II SA/Go 950/12

Dnia 30 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.U. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej p o s t a n a w i a : przywrócić E.U. termin do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2012 r., sygn.. akt II SA/Go 950/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę E.U. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2012 roku nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u E.U. choroby zawodowej. Przyczyna odrzucenia skargi było wniesienie jej po upływie przewidzianego w tym celu ustawowego trzydziestodniowego terminu. Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji zostało bowiem doręczone skarżącemu dnia 10 września 2012 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg od 11 września 2012 r. i upłynął z dniem 10 października 2012 r. Skarżący wniósł skargę drogą pocztową wprawdzie przed upływem ustawowego terminu, bo w dniu 9 października 2012 r., jednak kierując ją bezpośrednio do Sądu nie zachował przewidzianego trybu wniesienia skargi mimo, że zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie w tym zakresie. Z tego względu Sąd zobligowany był przekazać skargę Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu, aby ten udzielił na nią odpowiedzi oraz przesłał do Sądu wraz z aktami administracyjnymi sprawy w trybie art. 54 § 2 p.p.s.a. W tego rodzaju sytuacji o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania jej przez Sąd na adres właściwego organu administracji publicznej. Skarga została przesłana przez Sąd organowi dnia 11 października 2012 r., zatem wniesienie jej w przewidzianym trybie nastąpiło już po upływie ustawowego trzydziestodniowego terminu i z tej przyczyny została ona odrzucona. Odpis postanowienia o odrzuceniu skargi został doręczony ustanowionemu na zasadzie prawa pomocy pełnomocnikowi skarżącego dnia 3 grudnia 2012 r. Dnia 10 grudnia 2012 r. pełnomocnik skarżącego wniósł za pośrednictwem organu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Podał, że skarżący z uwagi na wiele schorzeń nie był w stanie wnieść skargi w ustawowym terminie oraz w przewidzianym trybie. Wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego na okoliczność, czy złożenie skargi w ostatnim dniu terminu bezpośrednio w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym było związane z jego licznymi schorzeniami, tj. czy miały one bezpośredni wpływ na uchybienie terminu czy też nie. Zarządzeniem z dnia 28 grudnia 2012 r. pełnomocnik został wezwany do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi poprzez wykazanie lub uprawdopodobnienie, jakie konkretne schorzenia uniemożliwiły skarżącemu terminowe wniesienie skargi do Sądu. W odpowiedzi na to wezwanie, pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. nowo wskazany przez Okręgową Izbę Radców Prawnych (na żądanie skarżącego) pełnomocnik podał, że skarżący od kilku lat pozostaje pod stałą opieką psychologa. Według załączonych do wniosku kopii opinii psychologicznych z [...] stycznia 2011 r. oraz z [...] sierpnia 2012 r. skarżący jest niezrównoważony emocjonalnie, cechuje go bardzo mała odporność na stres oraz przejawia on dużą skłonność do zachowań odbiegających od normy. Ponadto skarżący może mieć trudności w rozumieniu codziennych sytuacji społecznych, posiada przeciętny zakres posiadanej wiedzy, pamięci długotrwałej, słabo rozwiniętą zdolność rozumienia słów i zwrotów językowych, przejawia ograniczenia w zakresie reprodukcji przyswojonej wiedzy, koncentracji uwagi, rozumienia złożonych sytuacji i sensownego ich ujmowania, odróżniania szczegółów istotnych od nieistotnych. Skutkiem powyższego, zdaniem pełnomocnika skarżący nie był w stanie zrozumieć adresowanego do niego pouczenia w zakresie wnoszenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie dał sobie rady ze stresem wywołanym formułowaniem skargi, sytuacja ta go przerosła. Nie był w stanie wyłapać informacji istotnych dla zachowania terminu oraz sposobu wniesienia skargi do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi okazał się uzasadniony. Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej w skrócie p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Jednocześnie wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.) nadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wszystkie powyższe warunki dopuszczalności wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi zostały zachowane. Wniosek został złożony w terminie siedmiu dni od dnia gdy strona (a ściślej rzecz biorąc jej pełnomocnik) dowiedziała się o przyczynie uchybienia terminu, co nastąpiło z chwilą doręczenia w dniu 3 grudnia 2012 r. odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi. Jednocześnie zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 87 § 3 p.p.s.a. wniosek ten został złożony za pośrednictwem organu, którego decyzja została zaskarżona. Konieczną a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu stanowi brak winy w jego uchybieniu. Przywrócenie terminu jest możliwe wówczas, gdy jego niezachowanie było spowodowane okolicznościami niezależnymi od strony, na wystąpienie których nie miała ona wpływu. Sytuacja ta będzie miała miejsce wówczas, gdy strona pomimo dołożenia najwyższej możliwej staranności nie była w stanie dochować terminu do dokonania określonej czynności procesowej. W niniejszej sprawie, z uwagi na stwierdzone przez dwóch psychologów właściwości i cechy psychologiczne skarżącego brak jest podstaw do tego, aby przypisać mu odpowiedzialność za niedochowanie terminu do wniesienia do Sądu skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w sposób wskazany w treści art. 54 § 2 p.p.s.a. W tej sytuacji skarżący nie powinien ponosić ujemnych skutków swego uchybienia. Jednocześnie Sąd uznał, że pełnomocnik skarżącego, załączając do wniosku kserokopie wydanych wobec strony opinii psychologicznych zamiast ich odpisów (gdyż według oświadczenia pełnomocnika nie przedstawiono mu oryginałów) uprawdobodobnił przyczynę niezawinionego przez skarżącego uchybienia terminu w stopniu wystarczającym do jego przywrócenia. W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Po uprawomocnieniu się niniejszego postanowienia sprawa zostanie zarejestrowana w repertorium SA pod nowym numerem, po czym zostanie jej nadany dalszy bieg.