II SA/Go 945/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-04-19
Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Maria Bohdanowicz, Michał Ruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka akcyjna, będąca właścicielem pojazdu i posiadająca licencję na transport, może być uznana za przewoźnika w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym i ponosić odpowiedzialność za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez wymaganego zezwolenia, nawet jeśli twierdzi, że nie była faktycznym przewoźnikiem w danym transporcie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka akcyjna, będąca właścicielem pojazdu i posiadająca licencję na transport, jest stroną postępowania i może być obciążona karą za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez zezwolenia. Skarżąca spółka, twierdząc, że nie była przewoźnikiem, powinna przedstawić dowody na to, np. decyzję o zgodzie na wykonywanie uprawnień z licencji przez inny podmiot, zgodnie z art. 13 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Brak takich dowodów uniemożliwił organowi odwoławczemu uznanie jej twierdzeń. Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.Stan faktyczny
Spółka P S.A. została ukarana karą pieniężną za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Spółka odwołała się, twierdząc, że nie została prawidłowo zawiadomiona o postępowaniu, nie zapewniono jej udziału, nie jest stroną w sprawie, a ustalenie przewoźnika jest błędne, ponieważ opiera się na protokole niespełniającym wymogów i nie na międzynarodowym liście przewozowym. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że spółka jest właścicielem pojazdu i posiada licencję, a brak dowodów na to, że nie była przewoźnikiem. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując zarzuty naruszenia art. 7 kpa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.), Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi P S.A. na decyzję Dyrektor Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym oddala skargę
- 2 -
Sygn. akt II SA/Go 945/05
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją administracyjną z dnia [...] października 2002r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, art. 40b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( Dz.U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zm. ) w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm. ), oraz rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz.U. Nr 44, poz. 432 ), wymierzył Spółce Akcyjnej P karę pieniężną w wysokości 5.040,00 zł za przejazd w dniu [...] października 2002r. pojazdem samochodowym typu [...] o nr rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o nr rejestracyjnym [...] bez wymaganego zezwolenia. Dokonane bowiem pomiary wskazały, że nacisk na 2 osi został przekroczony o 26,04 kN, co oznaczało, że pojazd należy zakwalifikować jako ponadnormatywny, na przejazd którego zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym wymagane jest zezwolenie, którego kierowca pojazdu A.S. nie okazał organowi kontrolującemu.
Odwołanie od tej decyzji wniósł pełnomocnik spółki. W uzasadnieniu odwołania odwołujący się stwierdził, że decyzja organu I instancji jest nieważna, bowiem spółka P S.A nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania ( art. 61 § 4 kpa ), oraz nie został zapewniony jej udział w tym postępowaniu ( art. 10 § 1 kpa ), a nadto spółka nie jest stroną w sprawie ( art. 6 kpa ). Odwołujący się podał, że osobę przewoźnika w międzynarodowym przewozie samochodowym ustala się na podstawie międzynarodowego listu przewozowego ( art. 6 ust. 1 pkt c konwencji CMR ). Spółka nie będąc przewoźnikiem listu tego nie posiada.
Podmiot odwołujący się wskazał ponadto w odwołaniu, że decyzja organu I instancji powinna podlegać uchyleniu w całości, bowiem oparta została na ustaleniach faktycznych, zawartych w protokole nr [...], który jednakże nie spełnia warunków przewidzianych przepisem art. 68 kpa, zatem nie posiada cech dokumentu urzędowego i nie stanowi dowodu tego, co zostało w nim stwierdzone ( art. 76 § 1 kpa ). Nadto z samej decyzji, jak również z załączonego protokołu nie wynika, w jaki sposób ustalona została kara pieniężna w wysokości 5.040,00 zł.
- 3 -
Decyzją z dnia [...] maja 2004r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu co do obrazy art. 61 § 4 kpa poprzez nie zawiadomienie strony o postępowaniu wszczętym z urzędu - organ podniósł, że datą wszczęcia postępowania z urzędu była pierwsza czynność wobec strony.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 10 § 1 kpa organ odwoławczy wyjaśnił, że biorąc pod uwagę specyfikę miejsca przeprowadzonej kontroli i jego oddalenia od siedziby przedsiębiorstwa, wówczas okazuje się, że funkcjonariusze wykonując czynności kontroli pojazdów wykonujących międzynarodowy transport drogowy w zakresie masy, nacisków osi lub wymiarów określonych przepisami Prawa o ruchu drogowym nie są w stanie zadbać o właściwą reprezentację strony przeciwnej z uwagi na potrzebę upłynnienia ruchu transgranicznego. Trudno jest też zapewnić stronie czynny udział w czynnościach, których istota zasadza się na przejeździe pojazdu przez pomost wagi z jednej strony i mechaniczno-elektronicznym przetworzeniem przez urządzenie wagowe danych z drugiej strony ( na co żaden uczestnik strony nie może wpłynąć ).
Organ odwoławczy odniósł się także do zarzutu dotyczącego błędnego ustalenia przewoźnika. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Tak więc w ocenie organu odwoławczego zarzut błędnego ustalenia przewoźnika jest bezzasadny, gdyż jak wynika z dowodów rejestracyjnych ciągnika i naczepy ich właścicielem jest P S.A. Ponadto koncesja na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego w zakresie przewozu rzeczy wydana na przedmiotowy ciągnik siodłowy udzielona została dla spółki P S.A, a więc bezsprzecznie dotyczy firmy P S.A.
Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że protokół kontroli został sporządzony zgodnie z wymogami art. 68 kpa. Co się zaś tyczy sposobu ustalenia kary, to kara w niniejszej sprawie została ustalona zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. ( Dz.U. Nr 51, poz. 607 ).
Decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] maja 2004r. stała się przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Podmiot skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji w całości. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że decyzja Dyrektora Izby Celnej została wydana z naruszeniem art. 7 kpa, bowiem organ odwoławczy nie podjął niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu
- 4 -
faktycznego. Skarżący wyjaśnił, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji wskazywał, że jedynym dokumentem mogącym stanowić podstawę do ustalenia osoby przewoźnika jest międzynarodowy list przewozowy CMR. Organ II instancji nie podjął jednak żadnych kroków w tym kierunku opierając się wyłącznie na dokumentach nie będących dokumentami przewozowymi.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Organ wskazał, że licencja na podjęcie i wykonywanie transportu krajowego lub międzynarodowego indywidualizuje uprawnionego przewoźnika i jest związana z podmiotem wykonującym transport, zaś list przewozowy indywidualizuje przewożony towar, związany jest on zatem z przedmiotem transportu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Przepis art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym ( Dz.U. z 2001r. Nr 125, poz. 1371 ze zm. ) wprowadza generalną zasadę, że licencji na wykonywanie transportu drogowego nie można odstępować osobom trzecim ani przenosić uprawnień z niej wynikających na osobę trzecią. W ust. 4 cyt. artykułu ustawodawca przewidział wyjątek od tej zasady. Przepis ten stanowi, że minister właściwy do spraw transportu może w drodze decyzji administracyjnej wyrazić zgodę na wykonywanie uprawnień wynikających z licencji przez spółki akcyjne lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w których spółka posiadająca licencję posiada akcje lub udziały, jeżeli zawarły one umowę leasingu lub dzierżawy na używanie pojazdu samochodowego zgłoszonego do prowadzenia działalności objętej licencją, pod warunkiem spełnienia przez te spółki wymagań określonych w art. 5 ust. 3 ustawy.
Skarżący wskazał w skardze, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji podnosił, że kara za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez zezwolenia nie powinna być nałożona na niego, albowiem nie był on przewoźnikiem a osobę przewoźnika w międzynarodowym przewozie samochodowym ustala się na podstawie międzynarodowego listu przewozowego. W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie ustalając osoby przewoźnika nie podjął niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a więc naruszył art. 7 kpa.
Odnosząc się do powyższego zarzutu należy wskazać, że nałożenie na organy prowadzące
- 5 -
postępowanie administracyjne ( zgodnie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 7 kpa ) obowiązku podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie zwalnia jednak strony postępowania od współuczestniczenia w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy rozstrzygnięcie organu administracji zależy od aktywności strony postępowania, która chcąc udowodnić pewien fakt powinna przedstawić organowi własne dowody na potwierdzenie tego faktu. Skarżący twierdząc zatem, że to nie on był przewoźnikiem i nie na niego w związku z tym powinna być nałożona kara, powinien dołączyć do odwołania stosowną decyzję wydaną na podstawie art. 13 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, wyrażającą zgodę na wykonywanie uprawnień wynikających z licencji Nr [...] przez inny podmiot. Skarżący jednak tego nie uczynił. Organ odwoławczy nie miał zatem żadnych podstaw do uznania, iż skarżący nie był przewoźnikiem. Należy w tym miejscu także wskazać, że skarżący takiej decyzji nie załączył również do skargi.
Mając powyższe na względzie oraz działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002r. 153, poz. 1270 ze zm. ) - Sąd orzekł jak w sentencji.
M. Ruszyński I. Fornalik M. Bohdanowicz
II SA/Go 945/05 22.05.2006r.
Z A R Z Ą D Z E N I E
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi skarżącego.
Michał Ruszyński
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło