II SA/Go 91/14

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-03-27

Skład orzekający: Jacek Jaśkiewicz, Aleksandra Wieczorek, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma kompetencje do wydania decyzji umarzającej postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku pozbywania się nieczystości ciekłych, czy też powinien wszcząć postępowanie w celu wydania decyzji o ustaleniu opłat za opróżnianie zbiorników bezodpływowych?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie mają kompetencji do wydawania decyzji merytorycznych ani umarzających postępowanie w przedmiocie realizacji przez właścicieli nieruchomości obowiązku pozbywania się nieczystości ciekłych, jeśli nie udokumentowali oni korzystania z usług wywozu. W przypadku braku takiego udokumentowania, właściwy organ (wójt, burmistrz, prezydent miasta) powinien wszcząć z urzędu postępowanie w celu wydania decyzji o ustaleniu opłat za opróżnianie zbiorników bezodpływowych, zgodnie z art. 6 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Postępowanie w sprawie pozbywania się nieczystości ciekłych nie jest rozstrzygane w drodze decyzji administracyjnej, a niewykonywanie tego obowiązku podlega sankcjom karnym w postępowaniu wykroczeniowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku wywozu nieczystości ciekłych przez właściciela działki. Skarżący R.M. kwestionował sposób prowadzenia postępowania i ustalenia faktyczne. Organy obu instancji uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, wskazując na wybudowanie przez R.M. przydomowej oczyszczalni ścieków oraz likwidację wspólnego szamba przez sąsiadów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2014 r. sprawy ze skargi R.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego R.M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną skargą decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], ( sprostowaną w zakresie daty jej wydania postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]. Decyzją tą organ I instancji, powołując się na przepis art. 105 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013 r., poz. 267 dalej jako: Kpa) orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 391) przez właściciela działki o nr ewid. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że pismem z dnia [...] września 2012 r. J.K. zwrócił się do organu o sprawdzenie, czy R.M., posiadający dom letniskowy w [...] i korzystający ze wspólnego "szamba" wywozi nieczystości płynne (ścieki bytowe). W toku prowadzonych czynności właściciele działek nr [...] nie okazali się umowami i dowodami uiszczenia opłat za opróżnianie i transport nieczystości ciekłych. Ponieważ w toku postępowania brak było możliwości prawidłowego ustalenia faktów, Wójt Gminy podał, iż przekazał sprawę do Komisariatu Policji i umorzył postępowanie decyzją z dnia [...] listopada 2012r. Wskutek złożonych przez J.K. i R.M. odwołań, na podstawie art. 132 § 1 kpa organ [...] grudnia 2012 r. uchylił swoją poprzednią decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. Od orzeczenia z dnia [...] grudnia 2012 r. odwołanie złożył R.M., a SKO dnia [...] marca 2013 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie przed organem I instancji, natomiast odrębną decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Kolegium uchyliło decyzję Wójta z dnia [...] listopada 2012 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Wójt Gminy wskazał, że złożył zażalenie na postanowienie Komendanta Komisariatu Policji dotyczące umorzenia postępowania w stosunku do R.M. i jednocześnie zawiesił prowadzone postępowanie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. Postanowienie to zostało uchylone postanowieniem SKO z dnia [...] maja 2013 r., które przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Dalej organ I instancji podał, że przeprowadził postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie, czy na przedmiotowej nieruchomości powstają nieczystości ciekłe. Wezwał strony postępowania do przedłożenia umów oraz dowodów uiszczenia opłat za korzystanie z usług wykonywanych przez gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, w celu pozbycia się powstających na posesjach nieczystości ciekłych. Poinformował strony jednocześnie, że nieprzedłożenie lub nieprzesłanie tych dokumentów w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma będzie jednoznaczne z uznaniem, iż strona nie jest w posiadaniu takich dokumentów. W dalszej kolejności organ wskazał, że strony postępowania, tj. J.K. oraz K.K.-W. oświadczyły, że nie korzystają z budynków zlokalizowanych na działce nr [...] z uwagi na ich zły stan techniczny oraz, że w związku z tym na ich nieruchomości nie powstają nieczystości ciekłe i stałe. Na potwierdzenie tego wykazały, iż na działce brak jest zużycia wody. Nadto Wójt podał, że w toku postępowania uzyskał od sołtysa informację, że na nieruchomości położonej w [...] (dz. nr [...]) przebywały i przebywają osoby, natomiast na posesji położonej przy ul. [...] ( dz. nr [...]) osób nie zauważono. Wobec dokonanych ustaleń organ I instancji uznał, że właściciel nieruchomości położonej w [...] nie ma obowiązku zawarcia umowy na wywóz nieczystości ciekłych, ze względu na fakt, iż nie przebywa na danej nieruchomości ani on, ani żadna osoba powodująca powstanie takich nieczystości. Organ uznał zatem, że w stosunku do J.K. i K.K.-W. brak jest podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, ponieważ wykazali oni, że nie dotyczy ich obowiązek utylizacji nieczystości ciekłych. Dalej organ I instancji podał, że R.M. wybudował przydomową oczyszczalnię ścieków i tym samym załatwił sprawę utylizacji nieczystości ciekłych na swojej posesji, zaś o fakcie rozpoczęcia eksploatacji oczyszczalni poinformował Wójta w dniu 9 maja 2013 r. Podsumowując organ stwierdził, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na brak elementów materialnego stosunku prawnego i nie może wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. W odwołaniu od tej decyzji R.M. zakwestionował uzasadnienie decyzji jako odbiegające istotnie od stanu faktycznego prawnego. Zarzucił, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 Kpa. Wskazał, że postępowanie zostało zainicjowane przez J.K. i wszczęte przez Wójta Gminy z pozamerytorycznych powodów, bez oparcia w podstawach faktycznych. Wójt Gminy działający z wniosku J.K. od początku postępowania nie wykonywał obowiązków wynikających z art. 7 i art. 77 kpa. Skarżący podniósł też, że organ I instancji pominął oczywisty fakt, iż rozstrzygał kwestię eksploatacji obiektu budowlanego – "szamba", z którego do sierpnia 2012 r. korzystali właściciele dwóch odrębnych nieruchomości: działek [...] oraz, że przedmiotowe szambo położone jest na działce [...] należącej do J.K. i K.K.-W., co w sposób oczywisty wypaczyło istotę sprawy. Zarzucał, że w uzasadnieniu decyzji Wójt Gminy, odmiennie niż w sentencji decyzji, rozstrzygnął o prawach i obowiązkach dwóch podmiotów: właściciela działki nr [...] i właścicieli działki [...] J.K. i K.K.-W., czyniąc to w jednej decyzji administracyjnej. Stwierdził następnie, że zbiornik "szamba", za wybudowanie którego J.K. pobrał od niego wkład finansowy w kwocie 1400 zł w zamian za możliwość jego współposiadania i wspólnego użytkowania, został zrealizowany przez J.K., obecnego starostę powiatu, w ramach samowoli budowlanej w okresie, gdy tenże był wójtem Gminy, a obecny wójt jej sekretarzem. Wywodził, iż z jego powództwa toczy się przed sądem rejonowym sprawa przeciwko J.K. o przywrócenie naruszonego współposiadania "szamba", które obecnie, w obawie przez sankcjami organu nadzoru budowlanego, zostało przez sprawcę samowoli rozebrane. Odwołujący zarzucał, że Wójt Gminy nie podjął żadnych działań w sprawie wyjaśnienia tych kwestii, dotyczących przecież utrzymania czystości i porządku w gminie, jak również ochrony środowiska. Jako nieprawdziwe wskazywał ustalenie organu, iż na działce nr [...] należącej do J.K. i K.K.-W. nie było zużycia wody skoro na terenie działki [...], istnieje oznaczona zresztą na mapie sytuacyjnej, studnia - ujęcie wody, z którego korzystali właściciele tej działki, na co wskazywał w trakcie oględzin w listopadzie 2013 r. Zarzucał, iż Wójt nie prowadził wymaganej przepisami ewidencji zbiorników bezodpływowych, oczyszczalni ścieków oraz umów na wywóz nieczystości ciekłych. Przy rozstrzyganiu sprawy pominięty został przez organ dokument zgłoszenia w 2007 r. wspólnego "szamba" do ewidencji przez J.K., także w imieniu odwołującego. Dokumentem tym posłużył się J.K. w toku dochodzenie policyjnego. Świadczy to dobitnie o kreowaniu od początku postępowania przez organ i J.K. faktów mających stanowić podstawę ukarania go. Kwestionował dokonane przez organ ustalenie, w oparciu o inspirowane działami pracowników urzędu gminy oświadczenie sołtysa, o przebywaniu czy zamieszkiwaniu osób na terenie jego posesji. Nadto podnosił zarzut pozbawienia go możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. Wskazywał, że nie może być przyczyną umorzenia postępowania fakt, że z powodu samowolnego pozbawienia go przez J.K. współposiadania wspólnego "szamba" był zmuszony do wybudowania własnej przydomowej oczyszczalni ścieków. Jego zdaniem sytuacja faktyczna, co do sposobu zarządzania letniskiem w [...] w przedmiotowej sprawie, była identyczna jak właścicieli działki nr [...] J.K. i K.K.-W.. Końcowo wywodził, iż w toku całego postępowania administracyjnego Wójt Gminy pomijał przedkładane przez niego dowody, manipulował jego przebiegiem, łamiąc zasady postępowania administracyjnego, czego przejawem jest wadliwe uzasadnienie decyzji, jak też uchylał się od podjęcia władczych działań wobec właściwych osób, skupiając się wyłącznie na ukaraniu go, co potwierdza fakt złożenia doniesienia na Policję przed zakończeniem postępowania administracyjnego. Od decyzji Wójta Gminy odwołanie złożyli też J.K. i K.K.-W., w zarzucając organowi naruszenie art. 7 i 77 Kpa oraz błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż obowiązek usuwania nieczystości ciekłych jest realizowany przez R.M., bowiem wybudował on przydomową oczyszczalnię ścieków, podczas gdy ze zgromadzonych materiałów wynika, że od 2006 roku R.M. nie wywoził nieczystości z terenu swojej nieruchomości. W uzasadnieniu odwołania podnieśli, że organ nie zbadał, czy R.M. do czasu wybudowania oczyszczalni wykonywał, ciążący na nim jako właścicielu nieruchomości, obowiązek wywozu nieczystości, w jakiej formie ten obowiązek wypełniał oraz co działo się z nieczystościami powstającymi na jego posesji. Dodatkowo wskazali, iż postępowanie dotyczyło wykonywania obowiązku przez właściciela działki nr [...], zatem zbędne jest wskazywanie w uzasadnieniu okoliczności dotyczących ich jako właścicieli działki sąsiedniej. Pismem dnia [...] września 2013 r. SKO, powołując się na przepis art. 136 Kpa, wystąpiło do Wójta Gminy o dokonanie ustaleń, czy J.K. rozebrał zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe, usytuowany na działce nr [...], a w przypadku gdyby nadal znajdował się on na tej działce o ustalenie, czy nadal znajdują się w nim nieczystości i czy są to nieczystości z okresu współużytkowania zbiornika właścicielem działki nr [...] R.M. czy też zbiornik jest już opróżniony. Pismem z dnia [...] października 2013 r. R.M. złożył uzupełnienie odwołania, załączając do niego kopie dokumentów mających potwierdzać rozebranie w sierpniu 2013 r. "szamba" przez J.K.. W odpowiedzi na pismo SKO z [...] września 2013 r. Wójt Gminy nadesłał organowi odwoławczemu pismo Kierownika Zakładu Komunalnego Gminy z dnia [...] listopada 2013 r. potwierdzajace wywóz nieczystości przed likwidacją “szamba", dokonane przez J.K. zlecenie z dnia [...] lipca 2013 r. dotyczące likwidacji nowego oraz starego zbiornika, kosztorys ich likwidacji oraz fakturę VAT nr [...] z [...] października 2013 r. za wykonaną usługę likwidacji. Po połączeniu spraw wszczętych odwołaniami do wspólnego rozpoznania Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołaną na wstępie decyzją utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Jako podstawę prawną decyzji organ II instancji powołał art. 138 par. 1 pkt 1 i art. 105 par 1 Kpa oraz przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 391 dalej jako: ustawa o uczp). Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy w pierwszej kolejności omówił przeprowadzone przez Wójta Gminy postępowanie w niniejszej sprawie, a następnie przytoczył treść przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 3a i 3b jak też art. 6 ustawy o uczp, które jego zdaniem miały w sprawie zastosowanie. Kolegium wskazało, że w rozpoznawanej sprawie J.K. pismem z dnia [...] września 2012 r. wystąpił do Wójta o ustalenie czy R.M. wywozi nieczystości płynne z terenu swej nieruchomości w [...] ( dz. nr [...]). Następnie stwierdziło, że z akt sprawy wynika, iż R.M. w celu realizacji obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o uczp wyposażył swoją nieruchomość w przydomową oczyszczalnię ścieków, której eksploatację zgłosił Wójtowi Gminy w dniu 9 maja 2013 r., co wynika z jego pisma z dnia [...] lipca 2013r. Zatem od maja 2013 r. R.M. wypełnia obowiązek zapewnienia utrzymania czystości i porządku na działce nr [...]. Organ II instancji uznał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że do lipca 2012r. R.M. korzystał ze zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe, usytuowanego na działce nr [...], stanowiącej współwłasność J.K. i K.K.-W.; do zbiornika tego została podłączona kanalizacja z domku letniskowego R.M.. Zbiornik pozostawał wspólny dla właścicieli działki nr [...] i działki nr [...], do czasu likwidacji zbiornika w lipcu 2012 r. W sierpniu 2012 r. R.M. nie mógł już korzystać ze zbiornika, gdyż właściciele działki nr [...] odłączyli od szamba przyłącze kanalizacyjne do jego domku letniskowego, uniemożliwiając mu odprowadzanie ścieków. Organ wskazał, że z protokołu oględzin dokonanych w dniu [...] listopada 2012 r. wynikało, że w/w zbiornik był wypełniony ściekami do wysokości ok. 1 m (od górnej krawędzi), przy czym J.K. twierdził, że są to ścieki z nieruchomości R.M., pochodzące z okresu współużytkowania zbiornika przez właściciela działki nr [...]. Natomiast podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] października 2013 r. ustalono, że na terenie działki gruntu nr [...] położonej w [...] nie ma zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe. Fakt rozbiórki starego zbiornika bezodpływowego, który znajdował się na działce nr [...] oraz nowego wypełnionego ściekami, potwierdza, zdaniem organu, zgromadzony materiał dowodowego w postaci pisma Kierownika Zakładu Komunalnego Gminy z dnia [...] listopada 2013 r., zlecenia likwidacji nowego oraz starego szamba z dnia [...] lipca 2013 r., kosztorysu likwidacji nowego i starego szamba oraz faktury VAT nr [...] z [...] października 2013 r. za wykonaną usługę likwidacji. Organ odwoławczy uznał, że uwagi na likwidację zbiornika oraz jego wcześniejsze opróżnienie, nie zachodzi już potrzeba pozbycia się nieczystości ciekłych z tego zbiornika. Mając na uwadze tę okoliczność, jak również fakt wybudowania przez R.M. na swojej działce nr [...] przydomowej oczyszczalni ścieków, niniejsze postępowanie, którego przedmiotem było ustalenie wykonywania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy o uczp przez właściciela działki nr ewid. [...], stało się bezprzedmiotowe. Odnosząc się do zarzutu R.M. o uniemożliwieniu mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów Kolegium podzieliło jego zasadność uznając, że Wójt naruszył ogólne zasady postępowania administracyjnego, jednakże wskazało realizacja praw przysługujących stronie z mocy 10 § 1 Kpa została R.M. zapewniona w postępowaniu odwoławczym przez umożliwienie mu zapoznania się z całością materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowym postępowaniu. Ustosunkowując się do kolejnego zarzutu SKO stwierdziło, iż w świetle ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie można zaakceptować poglądu R.M., że obowiązek z art. 5 pkt 1 ust. 3 b ustawy o uczp, obciąża tylko właścicieli tych nieruchomości, gdzie właściciel lub inne osoby przebywają na stałe. Stwierdziło, iż czasowe, okresowe przebywanie na nieruchomości również wiąże się z wytwarzaniem nieczystości. Obowiązek ten odwołujący zrealizował wyposażając swoją nieruchomość w przydomową oczyszczalnię ścieków, zapewniając tym samym utrzymanie czystości i porządku, zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o uczp. W zakresie zarzutów dotyczących wybudowania przez J.K. zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe, bez stosownego pozwolenia, organ odwoławczy podkreślił, że kwestia ta nie należy do zakresu niniejszego postępowania. Z akt sprawy wynika, iż w sprawie samowoli budowlanej prowadzone jest odrębne postępowanie administracyjne. Rozpoznając odwołanie J.K. i K.K.-W. organ II instancji stwierdził, że R.M. w celu realizacji obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, wyposażył swoją nieruchomość w przydomową oczyszczalnię ścieków, której eksploatację zgłosił Wójtowi Gminy w dniu [...] maja 2013 r. Od maja 2013 r. wypełnia zatem obowiązek odnośnie zapewnienia utrzymania czystości i porządku na działce nr [...]. Ponadto zbiornik bezodpływowy, w którym zdaniem J.K. znajdowały się nieczystości pochodzące z nieruchomości R.M., został opróżniony i zlikwidowany. Postępowanie stało się więc bezprzedmiotowe. Wyjaśnienie natomiast okoliczności, czy R.M. do czasu wybudowania przydomowej oczyszczalni ścieków realizował obowiązek, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o uczp oraz co działo się z nieczystościami pochodzącymi z jego posesji, podlega wyjaśnieniu w innym trybie. Kolegium wyjaśniło, że w tym zakresie toczy się przeciwko niemu stosowne postępowanie w Wydziale Karnym Sądu Rejonowego o czyn z art. 5 ust.1 pkt 3b w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o uczp. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję SKO złożył R.M.. Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji oraz art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 77 § 1, 80 oraz art. 107 § 3 Kpa poprzez odstąpienie od podjęcia właściwych kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia w wyczerpujący sposób całości materiału dowodowego w sprawie, błędy w ustaleniach faktycznych dotyczących zobowiązanych z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach właścicieli działki nr [...] J.K. i K.K.-W.. W uzasadnieniu skargi R.M. w pierwszej kolejności zarzucił, że organ I instancji niesłusznie rozstrzygnął jedną decyzją administracyjną sprawę dotyczącą dwóch podmiotów, jego jako właściciela działki nr [...] oraz współwłaścicieli działki nr [...] J.K. i K.K.-W., na której znajdował się stanowiący ich własność zbiornik szamba, do którego współposiadania dopuścili oni odpłatnie skarżącego. W sprawie zaszły dwa odmienne stosunki materialnoprawne dwóch podmiotów. W ocenie skarżącego organ powinien po przeprowadzeniu postępowania wydać odrębne decyzje w stosunku do każdego podmiotu z osobna. Zdaniem skarżącego, sprawa dotycząca właścicieli działki nr [...] powinna być objęta odrębnym postępowaniem administracyjnym, tym bardziej, że obecna decyzja Wójta Gminy z nieznanych powodów wyłączyła właścicieli działki nr [...] z obowiązków nałożonych ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - nie egzekwując ich w sytuacji, kiedy J.K. w celu uniknięcia kary za samowolne wybudowanie zbiornika na nieczystości ciekłe samowolnie rozebrał to szambo i nie posiadał w dniu wydania decyzji instalacji do odprowadzania i gromadzenia nieczystości ciekłych, co w oczywisty sposób narusza przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Skarżący zarzucił organowi II instancji zajęcie w zaskarżonej decyzji odmiennego stanowiska od prezentowanego we wcześniejszych orzeczeniach, odnoszącego się do obowiązku utylizacji nieczystości ciekłych przez właściciela nieruchomości tylko w przypadku przebywania na tej nieruchomości. R.M. wywodził, iż organy orzekające w sprawie wadliwie przyjęły, iż przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach obowiązujące ogół obywateli w tym skarżącego, nie dotyczą J.K. i K.K.-W., w wyniku jakiegoś "wykazania", którego w aktach sprawy na dzień wydania decyzji nie było, podobnie jak dowodu opartego o art. 75 § 2 Kpa. Zdaniem skarżącego, organ I instancji nie uwzględnił prawnych regulacji obowiązujących obie strony i nie ocenił w oparciu o nie faktów zachodzących w przedmiotowej sprawie. Nie odniósł się do tego, dlaczego jeden podmiot traktował jako zobowiązany z mocy ustawy, a drugi nie - wbrew ustawie. Nie uzasadnił, w oparciu o jakie fakty i przepisy tak uczynił, czyniąc swoje rozstrzygnięcie nieczytelnym i uniemożliwiając odwołanie się od tych nieznanych stronie motywacji. Istotnym dowodem na to, że J.K. i K.K.-W. korzystali ze swojej nieruchomości – działki nr [...] w podobny sposób jak skarżący z działki nr [...] i na to, że Wójt Gminy popełnił istotne, mające wpływ na rozstrzygnięcie błędy w ustaleniach faktycznych dotyczących tej kwestii, jest postanowienie Sądu Okręgowego, sygn. akt [...], z dnia [...] grudnia 2012 r. wydane w związku z zażaleniem strony pozwanej na postanowienie Sądu Rejonowego w sprawie zabezpieczenia powództwa, w sporze posesoryjnym z powództwa skarżącego sygn. akt [...]. Z uzasadnienia postanowienia Sądu Okręgowego jednoznacznie wynika, że: "przede wszystkim należy powtórzyć za stronami, ze obie działki letniskowe są używane tylko w sezonie i rzadko". W ocenie skarżącego naruszeniem art. 32 ust. 1 Konstytucji RP pozostaje różna ocena tych samych, co do istoty faktów interpretowanych skrajnie odmiennie przez organy obu instancji w zależności od tego, do której strony postępowania były odnoszone - skarżącego, czy J.K. i K.K.-W. - zobowiązanych z mocy przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zarzucał, iż organy obu instancji bezpodstawie zaakceptowały fakt, iż J.K. i K.K. W. dokonali, w celu uniknięcia kary za samowolę budowlaną, rozbiórki zbiorników na nieczystości ciekłe, a tym samym nie realizują obecnie obowiązków, ciążących z mocy ustawy o uczp, na właścicielach nieruchomości. Zarzucał, iż Wójt oparł się w tym zakresie na rzekomym fakcie “nieprzebywania" na działce [...] osób generujacych nieczystości, co zaakceptowało SKO w odniesieniu do właścicieli tej działki, utrzymujac w mocy zaskarżoną decyzję, nie uznając jednocześnie tego samego argumentu w odniesieniu do skarżącego. Akceptując dokonanie przez właścicieli działki nr [...] rozbiórki samowolnie wybudowanego szamba organy tym samym bezpodstawnie uznały, iż zwolniło ich to, w przeciwieństwie do skarżącego, z obowiązków nałożonych na właścicieli posesji ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wskazując na powyższe uchybienia skarżący wniósł o uchylenie decyzji SKO w całości, uchylenie decyzji Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2013 r. w części dotyczącej właścicieli działki nr [...] J.K. i K.K.-W. oraz utrzymanie jej w mocy w zakresie dotyczącym umorzenia postępowania wobec skarżącego jak też nakazanie wyłączenia do odrębnego postępowania sprawy ustalenia wykonania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach przez właścicieli działki [...]. Ponowił też skarżący, podnoszoną w toku postępowania administracyjnego, argumentację o pozamerytorycznych przyczynach wszczęcia i jego stronniczego prowadzenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu jednakże z przyczyn innych niż w niej podniesione. 1. Celem kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny jest ocena zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Sąd, na skutek zaskarżenia aktu ( np. decyzji ) lub czynności czy bezczynności organu administracji publicznej, nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie skontrolować (ocenić) działalność tego organu. Sąd administracyjny nie zastępuje zatem organu administracji publicznej i nie rozstrzyga sprawy administracyjnej, chociaż oczywiście wydaje wyrok rozstrzygający sprawę sądowoadministracyjną. Wyrok sądu administracyjnego, w razie uwzględnienia skargi, rozstrzyga o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności zaskarżonego aktu ( art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity DZ. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm; powoływanej dalej jako: ppsa ) oraz zobowiązuje organ administracji publicznej do określonego zachowania w toku dalszego załatwiania sprawy ( art. 153 ppsa ). Oznacza to, że sąd administracyjny rozstrzyga wprawdzie spór, lecz nie między stronami postępowania administracyjnego, a pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego (tj. organem administracji, który wydał zaskarżony akt, a podmiotem legitymowanym do jego zaskarżenia), i tylko w zakresie obejmującym legalność zachowań prawnych organu administracyjnego. W takim tylko zakresie sprawa administracyjna staje się w postępowaniu sądowoadministracyjnym przedmiotem oceny sądu. Wskazanej kontroli sąd dokonuje zatem wg kryterium legalności ( zgodności z prawem ). Podstawą orzekania sądu są akta sprawy administracyjnej ( art. 133 § 1 ppsa ). Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani wskazaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 ppsa ). Uchylenie zaskarżonego aktu może nastąpić w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa procesowego dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub które w istotny sposób mogło wpłynąć na treść rozstrzygnięcia administracyjnego bądź naruszeń prawa materialnego, których niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja przez organ administracji skutkowały wadami w zakresie dokonywanej przez nie subsumcji prawnej ( art. 145 § 1 pkt 1 ppsa ). 2. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie pozostawała decyzja organu odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy o umorzeniu, jako bezprzedmiotowego, postępowania administracyjnego prowadzonego "w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przez właściciela działki o nr ewid. [...]" czyli skarżącego R.M.. Istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, ( art. 15 Kpa ) jest ponowne merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy administracyjnej. Organ odwoławczy ma obowiązek realizacji zasady prawdy obiektywnej, przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego i wydania orzeczenia według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania decyzji. Nie może zmieniać rodzaju jak też zakresu sprawy, a zatem w postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama, pod względem podmiotowym i przedmiotowym, sprawa administracyjna. Oparcie rozstrzygnięcia organu odwoławczego o inną, niż pierwotna podstawa prawna, wskazuje na zmianę przedmiotu sprawy, która to zmiana w postępowaniu odwoławczym nie jest dopuszczalna. 3. Przeprowadzone w sprawie postępowanie administracyjne oparte było na przepisach ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( powoływanej w treści jako ustawa o uczp ). Celem tej ustawy jest wprowadzenie takich regulacji prawnych, które zapewnią utrzymanie czystości i porządku w gminach. Jednym ze sposobów realizacji założeń ustawy jest określenie obowiązków właścicieli nieruchomości dotyczących utrzymania czystości i porządku (art.1). Zgodnie z art. 5 ust.1 ustawy o uczp ( w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy ) właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku m.in. przez: - przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych ( art. 5 ust. 1 pkt 2 ); - gromadzenie nieczystości ciekłych w zbiornikach bezodpływowych ( art. 5 ust. 1 pkt 3a ); - pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi ( art. 5 ust. 1 pkt 3b ); Stosownie do ust. 6 art. 5 ustawy o uczp nadzór nad realizacją obowiązków określonych w ust. 1-4 art. 5 ustawy sprawuje wójt, burmistrz lub prezydent miasta. W przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. Jednakże zgodnie z regulacją ust. 8 art. 5 ustawy o uczp ustęp 7 nie dotyczy obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 3-3b art. 5 ustawy. W myśl art. 6 ust. 1 ustawy o uczp właściciele nieruchomości, którzy pozbywają się z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych, wykonując obowiązek określony w art. 5 ust. 1 pkt 3b, są obowiązani do udokumentowania w formie umowy korzystania z usług wykonywanych przez gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych lub gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, wpisanego do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2 - przez okazanie takich umów i dowodów uiszczania opłat za te usługi. Zgodnie z ust. 1a art. 6 ustawy o uczp rada gminy może określić, w drodze uchwały, w zależności od lokalnych warunków, inne sposoby udokumentowania wykonania obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3b. Stosownie zaś do ust. 6 gmina jest obowiązana zorganizować opróżnianie zbiorników bezodpływowych w przypadku właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli umów, o których mowa w ust. 1. Jak zaś stanowi ust. 7 art. 6 tej ustawy wójt, burmistrz, prezydent miasta wydaje z urzędu decyzję, w której ustala obowiązek uiszczania opłat za odbieranie opróżnianie zbiorników bezodpływowych, wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2, terminy uiszczania opłat, o których mowa w pkt 1, sposób i terminy udostępniania zbiorników w celu ich opróżnienia. Decyzji, o której mowa w ust. 7, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jest ona wydawana na okres 1 roku ( ust. 8 i 9 ). Decyzja, o której mowa w ust. 7, ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. Stosownie do przepisu art. 10 ust. 2 ustawy o uczp, kto nie wykonuje obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy podlega karze grzywny. Postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 2 art. 10 toczy się według przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia ( ust. 3 art. 10 ustawy o upcz ). 4. Przytoczone przepisy określają szereg obowiązków właścicieli nieruchomości dotyczących utrzymania czystości i porządku, ciążących na nich z mocy samego prawa oraz zadania gminy w tym zakresie. Jednym z tych obowiązków, nałożonych w art. 5 ust. 1 pkt 3b tej ustawy na właścicieli nieruchomości, jest pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi. Sposób wywiązania się przez właścicieli nieruchomości z tego obowiązku został uściślony w art. 6 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z nim właściciele nieruchomości wykonywanie ciążącego na nich obowiązku określonego w art. 5 ust. 1 pkt 3b obowiązani są wykazać przez okazanie umowy dotyczącej korzystania z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jak też dowodów płacenia za takie usługi. Powołany przepis art. 6 ust. 1 ustawy o uczp przewiduje zatem jedynie formę i sposób dokumentowania przez właściciela nieruchomości wykonywania obowiązków ciążących na nim z mocy ustawy tj. z mocy art. 5 ust. 1 pkt 3b. Obciąża właściciela ciężarem dowodu wykazania – w celu uniknięcia sankcji o jakiej mowa w art. 6 ust. 7 ustawy o uczp – że zbiornik bezodpływowy jest opróżniany. Sankcją tą jest wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego i wydanie przez wójta ( burmistrza, prezydenta miasta ) decyzji ustalającej obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie zbiorków bezodpływowych, wysokość opłat, terminy ich uiszczania, sposób terminy udostępniania urządzeń lub zbiorników celu ich opróżniania tj. decyzji wskazanej w art. 6 ust. 7 ustawy o uczp. Stosownie bowiem do przepisu ust. 6 art. 6 ustawy gmina jest obowiązana zorganizować opróżnianie zbiorników bezodpływowych w stosunku do właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli umów, o których mowa w ust. 1 (art. 6 ust. 6 ustawy o uczp ). 5. Tak więc w przypadku uzyskania informacji, iż właściciele nieruchomości nie udokumentowali, w sposób określony w art. 6 ust. 1 ustawy o uczp, realizacji obowiązku pozbywania się nieczystości ciekłych ( art. 5 ust. 1 pkt 3b ) obowiązkiem wójta ( burmistrza, prezydenta miasta ), jako organu sprawującego, zgodnie z ust. 6 art. 5 ustawy o uczp, nadzór nad realizacją obowiązków określonych w art. 5 ust. 1-4 tej ustawy jest wszczęcie wobec każdego z nich - z urzędu - postępowania administracyjnego na podstawie przepisu art. 6 ust. 7 ustawy o uczp w celu wydania decyzji o jakiej mowa w tym przepisie. Wskazany organ nie ma natomiast kompetencji do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego, jak też do wydania decyzji w przedmiocie pozbywania się nieczystości ciekłych w sposób niezgodny z przepisami ustawy o uczp tj. decyzji nakazującej wykonanie obowiązku ( art. 5 ust. 8 ustawy o uczp ). Uprawniony jest jedynie do wydania decyzji o przymusowych opłatach ( art. 6 ust. 7 ustawy ). W myśl powołanego przepisu ust. 6 art. 5 ustawy wójt ( burmistrz, prezydent miasta ) pozostaje co prawda organem sprawującym nadzór nad realizacją przez właścicieli nieruchomości obowiązków określonych w ust. 1-4 art. 5 ustawy o uczp jednak nie ma kompetencji do wypowiadania się ( w postaci decyzji merytorycznej zobowiązującej do wykonania obowiązku jak też decyzji umarzającej postępowanie ze względu na jego bezprzedmiotowość, spowodowaną uznaniem zrealizowania obowiązku ) w kwestii pozbywania się przez właścicieli nieruchomości nieczystości ciekłych z terenu ich nieruchomości tj. w kwestii obowiązku o jakim mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3b ustawy o uczp. Należy przy tym podkreślić, iż nie oznacza to, że niewykonywanie przez właściciela nieruchomości wskazanego obowiązku pozbywania się nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości nie jest sankcjonowane prawnie. Ustawa o utrzymaniu porządku i czystości w gminach zawiera przepisy karne. Cytowany powyżej art. 10 ust. 2 ustawy o uczp przewiduje karę grzywny, orzekaną w postępowaniu wykroczeniowym, wobec tego, kto nie wykonuje obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1, czyli także obowiązku pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi ( pkt 3b). 6. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne prowadzone przez Wójta Gminy zainicjowane zostało pismem J.K. z dnia [...] września 2012 r. w którym wnosił on o sprawdzenie, czy R.M. wywozi nieczystości płynne ze swej nieruchomości. Wprawdzie organ I instancji pismem z dnia [...] października wezwał R.M. do udokumentowania pozbywania się nieczystości ciekłych z terenu należącej do niego nieruchomości przez okazanie umowy i dowodów uiszczenia należności za wywóz nieczystości ciekłych, ale uczynił to w związku ze skargą dotyczącą niedopełnienia obowiązku wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 3b ustawy o upcz, a nie pod rygorem wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie wydania decyzji o jakiej mowa w art. 6 ust. 7 ustawy o upcz. Kolejne działania organu takie jak przeprowadzone w dniu 8 października oględziny "szamba" w celu sprawdzenia czy zbiornik został opróżniony przez jego użytkownika, czy kierowanie pism z dnia [...] października 2012 r. informujących właścicieli działek nr [...] o nowym terminie załatwienia sprawy w przedmiocie "wykazania czy właściciel działki o nr ewid. [...] opróżnia bezodpływowy zbiornik i wywozi nieczystości ciekłe" świadczą o tym, iż postępowanie nakierowane było na ustalenie czy właściciele nieruchomości realizują obowiązek o jakim mowa w art. 5 ust.1 pkt 3b ustawy o uczp. Potwierdza to dalsza korespondencja kierowana do R.M. oraz J.K. z dnia [...] października 2012r. z której wynika, że organ wyznaczył na [...] listopada 2013 r. oględziny na posesjach - działce nr [...] należącej do J.K. oraz K.K.-W. oraz działce nr [...] R.M. w celu ustalenia wykonywania obowiązku nałożonego art. 5 ust. 1 pkt 3a i 3b przez właścicieli obu tych nieruchomości. W protokole z tych oględzin zawarto m.in. zapisy nakładające na J.K. obowiązek odłączenia rury przelewu z obecnie używanego zbiornika oraz wypompowanie i zutylizowanie nieczystości ciekłych mogących znajdować się w starym zbiorniku, a na R.M. opróżnienie zbiornika bezodpływowego do dnia [...] listopada 2012 r. Jednocześnie wobec nieudokumentowania przez właścicieli nieruchomości korzystania z usług w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych organ, pismami z dnia [...] listopada poinformował właścicieli działek o przekazaniu sprawy Komisariatowi Policji. W konsekwencji też, decyzją z dnia [...] listopada 2012r. Wójt Gminy "umorzył postępowanie w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przez właściciela działki nr ewid. [...]". Prowadząc w dalszym ciągu postępowanie, po decyzji kasacyjnej Kolegium z dnia [...] marca 2013 r.,( znak [...] ), zawierającej prawidłową wskazówkę powinności wszczęcia przez organ I instancji z urzędu postępowania o jakim mowa w art. 6 ust. 7 ustawy o upcz, Wójt zawiadomieniem z dnia [...] marca 2013r. wszczął postępowanie "w sprawie ustalenia wykonywania obowiązku nałożonego art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 391) przez właściciela działki o nr ewid. [...]. W jego toku ponownie wzywał strony do przedstawienia dokumentów o jakich mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o upcz. Równocześnie jednak prowadził postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia faktu przebywania osób na nieruchomościach przy ul. [...] ( vide: pismo z dnia [...] czerwca 2013 r. skierowane do sołtysa wsi. 7. W kontekście czynności podejmowanych przez organ I instancji, analiza uzasadnienia wydanej, w wyniku zakończenia wskazanego postępowania administracyjnego, decyzji Wójta z dnia [...] lipca 2013 r. wskazuje, iż przyczyną jego umorzenia jako bezprzedmiotowego wobec skarżącego ( bo tylko jego dotyczy osnowa decyzji ) było uznanie, że właściciel nieruchomości uregulował kwestie utylizacji nieczystości ciekłych na działce nr [...], poprzez wybudowanie przydomowej oczyszczalni ścieków, zgłaszając organowi rozpoczęcie jej eksploatacji w dniu [...] maja 2013 r. W ocenie Sądu, tym samym organ I instancji wypowiedział się merytorycznie ( ocenił jego wykonanie ) w kwestii realizacji przez właściciela nieruchomości obowiązku o jakim mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3b ustawy o upcz, umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe z tej właśnie przyczyny. Nawiązując w tym miejscu do wywodów poczynionych w pkt 4 i 5 uznać należało, iż organ I instancji w decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. wypowiedział się w zakresie w jakim, ze względu na regulację ust. 8 art. 5 ustawy o uczp - nie przysługiwała mu kompetencja do prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji. 8. Z kolei organ II instancji dodatkowo prowadził jeszcze uzupełniające postępowanie dowodowe w trybie art. 136 Kpa nakierowane na ustalenie "czy J.K. rozebrał zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe, usytuowany na działce nr [...], a w przypadku gdyby nadal znajdował się on na tej działce o ustalenie, czy nadal znajdują się w nim nieczystości i czy są to nieczystości z okresu współużytkowania zbiornika z właścicielem działki nr [...] R.M. czy też zbiornik jest już opróżniony", co świadczy o tym że i on prowadził postępowanie w przedmiocie realizacji przez właściciela nieruchomości obowiązku o jakim mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3b ustawy o uczp. Nadto, podzielając pogląd organu I instancji o bezprzedmiotowości postępowania, organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powołując dodatkowo w podstawie prawnej swej decyzji przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o uczp. W uzasadnieniu Kolegium zaś stwierdziło, iż skarżący R.M. wyposażył swoją nieruchomość w przydomową oczyszczalnie ścieków czym zrealizował obowiązek wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy. W tym miejscu zauważyć należy, iż kwestia realizacji obowiązków o jakich mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o uczp nie była przedmiotem postępowania przez organem I instancji. Oznacza to, że organ odwoławczy orzekał w sprawie przedmiotowo innej niż rozstrzygana przez Wójta Gminy. 9. W kontekście powyżej poczynionych wywodów stwierdzić należy, że organy obu instancji nie ustaliły prawidłowo przedmiotu postępowania ani swej kompetencji do orzekania. Nadto faktycznie prowadziły postępowanie i czyniły ustalenia faktyczne oraz poddawały je prawnej ocenie w uzasadnieniu decyzji, w odniesieniu do właścicieli działek [...] w sytuacji, gdy w sentencji decyzji orzekały w stosunku do skarżącego jako właściciela działki nr [...]. 10. Słuszne natomiast co do zasady pozostawało stanowisko SKO co do tego, że kwestia czy R.M. do czasu wybudowania przydomowej oczyszczalni ścieków realizował obowiązek, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o uczp oraz co działo się z nieczystościami pochodzącymi z jego posesji, podlega rozpoznaniu w innym trybie. Jak wynika z akt sprawy administracyjnej został on uruchomiony i w tym zakresie toczy się przeciwko niemu stosowne postępowanie w Wydziale Karnym Sądu Rejonowego o czyn z art. 5 ust.1 pkt 3b w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o uczp, a to w związku z regulacją art. 10 ust. 2 ustawy o uczp. Marginalnie wskazać należy, że zawiadomienia do organów Policji w tym przedmiocie dokonał Wójt Gminy, przy czym z pism z dnia [...] listopada 2012 r. skierowanych do właścicieli działek nr [...] wynika, że miało ono dotyczyć ich obu ze względu na nieudokumentowanie wykonywania obowiązku usuwania nieczystości ciekłych z należących do nich posesji. Wadliwość stanowiska Kolegium polega jednak na tym, iż nie dostrzegło, że sprawa pozbywania się nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy o uczp nie jest , wobec ustanowienia dla niej odrębnego trybu postępowania, rozstrzygana w trybie decyzji administracyjnej ( ust. 8 w zw. z ust. 7 art. 5 ustawy ), a wójt gminy legitymowany jest jedynie do wszczęcia z urzędu postępowania w celu wydania decyzji o jakiej mowa w art. 6 ust. 7 ustawy o uczp w przypadku nieudokumentowania przez właściciela nieruchomości, w sposób o jakim mowa w 6 ust. 1 ustawy, realizacji obowiązku z art. 5 ust. 1 pkt 3b. 11. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż w sytuacji wykazania braku kompetencji organu gminy do prowadzenia postępowania i rozstrzygania w drodze decyzji w przedmiocie realizacji przez właścicieli nieruchomości obowiązków o jakich mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3-3b, pozbawione znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostawały te nakierowane na wykazanie nierównego traktowania stron i wadliwości w zakresie prowadzenia postępowania ( zarzuty naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji, art. 6,7,8,9,10,11, 77 §1, 80 oraz 107 § 3 Kpa ) oraz zarzut, iż Wójt Gminy nie orzekł w drodze odrębnej decyzji również w odniesieniu właścicieli działki sąsiedniej nr [...] ( zarzut naruszenia art. 62) . Natomiast kwestia realizacji przez nich obowiązku o jakim mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o uczp , wobec likwidacji przez nich zbiornika bezodpływowego może być przedmiotem decyzji organu ( art. 5 ust. 1 pkt 2 w zw. ust. 7 ustawy o uczp ) po przeprowadzeniu odrębnego postępowania w tym przedmiocie. Również bez znaczenia prawnego pozostawał problem legalności wybudowania i rozebrania przez J.K. zbiornika bezodpływowego, jak pozostający w zakresie właściwości rzeczowej organów nadzoru budowlanego. Również zarzuty nierealizowania przez Wójta Gminy obowiązków w zakresie dokonywania corocznych analiz stanu gospodarki odpadami, prowadzenia ewidencji zbiorników bezodpływowych czy zawieranych umów pozostawały poza przedmiotem niniejszej sprawy. Analogicznie wskazywane przez skarżącego motywy działań J.K. oraz fakt toczenia sporu posesoryjnego również wykraczały poza przedmiot sprawy administracyjnej i sądowo administracyjnej. 12. W tym stanie, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa, zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu. Stosownie do przepisu art. 152 orzeczono, iż nie podlega ona wykonaniu, co odnosi swój skutek już od dnia wydania wyroku do czasu jego uprawomocnienia. Konsekwencją wyniku sporu jest orzeczenie o kosztach ( art. 200 i 205 § 1 ppsa ) obejmujące zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zwrot uiszczonego wpisu od skargi. 13. Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozważy zastosowanie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zakresie w jakim odnosi się on do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji w całości lub części.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło