II SA/Go 994/17

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-11-30

Skład orzekający: Jacek Jaśkiewicz, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest zgodna z prawem, jeśli wniosek został złożony po terminie, mimo że późniejsze uchylenie decyzji merytorycznej przez organ mogło pozbawić zaskarżoną decyzję substratu?
Ratio decidendi
Decyzja stwierdzająca uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest zgodna z prawem, jeśli wniosek został złożony po terminie, nawet jeśli późniejsze uchylenie decyzji merytorycznej przez organ mogło pozbawić zaskarżoną decyzję substratu. Sąd kontroluje legalność decyzji w dacie jej wydania, a kwestia przywrócenia terminu powinna być rozpatrywana w odrębnym trybie.
Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek. Decyzja została doręczona skarżącemu 22 maja 2017 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany 7 czerwca 2017 r., czyli po upływie 14-dniowego terminu, który upłynął 5 czerwca 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z lipca 2017 r. stwierdził uchybienie terminu. Skarżący złożył skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji stwierdzającej uchybienie terminu, powołując się na trudną sytuację osobistą i życiową.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r., nr [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił M.S. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy za wskazane w tej decyzji okresy. Decyzja została doręczona i odebrana przez stronę osobiście w dni 22 maja 2017 r. W dniu 7 czerwca 2017 r. (data nadania) skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu organ wskazał, że 14 dniowy termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął skarżącemu w dniu 5 czerwca 2017 r. Tymczasem skarżący nadał wniosek w dniu 7 czerwca 2017 r., a więc po terminie. Z tych względów na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej k.p.a.) organ stwierdził uchybienie terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. W dniu 30 sierpnia 2017 r. M.S. złożył skargę do tutejszego sądu domagając się jej uchylenia. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r. (nadanym 31 sierpnia 2017 r.) skarżący podtrzymał skargę i szeroko opisał swoją trudną sytuację osobistą i życiową i usprawiedliwiając uchybienie terminu. Wezwany zarządzeniem z dnia 11 października 2017 r. do sprecyzowania skargi M.S. w piśmie z dnia [...] listopada 2017 wskazał, że przedmiotem skargi jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] stwierdzająca uchybienie terminu do złożonego przez skarżącego wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sąd sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369; zwanej dalej p.p.s.a.) stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ostatnio cytowanej ustawie. W przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 p.p.s.a. do ich uchylenia – jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – lub do stwierdzenia nieważności takiej decyzji lub postanowienia, jeśli zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W rozpatrywanej sprawie Sąd tego rodzaju wad i uchybień nie stwierdził. Podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 134 k.p.a. Przepis ten dotyczy pierwszego etapu postępowania odwoławczego, w którym następuje badanie wniesionego środka odwoławczego pod względem formalnym. Na tym etapie organ odwoławczy jest obowiązany ocenić czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w terminie. Negatywny wynik badania wstępnego skutkuje wydaniem jednego z 2 wymienionych w art. 134 k.p.a. rozstrzygnięć – stwierdzenia niedopuszczalności odwołania lub stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W sprawie z dokumentów urzędowych wynika, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony 2 dni po upływie 14 dniowego terminu wynikającego z art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, o czym skarżący został pouczony w treści decyzji (decyzję odebrał osobiście). Postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu jest postanowieniem formalnym. W przypadku stwierdzenia, że termin został uchybiony organ nie może przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy, ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. Z powyższych względów nie mogą mieć znaczenia dla oceny zarzuty skierowane w stosunku do merytorycznej decyzji. Czym innym i w innym trybie rozpatrywany jest również ewentualny wniosek o przywrócenie terminu, który składa się do organu w trybie przewidzianym w art. 58 k.p.a. Roztrząsanie tej kwestii w celu poinstruowania skarżącego jest już bezcelowe, bowiem jak wynika z akt administracyjnych oraz sprawy II SA/Go 993/17 rozpoznawanej przed tutejszym sądem, decyzja merytoryczna z dnia [...] maja 2017 r., której dotyczył wniosek, została z urzędu uchylona przez organ decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] (skarga na te decyzję została przez tutejszy Sąd oddalona wyrokiem z dnia 8 listopada 2017 r.). Tym samym na dzień orzekania w niniejszej sprawie nie było już substratu zaskarżenia wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jednak w dacie wydawania decyzji o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia przedmiotowego wniosku (a taki stan kontroluje sąd) była ona zgodna z prawem. Z tych względów skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.). Mając na względzie sytuację skarżącego i jego problemy z rozeznaniem w sprawie dodać można, że wszystkie istotne dla sytuacji skarżącego kwestie zostały omówione we wskazanym wyroku wydanym przez tutejszy sąd w dniu 8 listopada 2017 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło