II SAB/Go 102/18
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-02-20
Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Grażyna Staniszewska, Krzysztof Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się przewlekłego prowadzenia postępowania lub bezczynności w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się przewlekłego prowadzenia postępowania, ponieważ podejmowane przez organ czynności były opieszałe, niesprawne i nieefektywne, a termin załatwienia sprawy był nieuzasadnienie przedłużany. Jednocześnie sąd uznał, że przewlekłość ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a bezczynność organu nie została stwierdzona, ponieważ sprawa została ostatecznie załatwiona po wniesieniu skargi. Postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy umorzono na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wobec wydania decyzji po wniesieniu skargi.Stan faktyczny
Skarżąca E. J. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania i bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. o środowiskowych uwarunkowaniach. Postępowanie toczyło się od 2010 r. i było wielokrotnie uchylane przez sądy administracyjne. Po ostatnim uchyleniu przez WSA w Gorzowie Wlkp. w 2017 r., akta sprawy wpłynęły do SKO w lipcu 2018 r. Skarżąca zarzuciła organowi opieszałość w działaniu, wskazując na liczne uchybienia i nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. SKO wydało decyzję uchylającą decyzję z 2014 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania w dniu [...] października 2018 r., jednak wysłało ją stronom dopiero w listopadzie 2018 r.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Samorządowego Kolegium Odwoławczego do załatwienia sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza. 2. Stwierdzono, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. W pozostałym zakresie oddalono skargę. 4. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej E. J. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2019 r. sprawy ze skargi E. J. na przewlekłe prowadzenie postępowania i bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Samorządowego Kolegium Odwoławczego do załatwienia sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], II. stwierdza, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. w pozostałym zakresie oddala skargę, IV. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej E. J. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu wniosku z [...] lipca 2010 r. Stowarzyszenia [...], odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu budowy dróg wraz z otaczarnią i przyłączami na dz. nr [...].
Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy powyższą decyzję.
Wyrokiem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt II SA/Go 323/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2015 r., a skarga kasacyjna organu od tego wyroku została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt II OSK 2919/15.
Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymało w mocy wspomnianą na wstępie decyzję z dnia [...] listopada 2014 r.
Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Go 164/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a skarga kasacyjna E S.A. od tego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2018, sygn. akt II OSK 1904/17.
Odpis wspomnianego powyżej prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 27 kwietnia 2017 r. wraz z aktami administracyjnymi wpłynął do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] lipca 2018 r.
Pismem z dnia [...] lipca 2018 r. ([...]) Kolegium wezwało Stowarzyszenie [...] do usunięcia braków formalnych wniosku z [...] kwietnia 2018 r., uzupełniającego pierwotny wniosek o stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. poprzez wskazanie czy jest nowym podmiotem w sprawie, czy też jest podmiotem tożsamym ze Stowarzyszeniem [...]. Jednocześnie w tym samym piśmie Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało strony, iż o wyznaczeniu nowego terminu zakończenia sprawy do dnia 10 września 2018 r. z uwagi na braki formalne wspomnianego powyżej pisma Stowarzyszenia.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. Stowarzyszenie [...] przedłożyło m.in. zaświadczenie Starosty z [...] sierpnia 2018 r. ([...]) potwierdzające, że jest ono kontynuatorem Stowarzyszenia [...].
Postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. ([...]) Kolegium uznało ponaglenie E.J. w przedmiocie niezałatwienia sprawy w terminie za niedopuszczalne oraz wyznaczyło nowy termin załatwienia sprawy na dzień 5 października 2018 r., uzasadniając to koniecznością uprzedniego konwalidowania nieprawidłowości wad formalnych postępowania o tym samym przedmiocie.
Decyzją z dnia [...] września 2018 nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości opisaną na wstępie decyzję z dnia [...] listopada 2014 r. i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego jej rozpoznania z uwagi na to, iż w postepowaniu pominięto jako stronę E.J..
Pismem z dnia [...] września 2018 r. doręczonym Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w dniu [...] września 2018 r., o. godz. 14.31 E.J. wezwała powyższy organ do usunięcia naruszenia prawa w związku z przewlekłym prowadzeniem sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...].
E.J. w piśmie z dnia [...] września 2018 r., doręczonym Samorządowemu Kolegium Odwoławczego w dniu [...] września 2018 r. , o godz. 14.44, złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez wyżej wskazany organ w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r.
W uzasadnieniu skarżąca opisała przebieg postępowania poczynając od wypływu akt do organu odwoławczego w dniu 9 lipca 2018 r. Wykazując natomiast przewlekłość postępowania wskazała następujące okoliczności. Po pierwsze, w jej ocenie uzasadnienie organu przedłużenia terminu rozpatrzenia sprawy nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ miał wystarczająco długi czas, tj. ponad dwa miesiące, aby uchylić decyzję i stwierdzić nieważność decyzji będącej przedmiotem sprawy. Po drugie, obowiązek uchylenia decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. z powodu niezapewnienia udziału w postępowaniu wszystkim stronom istniał od wyroku NSA z dnia 26 października 2016 r. i dziwnym jest, że dopiero teraz Kolegium "dostrzegło" takie uchybienie. Po trzecie, sprawa jest szczególnie znana organowi, gdyż toczy się prawie 9 lat. Po czwarte, od dnia 26 października 2016 r. - w związku z wyrokiem wydanym przez NSA w sprawie o sygn. akt II OSK 2919/15 - Samorządowe Kolegium Odwoławcze było zobowiązane prowadzić postępowanie w kierunku stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co zostało dodatkowo potwierdzone w postępowaniu karnym, prawomocnym postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2018r, sygn. akt ll Kp 449/17. Po piąte, przesłanki warunkujące stwierdzenie nieważności decyzji środowiskowej, w niniejszej sprawie "rzucają się wprost". Po szóste, toczące się postępowanie nie jest szczególnie skomplikowane i nie wymaga nazbyt długiego czasu rozpatrywania, bowiem niezwykle bogate orzecznictwo sądowoadministracyjne wskazuje, że sprawy o analogicznym stanie prawnym i faktycznym kończyły się stwierdzeniem nieważności decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż sprawa zostanie załatwiona na posiedzeniu w dniu 5 października 2018 r.
Postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, połączyło do prowadzenia w jednym postępowaniu sprawę z wniosku E.J. z dnia [...] grudnia 2009 r. ze sprawą z wniosku Stowarzyszenia [...] z dnia [...] lipca 2010 r o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...].
W tym samym dniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2018 r stwierdziło, iż decyzja Burmistrza z [...] kwietnia 2008 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na budowie zakładu budowy dróg wraz z otaczarnią i przyłączami na działkach nr ewid. [...] położonych w [...], została wydana z naruszeniem prawa, jednakże nie można stwierdzić jej nieważności w całości z powodu upływu dziesięciu lat od jej doręczenia lub ogłoszenia. Powyższa decyzja została wysłana stronom dopiero w dniu 19 listopada 2018 r.
Pismem z dnia [...] listopada 2018 r. skarżąca uzupełniła skargę wnosząc o stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
W związku z powyższym na rozprawie w dniu 20 lutego 2019 r. Przewodniczący zmienił przedmiot postępowania stwierdzając, iż obejmuje zarówno przewlekłe prowadzenie postępowania, jak i bezczynność organu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśli art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 4 a, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 a p.p.s.a.). Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Będąca przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie skarga dotyczyła zarówno bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jaki i przewlekłego prowadzenia postępowania przez tenże organ w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z [...] kwietnia 2008 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu budowy dróg wraz z otaczarnią i przyłączami na działkach nr ewid. [...] położonych w [...]. Przy czym z treści skargi jednoznacznie wynikało, iż chodzi o postępowanie prowadzone po uchyleniu ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], w następstwie wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia z dnia 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Go 164/17.
Powołany powyżej art. 149 p.p.s.a. posługuje się pojęciem "bezczynności" organu i "przewlekłego prowadzenia postępowania". Ustawodawca celowo je wyodrębnił nadając im odmienny zakres znaczeniowy. Aktualnie pojęcia te są zdefiniowane ustawowo w art. 37 § 1 ustawy z dnia 13 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2098 ze zm. – określanej dalej jako k.p.a.), który stanowi, iż stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.).
Oznacza to, iż organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. Z bezczynnością mamy więc do czynienia w sytuacji, gdy brak jest aktywności organu w danej sprawie, w tym również nie wywiązuje się on z obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczenia nowego terminu jej rozpatrzenia (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12).
Przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi natomiast wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a., ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wtedy, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Za postępowanie prowadzone przewlekle uznać należy postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny ( por. J. P. Tarno, P.p.s.a. Komentarz, Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz, P.p.s.a. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 69-70 ). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13).
W kontrolowanej sprawie nie można przypisać formalnie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu bezczynności po zwrocie akta sprawy przez WSA w Gorzowie Wlkp., co nastąpiło w dniu 9 lipca 2018 r. Wprawdzie organ nie załatwił sprawy ponownie ją rozpoznając w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a., jednakże zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. zawiadamiał strony dwukrotnie, t.j. pismem z dnia 27 lipca 2018 r. oraz postanowieniem z dnia 6 września 2018 r. o niezałatwieniu sprawy w terminie, podając przyczyny zwłoki oraz wskazując nowy termin załatwienia sprawy,
Zdaniem Sądu można natomiast uznać, iż organ prowadził postępowanie opieszałe, niesprawnie, nieefektywnie, wykonując czynności w dużym odstępie czasu oraz czynności zbędne, w sposób nieuzasadniony przedłużając termin załatwienia sprawy.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż pomimo, że aktami sprawy administracyjnej organ dysponował już od 9 lipca 2018 r., pierwszą czynność podjął dopiero po 19 dniach, wzywając Stowarzyszenie [...] do wykazania, czy jest podmiotem tożsamym z pierwotnym wnioskodawcą, tj. Stowarzyszeniem [...], w sytuacji, gdy okoliczność ta w sposób bezsporny wynikała już z treści wyroku NSA z dnia 19 kwietnia 2018 r., II OSK 1904/17. Ponadto należy zwrócić uwagę, iż Stowarzyszenie [...] przedłożyło dokumenty potwierdzające, iż jest kontynuatorem pierwotnego wnioskodawcy w dniu 13 sierpnia 2018 r., natomiast rozstrzygnięcie odnoszące się do decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. zapadło dopiero 6 września 2018 r. W ocenie Sądu wydanie powyższej decyzji nie wymagało przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego i sprowadzało się jedynie do uchylenia zaskarżonej decyzji z przyczyn formalnych, tj. braku udziału E.J.). Stąd niewątpliwie mogło zapaść dużo wcześniej, zwłaszcza w kontekście uprzednich orzeczeń sądów administracyjnych. Organ wprawdzie wydał merytoryczną decyzję w dniu [...] października 2018 r., która wymagała większego nakładu pracy i analizy stanu faktycznego oraz prawnego, jednakże nie mogło ujść uwadze Sądu jedna istotna okoliczność, a mianowicie, iż z niezrozumiałych przyczyn została ona wysłana stronom dopiero w dniu 18 listopada 2011 r.
Stosownie do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. – organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Zatem mimo tego, że w dniu wniesienia skargi organ nie załatwił sprawy, to wobec wydania decyzji w dniu [...] października 2018 r., odpadła przesłanka wydania przez Sąd orzeczenia na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., tj. nakazania organowi załatwienia sprawy. Wobec powyższego należało - na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - orzec o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2008 r. nd [...] (pkt I wyroku).
Załatwienie sprawy po wniesieniu skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania, nie zwalniało jednak Sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; wyrok NSA z 15 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2390/12). W związku z tym Sąd mając na uwadze przywołaną powyższej argumentację – działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – stwierdził, iż organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie - na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. - ustalił, że zaistniałe przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku).
Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 a p.p.s.a., będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zważyć bowiem należy, iż po złożeniu skargi organ wydała decyzję załatwiającą sprawę. Trudno również uznać, aby działania organu miały charakter celowy, noszący cechy lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na organy administracji.
Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. Ponadto należy podkreślić, iż środki te mają charakter fakultatywny, a wobec postawy organu, który wydał decyzję stosownie dolegliwości finansowych nie jest celowe.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w zakresie w jakim skarżąca domagała się stwierdzenia również bezczynności organu oraz rażącego naruszenia prawa (pkt III wyroku).
O należnych skarżącej kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. (pkt IV wyroku). Koszty te sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 100 zł, ustalonego zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło