II SA/Go 982/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2012 r. sprawy ze skargi D.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, iż po rozpatrzeniu wniosku D.B. o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzono niedopuszczalność odwołania z uwagi na brak możliwości zastosowania środków wobec sprawy oznaczonej nr [...] z dnia [...] października 2011 r., gdyż pismo to nie jest decyzją ani postanowieniem, od którego przysługiwałby taki środek. Pismem z dnia [...] grudnia 2011r. D.B. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] i nr [...] podnosząc, iż organ winien raczej w tych sprawach wydać pismo o stwierdzeniu swojej niewłaściwości rzeczowej a nie postanowienia, które w swej wymowie nie oddają istoty sprawy. Skarżąca podniosła, iż zaskarżone postanowienia są ogólnikowe, nie wynika z nich, że sprawa została wnikliwie rozpatrzona, nie wskazano w nich żadnych nowych okoliczności ani dowodów. Nie wynika z nich także czego dotyczył jej wniosek. Organ, w ocenie skarżącej, nie rozumie, że zakwestionowane pismo mieści w sobie decyzję, postanowienie, z którym strona nie może się zgodzić. Ponadto strona zawarła szerokie uzasadnienie zarzutów wobec trybu postępowania organu. Sprawa ze skargi D.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Go 984/11. Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 r. Sąd oddalił skargę. W odpowiedzi na skargę (pismo nr [...] datowane na [...] grudnia 2011 r., przedłożone na wezwanie Sądu w dniu 27 stycznia 2012 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Organ ponownie wskazał, iż zaskarżonym postanowieniem stwierdził niedopuszczalność odwołania w sprawie oznaczonej nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Dodatkowo w piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2012 r., odpowiadając na wezwanie Sądu organ wyjaśnił, iż w zaskarżonym postanowieniu na skutek oczywistej omyłki nieprawidłowo wskazany został numer sprawy, której dotyczył wniosek o ponowne rozpoznanie tzn.: jest "[...]", winno być "[...]". Organ podał, iż omyłka zostanie sprostowana na najbliższym posiedzeniu Kolegium. Na rozprawie w dniu 2 lutego 2012 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, iż w zaskarżonym postanowieniu nastąpiła oczywista omyłka w oznaczeniu nr pisma SKO. Pełnomocnik dodał, iż posiedzenie organu, na którym przedmiotowa omyłka zostanie sprostowana postanowieniem, zostało wyznaczone na dzień następny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdza nieważność orzeczenia, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kpa lub w innych przepisach – art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), przywoływanej dalej jako "P.p.s.a." Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które uzasadniało jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu wniosku D.B. o ponowne rozpoznanie sprawy oznaczonej [...] z dnia [...] października 2011r., stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzono niedopuszczalność odwołania z uwagi na brak możliwości zastosowania środków wobec sprawy oznaczonej [...] z dnia [...] października 2011 r., gdyż pismo to nie jest decyzją ani postanowieniem, od którego przysługiwałby taki środek. Analiza akt administracyjnych niniejszej sprawy oraz sprawy toczącej się przed tutejszym Sądem pod sygn. akt II SA/Go 984/11 ze skargi D.B. na postanowienie SKO nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. prowadzi do wniosku, iż powyższym postanowieniem organ administracji stwierdził niedopuszczalność odwołania skarżącej również w sprawie [...] z dnia [...] października 2011 r. Dodatkowo podkreślenia wymaga, iż postanowienie SKO z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], stanowiące przedmiot skargi w przedmiotowej sprawie, co do treści jest tożsame (jednobrzmiące) z postanowieniem wydanym w tej samej dacie o nr [...]. Lakoniczna treść obu postanowień nie pozwala nadto na jakiekolwiek zindywidualizowanie (poza sygnaturą) treści pierwotnej sprawy, w której skarżąca wniosła sporny wniosek o jej ponowne rozpatrzenie. W ocenie Sądu, powyższe stwierdzenie prowadzić może do konstatacji, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w istocie dwukrotnie rozpoznało tożsamą sprawę tj. wniosek D.B. o ponowne rozpatrzenie sprawy zgłoszony w sprawie oznaczonej pismem organu z dnia [...] października 2011r. nr [...]. Brak jednocześnie na podstawie analizy akt sprawy, w szczególności treści zaskarżonego postanowienia i jego uzasadnienia, możliwości jednoznacznego potwierdzenia stanowiska SKO wyrażonego w odpowiedzi na wezwanie Sądu, iż doszło jedynie do oczywistej omyłki. Treść zaskarżonego postanowienia, w którym dwukrotnie organ przywołał sprawę oznaczoną nr [...] nie pozwala na stwierdzenie "oczywistości omyłki". Marginalnie należy wskazać, iż do dnia rozpoznania skargi stwierdzona "omyłka" nie została w jakikolwiek sposób przez organ sprostowana. Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012r. Sąd oddalił skargę D.B. na postanowienie SKO z dnia [...] listopada 2011r. nr [...], którym wszakże organ stwierdził niedopuszczalność odwołania w sprawie, w której wydano także zaskarżone postanowienie. Wobec powyższego, uwzględniając stanowisko organu wskazujące na omyłkę przy rozpoznaniu sprawy, zaistniała konieczność wyeliminowania wadliwego orzeczenia z obrotu prawnego tak, aby Samorządowe Kolegium Odwoławcze jednoznacznie i bez wątpliwości rozpoznało wniosek skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesiony w sprawie, w której organ skierował do skarżącej pismo z dnia [...] października 2011r. nr [...]. Ponadto wskazać przyjdzie, iż zgodnie z przepisem art. 127 § 1 i § 2 K.p.a. od decyzji organu pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba ze ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Po myśli art. 127 § 3 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy, do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Wykładnia powyższych przepisów w szczególności nakazu "odpowiedniego stosowania" przepisów dotyczących odwołań od decyzji, w ocenie sądu prowadzi do wniosku, iż treść rozstrzygnięcia samorządowego kolegium odwoławczego podejmowanego w trybie przepisu art. 134 K.p.a. w zw. z art. 127 § 1 i 3, w przypadku badania dopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, winna jednoznacznie oddawać odmienność tej instytucji. Samorządowe kolegium odwoławcze winno zatem w takiej sytuacji konsekwentnie stwierdzić "niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy", zamiast "niedopuszczalności odwołania", które sugeruje orzeczenie w zakresie dopuszczalności wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, a nie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skierowanego wobec uprzedniego rozstrzygnięcia (pisma) samorządowego kolegium odwoławczego. Sądowi z urzędu znana jest okoliczność, iż przed organami pomocy społecznej oraz Samorządowym Kolegium Odwoławczym toczy się od wielu lat znaczna ilość spraw z zakresu pomocy społecznej inicjowanych wnioskami skarżącej D.B.. Okoliczność ta, mając na uwadze treść pism skarżącej i zakres zaskarżania orzeczeń i pism organów, może prowadzić do pewnych omyłek. Nakłada to jednakże na organ administracji publicznej obowiązek zwiększonej ostrożności przy rozpoznawaniu spraw, w szczególności poprzez bardziej jednoznaczne zindywidualizowanie poszczególnych spraw, tak aby zminimalizować błędy i wątpliwości tego rodzaju, które zaistniały w rozpoznawanej sprawie. Zasadnie bowiem skarżąca zarzuca organowi "ogólnikowość" zaskarżonego postanowienia oraz to, że w istocie z jego treści nie wynika jednoznacznie jaka sprawa została tym postanowieniem rozpatrzona, tzn. czego dotyczyło pierwotne pismo strony i odpowiedź organu z dnia [...] października 2011 r., wobec której strona zgłosiła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z tych powodów Sąd stwierdził, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego tj.: art. 7, art. 125 § 3, art.126, art. 127 § 3 i art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu okoliczności sprawy nie uzasadniały stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, z uwagi na tożsamą datę obu postanowień a także istnienie przesłanek wskazujących na możliwą omyłkę organu w oznaczeniu sprawy pierwotnej, nie zaś na zamiar ponownego rozpoznania (w tym samym dniu dwukrotnie) tożsamej sprawy odrębnymi postanowieniami. Nie można jednakże podzielić stanowiska organu co do "oczywistości" zaistniałej omyłki. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.