II SAB/Go 1/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant Inspektor Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2009r. sprawy ze skargi W.W., J.W., B.K. na bezczynność Wojewody w sprawie dotyczącej prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami kraju postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. W.W. jako spadkobierca po Z.W. oraz pełnomocnik pozostałych spadkobierców – J.W. oraz B.K. (pełnomocnictwo w aktach) złożył w trybie art. 227 k.p.a. skargę na przewlekłość i biurokratyczne postępowanie Wojewody w sprawie odszkodowania za pozostawione mienie zaburzańskie, który to organ w ocenie skarżącego uchyla się od wydania decyzji, żądając: – stwierdzenia przewlekłości postępowania, – wyznaczenia jednomiesięcznego terminu od dnia ogłoszenia prawomocnego wyroku do wydania przez Wojewodę decyzji w sprawie rekompensaty za pozostawione mienie wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia ogłoszenia wyroku, w przypadku niedotrzymania ww. terminu, – ustalenia, że do mienia pozostawionego w miejscowości T należy uwzględnić studnię i ogrodzenie, zgodnie z operatem sporządzonym przez biegłego Urzędu Wojewódzkiego z dnia [...].11.1990r. według cen lub kosztów odtworzenia na dzień sporządzenia wyceny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Jednocześnie organ podniósł, iż skarżący W.W. był wielokrotnie pisemnie informowany, pouczany i wzywany do uzupełnienia dowodów w sprawie jak i poprawy operatu szacunkowego. Do dnia dzisiejszego braki te nie zostały uzupełnione, co uniemożliwia Wojewodzie wydanie decyzji w sprawie. W świetle obowiązującego prawa obowiązek dołączenia do wniosku wszystkich dowodów wymaganych przez ustawy ciąży na wnioskodawcy, nie na organie. Skoro ustawodawca przewidział w ustawie obowiązek ich przedłożenia to znaczy, że uznał je za istotne dla tego postępowania. Skarżący w piśmie z dnia [...] marca 2009 r. podtrzymał żądania zawarte w skardze w całości, zarzucając "mnożenie biurokratycznych wymogów i przewlekłości postępowania", powołując się jednocześnie na treść pism kierowanych przez niego do Urzędu Wojewódzkiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanym przepisie. W szczególności nie jest on władny do rozpoznawania skarg w potocznym tego słowa znaczeniu na sposób funkcjonowania organów administracji publicznej. Samodzielny tryb postępowania skargowego w dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) zasadniczo nie podlega on regulacji tego kodeksu dotyczących jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego. Na zasadach określonych w art. 221 § 1 i następnych k.p.a. w ramach prawa zagwarantowanego każdemu w Konstytucji RP petycje, skargi i wnioski mogą być składane do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Tego właśnie rodzaju jest pismo skarżącego, zawierające skargę na przewlekłość postępowania Wojewody. Tym samym skarga na nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy czy też przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, nie może stanowić podstawy zaskarżenia działania organu w trybie, o jakim mowa w przepisach ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem określający zakres kognicji sądów administracyjnych przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi możliwości takiej nie przewiduje. Pogląd ten jest słuszny tym bardziej, iż zgodnie z dyspozycją art. 228 k.p.a. skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia, a takim w niniejszej sprawie ( art. 229 pkt 6 k.p.a. ) jest minister właściwy do spraw administracji publicznej. Według art. 227 k. p. a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Stosownie natomiast do art. 237 § 3 i art. 238 § 1 k.p.a. formą załatwienia skargi jest zawiadomienie skarżącego. Zawiadomienie to nie stanowi jednak rozstrzygnięcia, aktu lub czynności, określonych w art. 3 § 2 p. p. s. a. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 maja 2006 r. (sygn. akt l OSK 457/2006, LexPolonica nr 408697) postępowanie ze skargi powszechnej ma charakter postępowania administracyjnego uproszczonego, w którym nie ma stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżących, a tylko zawiadamia się ich o podjętych działaniach, nie ma toku instancji ani środków zaskarżenia. Postępowanie takie kończy się czynnością materialno-techniczną zawiadomienia skarżących o załatwieniu skargi. Ponadto w niniejszej sprawie trzeba zwrócić uwagę na jeszcze jedną istotną kwestię. Jeżeli pismo skarżącego W.W. z dnia [...] sierpnia 2008 r., skierowane do Wojewody, potraktować jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a., to skarga została wniesiona do sądu po terminie. Zgodnie bowiem z powołanym powyżej przepisem w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 (kiedy ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie taka odpowiedź miała miejsce, bowiem pismem z dnia [...] września 2008 r. organ odniósł się do pisma strony, którą tą odpowiedź otrzymała 7 października 2008 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru). Tak więc termin do wniesienia skargi do sądu upłynął z dniem 6 listopada 2008r., natomiast W.W. wniósł skargę bezpośrednio do sądu w dniu 1 grudnia 2008 r. - k. 6 akt sądowych (została ona później przekazana zgodnie z art. 54 p.p.s.a. do właściwego organu), a więc już z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Na marginesie Sąd pragnie zaznaczyć, iż skargi wnoszone bezpośrednio do wojewódzkich sądów administracyjnych są przekazywane przez sądy do właściwych organów, jednak w takim przypadku termin do wniesienia skargi jest zachowany jedynie wtedy, gdy sąd, do którego wniesiono omyłkowo skargę, zdoła ją nadać na adres organu przed upływem wspomnianego 30 dniowego terminu, o którym mowa w art. 53 p.p.s.a. Ryzyko przekroczenia ww. procesowego terminu oraz skutki z tym związane obciążają stronę postępowania. W niniejszej sprawie taki termin nie mógł być zachowany, gdyż już w chwili wysłania przedmiotowej skargi do sądu termin do jej wniesienia był przekroczony. Zauważyć należy, iż zgodnie z art. 37 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami) orzekł jak w sentencji.