bowiem rozstrzygnięcia wydawane w niniejszej sprawie przez PINB, prowadzące do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny (postanowienie z [...] czerwca 2008 r. o wstrzymaniu robót budowlanych, decyzja z [...] sierpnia 2008 r. nakładająca obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego), doręczone zostały skarżącemu. Oznacza to, iż skarżący miał zapewniony udział w postępowaniu. Zasadnie także skarżący podniósł, iż WINB nie odniósł się do zarzutu skarżącego, zawartego w "aneksie" do odwołania, dotyczącego tego, iż w ocenie skarżącego wznawianie przedmiotowych robót budowlanych pozostaje w sprzeczności z oświadczeniem D.G. o ich zakończeniu. Uchybienie to nie miało także wpływu na wynik sprawy. Wskazać bowiem należy, iż ustawodawca w art. 51 ust. 4 prawa budowlanego, przewidział dwie sytuacje, w których organ może wydać decyzję o zatwierdzeniu projektu i wznowieniu robót budowlanych, to jest: jeszcze w trakcie budowy obiektu oraz po zakończeniu jego budowy. W pierwszym przypadku inwestor składa projekt budowlany, w drugim zaś projekt budowlany zamienny. Skarżący wskazuje w skardze, iż toczy się obecnie postępowanie w sprawie o zniesienie współwłasności nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją. Wynik tego postępowania nie ma jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dotyczy ona bowiem kwestii wznowienia robót. W tym postępowaniu D.G. nie musi się wykazywać prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wykazanie się takim prawem jest niezbędne tylko przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego). Sąd na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a oddalił wnioski dowodowe skarżącego o przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do trzech pism procesowych, które to w wersji elektronicznej skarżący przesłał do sądu 26 stycznia 2010 r. Dokumenty te (protokół oględzin z [...] maja 2008 r., decyzja PINB z [...] czerwca 2009 r. nr [...], decyzja PINB z [...] maja 2008 r. nr [...], zawiadomienie o zakończeniu budowy obiektu budowlanego z [...] maja 2008 r.,) znajdują się bowiem w aktach administracyjnych przekazanych sądowi. Sąd oddalił także wniosek o przeprowadzenie dowodu z nagrania zapisanego na płycie CD, wykonanego telefonem komórkowym w formacie 3gp. Zgodnie bowiem z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów. Nagranie powyższe nie jest dokumentem albowiem nie zachowuje formy pisemnej. Stąd też sąd nie mógł dopuścić dowodu z tego nagrania. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem, wobec czego należało orzec o oddaleniu skargi jako bezzasadnej na podstawie art. 151 p.p.s.a.