II SA/Go 988/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2013 r. sprawy ze skargi H.K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie utraty prawa do stypendium I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz adwokata M.R. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, zwiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów udzielonej skarżącej nieopłaconej pomocy prawnej. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r. nr [...] Starosta Powiatu, działając w oparciu o art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b w związku z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. z 2008r., nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, orzekł o utracie przez H.K. prawa do stypendium z dniem [...] sierpnia 2012r., w związku z zakończeniem odbywania szkolenia. Od powyższej decyzji H.K. złożyła odwołanie wnosząc o wyrównanie stypendium do wysokości 120 % kwoty zasiłku, o wypłacenie kosztów wyżywienia wg harmonogramu pracy, wypłacenie kosztów badań lekarskich (badanie wzroku i okulary) oraz o wyrównanie kosztów za przejazd na miejsce szkolenia. Skarżąca zarzuciła, że organ wypłacił jej zbyt mała kwotę, tj. 391 zł, przy czym koszty poniesione przez nią związane z dojazdami na miejsce szkolenia, badaniami lekarskimi oraz zakupionymi okularami były dużo wyższe. Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] września 2012r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że H.K., zarejestrowanej od dnia [...] października 1994r. jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy, w dniu [...] czerwca 2012r. wydano skierowanie na szkolenie w zawodzie szwaczki, które odbyło się w okresie od [...] lipca 2012r. do [...] sierpnia 2012r. w łącznym wymiarze 150 godzin. W związku ze skierowaniem H.K. na wskazane szkolenie Starosta Powiatu w dniu [...] lipca 2012r. wydał decyzję orzekającą o przyznaniu stronie prawa do stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku. Natomiast w dniu [...] sierpnia 2012r. wydana została przez Starostę Powiatu decyzja nr [...] orzekająca o utracie przez stronę prawa do stypendium z dniem [...] sierpnia 2012r. z powodu zakończenia szkolenia w dniu [...] sierpnia 2012r., która to decyzja została zaskarżona. Po przeanalizowaniu akt sprawy organ odwoławczy potwierdził właściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego przez organ I instancji w przedmiocie utraty przez stronę prawa do stypendium i zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Stwierdził, że odwołująca się w okresie od [...] lipca 2012r. do [...] sierpnia 2012r. odbyła szkolenia w zawodzie szwaczki, a więc organ I instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r. słusznie pozbawił stronę prawa do stypendium od dnia [...] sierpnia 2012r., ponieważ w tym dniu strona nie uczestniczyła już w szkoleniu. Odnosząc się do zarzutu strony, iż nie otrzymała w dniu 9 sierpnia 2012r. stypendium w wysokości 120% zasiłku dla bezrobotnych, organ wskazał, iż w dniu 9 sierpnia 2012r. wypłacono stronie stypendium w wysokości 876,80 zł brutto (764,80 zł netto) za 138 godzin odbytego szkolenia. Natomiast w sierpniu strona uczestniczyła w szkoleniu w okresie od [...] sierpnia 2012r. do [...] sierpnia 2012r., gdzie łączna liczba godzin wyniosła 12, a stypendium za sierpień wypłacono w dniu 11 września 2012r. w wysokości 158,90 zł. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż stypendium zostało wypłacone za wszystkie godziny szkolenia, w których strona uczestniczyła, tj. 150 godzin. Natomiast odnosząc się do pozostałych zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ uznał, iż są bezpodstawne. Z akt sprawy wynika bowiem, iż na badania lekarskie strona została skierowana przez urząd pracy, który pokrył koszty badań. Lekarz medycyny pracy oświadczył, iż H.K. jest zdolna do pracy w zawodzie szwaczki. Z zaświadczenia o zdolności do pracy nie wynika, że lekarz dodatkowo zlecił badanie okulistyczne, a w konsekwencji zakup okularów. Wobec powyższego Wojewoda uznał, iż brak jest podstaw do zwrotu dodatkowych kosztów badań lekarskich poniesionych przez skarżącą, gdyż nie były one wykonane na zlecenie Powiatowego Urzędu Pracy, ani lekarza medycyny pracy stwierdzającego zdolność strony do wykonywania pracy w zawodzie szwaczki. Odnosząc się do zarzutu, iż organ I instancji nie wypłacił stronie kosztów wyżywienia, Wojewoda uznał, iż nie miał takiego obowiązku, ponieważ zgodnie z art. 41 ust. 4a ustawy o promocji zatrudnienia (...) "Starosta finansuje z Funduszu Pracy, w formie zwrotu, koszty zakwaterowania i wyżywienia bezrobotnego, skierowanego na szkolenie odbywane poza miejscem zamieszkania, jeżeli wynika to z umowy zawartej z instytucją szkoleniową". W przypadku szkolenia, w którym uczestniczyła H.K., w umowie zawartej pomiędzy starostą a instytucją szkoleniową brak jest zapisu gwarantującego zwrot kosztów wyżywienia i zakwaterowania. Ponadto dodał, iż strona nie wnioskowała do Starosty o zwrot kosztów wyżywienia. Gdyby to uczyniła zostałaby poinformowana, iż zwrot kosztów wyżywienia w związku z uczestnictwem w szkoleniu w zawodzie szwaczki nie przysługuje. Odnosząc się do wniosku strony o wyrównanie kosztów przejazdu organ odwoławczy wyjaśnił, iż koszty zostały wypłacone zgodnie z obowiązującymi zasadami. Zgodnie z art. 41 ust. 4b ustawy o promocji zatrudnienia (...) "Starosta może wyrazić zgodę na sfinansowanie, w formie zwrotu, całości lub części poniesionych przez skierowanego bezrobotnego, kosztów z tytułu przejazdu na szkolenie", a więc rozstrzygnięcie w sprawie sfinansowania kosztów przejazdu ma charakter fakultatywny i kwestia ewentualnego zwrotu poniesionych na dojazd wydatków oraz w oparciu o jakie dokumenty będzie się ona odbywać, zależy od uznania Starosty. Jednocześnie należy podkreślić, iż decyzja o przyznaniu zwrotu w/w kosztów powinna odbywać się w granicach racjonalnego wydatkowania środków z Funduszu Pracy. Niemniej jednak organ przyjął, iż właściwymi dokumentami potwierdzającymi poniesione przez bezrobotnego koszty mogą być bilety (jednorazowe, miesięczne), czy zaświadczenie wystawione przez przewoźnika. Skarżąca dojeżdżała na szkolenie własnym środkiem transportu z [...] do [...] i z powrotem - w lipcu przez 21 dni, w sierpniu przez 2 dni. Bilet miesięczny PKS na wskazanej trasie kosztuje 374 zł. W aktach sprawy przesłanych przez organ I instancji wraz z odwołaniem znajdują się szczegółowe wyliczenia, które potwierdzają, iż należną kwotą za dojazd na szkolenie była kwota 391 zł, która została stronie wypłacona. Zgodnie ze stanowiskiem Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przypadku dojazdu własnym środkiem transportu bezrobotny powinien udokumentować poniesienie kosztów przez złożenie pisemnego oświadczenia, a także dokumentów potwierdzających poniesione wydatki na paliwo (faktury VAT). Zwrot kosztów w takim przypadku nie powinien przekraczać kosztów dojazdu środkami transportu zbiorowego, o ile na danej trasie taki transport istnieje, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Wobec powyższego organ odwoławczy zobligowany przepisami prawa do bezwzględnego jego przestrzegania nie znalazł uzasadnienia do uwzględnienia odwołania strony i zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymał w mocy jako zgodną z obowiązującymi przepisami prawa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2012r. wniosła H.K.. Podtrzymała w niej wszystkie zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podniósł, że stypendium zostało naliczone i wypłacone zgodnie zobowiązującymi przepisami i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. W świetle art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z treści art. 145 – 151 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne są sądami kasacyjnymi, co oznacza, że w razie stwierdzenia w zaskarżonym akcie naruszenia przepisów prawa, rolą sądu jest wyeliminowanie wadliwego aktu z obrotu prawnego. A zatem, sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Przeprowadzając w oparciu o powyższe uregulowania ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd podzielił dokonane przez organ administracyjny ustalenia faktyczne i rozważania prawne, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Podstawę materialnoprawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008r., nr 69, poz. 415 ze zm.). Szczególnym uprawnieniem przysługującym bezrobotnemu skierowanemu na szkolenie jest prawo do stypendium. Przysługuje ono, zgodnie z art. 41 ust. 1 cytowanej ustawy, bezrobotnemu w okresie odbywania szkolenia. Wysokość stypendium wynosi 120% zasiłku, jeżeli program szkolenia obejmuje co najmniej 150 godzin (art. 41 ust. 3 ustawy). O przyznaniu stypendium oraz o utracie prawa do stypendium orzeka w formie decyzji administracyjnej Starosta Powiatowy (art. 9 ust. 1 pkt 14 ustawy). W przedmiotowej sprawie H.K. – jako osoba bezrobotna – została skierowana na szkolenie o nazwie "Szwaczka" w okresie od [...] lipca 2012r. do [...] sierpnia 2012r. w ilości 150 godzin, które w przewidzianym terminie odbyła, o czym świadczą podpisy skarżącej na karcie potwierdzenia obecności, a także zaświadczenie o ukończeniu szkolenia. Decyzją z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] Starosta Powiatu przyznał H.K. prawo do stypendium w przewidzianej przez wskazane wyżej przepisy wysokości 120% kwoty zasiłku (decyzja ta była przedmiotem postępowania w sprawie II SA/Go 987/12). Bezspornym jest, że stypendium przysługiwało skarżącej wyłącznie w okresie odbywania szkolenia, a więc niewątpliwie słuszne jest stanowisko organów obu instancji odnośnie konieczności pozbawienia skarżącej prawa do stypendium w chwili, gdy szkolenie ukończyła, a więc z dniem [...] sierpnia 2012r. W przypadku bowiem, gdy bezrobotny nie odbywa szkolenia, nie ma podstaw do wypłaty stypendium z tego tytułu (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 24 maja 2012r., sygn. akt IV SA/Wr 92/12). W niniejszej sprawie rozpoznaniu podlega wyłącznie zasadność orzeczenia o utracie przez H.K. prawa do stypendium, a więc na ocenę Sądu nie mają wpływu okoliczności podnoszone przez skarżącą w odwołaniu (a w konsekwencji również w skardze) dotyczące wysokości kwot wypłaconych przez organ. W sprawie tej Sąd nie może orzekać o zasadności żądania wyrównania stypendium do wysokości 120% zasiłku, wypłacenia kosztów wyżywienia, kosztów badań lekarskich, a także wyrównania kosztów za przejazd na miejsce szkolenia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń przez organy przepisów prawa, które przemawiałyby za wyeliminowaniem zapadłych w sprawie decyzji z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy, Sąd z powołaniem się na przepis art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną. O zwrocie kosztów postępowania sądowego pełnomocnikowi orzeczono na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).